Την ώρα που το οικονομικό επιτελείο προωθεί ακόμη το πακέτο της Θεσσαλονίκης, ετοιμάζεται να προχωρήσει ένα βήμα μπροστά, διαμορφώνοντας ένα ακόμη πακέτο μέτρων, για τον Απρίλιο του 2026, όταν πλέον θα έχει οριστικοποιηθεί το πρωτογενές πλεόνασμα του 2025, άρα και ο επιπλέον δημοσιονομικός χώρος, ο οποίος αναμένεται να φτάνει ή και να ξεπερνά τα 2 δισ. ευρώ.
Προς το παρόν, το οικονομικό επιτελείο δεν ανοίγει το θέμα, καθώς σε αυτήν τη χρονική φάση θα πρέπει πρώτα να γίνουν αντιληπτά τα μέτρα ύψους 1,76 δισ. ευρώ, τα οποία εξήγγειλε ο πρωθυπουργός στη ΔΕΘ και τις επόμενες μέρες θα αρχίσουν να νομοθετούνται.
Υπεραπόδοση
Η συζήτηση για το πώς θα διατεθεί ο επιπλέον δημοσιονομικός χώρος αναμένεται να ξεκινήσει στις αρχές του επόμενου χρόνου, οπότε θα υπάρχει πιο καθαρή εικόνα για την απόδοση της οικονομίας το 2025. Δεδομένο είναι πάντως ότι στο οικονομικό επιτελείο θα ξανακοιτάξουν και τα μέτρα που συζητήθηκαν εν όψει της ΔΕΘ αλλά τελικά δεν χώρεσαν στο…. καλάθι, καθώς «κόπηκαν» λόγω έλλειψης δημοσιονομικού χώρου. Ανάμεσά τους βρίσκονται μέτρα όπως:
1 Η αύξηση του αριθμού των δικαιούχων του μόνιμου επιδόματος των 250 ευρώ, που ανακοινώθηκε τον Απρίλιο για συνταξιούχους άνω των 65 ετών με εισοδηματικά κριτήρια. Με την υφιστάμενη μορφή, το επίδομα εξαιρεί περίπου 1 εκατ. συνταξιούχους, γεγονός που έχει δημιουργήσει σωρεία αντιδράσεων στους απόμαχους της εργασίας που χάνουν το επίδομα.
2 Το πακέτο αλλαγών για να γίνει πιο δίκαιη η τεκμαρτή φορολόγηση των μη μισθωτών, η οποία θα διατηρηθεί και το 2026. Με το πακέτο της ΔΕΘ θεσμοθετείται η μείωση κατά 50% του τεκμαρτού εισοδήματος για τους μη μισθωτούς σε οικισμούς με πληθυσμό μέχρι και 1.500 κατοίκους. Ωστόσο, οι εκπρόσωποι του κλάδου πιέζουν και για άλλες αλλαγές, μεταξύ των οποίων και ο υπολογισμός του τεκμαρτού εισοδήματος μόνο κατ’ άτομο το οποίο μπορεί να έχει παραπάνω από μία εταιρίες. Σήμερα, το τεκμαρτό διαμορφώνεται αθροιστικά για κάθε εταιρία, έστω και αν έχουν τον ίδιο ιδιοκτήτη.
3 Οι αυξήσεις των επιδομάτων του ΟΠΕΚΑ, οι οποίες είχαν προαναγγελθεί από τον πρωθυπουργό για φέτος, με το τέλος του ξεκαθαρίσματος των δικαιούχων. Το θέμα πήγε πίσω λόγω του κόστους της φορολογικής μεταρρύθμισης. Με δεδομένο ότι έχει εξαγγελθεί πολλές φορές, αναμένεται να ξανασυζητηθεί μόλις υπάρξουν απτά στοιχεία για το κλείσιμο του 2025.
4 Τα νέα μέτρα για την επίλυση του στεγαστικού ώστε να αυξηθεί η προσφορά κατοικίας. Στην κατεύθυνση αυτή εξετάζεται να δοθούν κίνητρα για να βγουν στην αγορά τα 35.000 ακίνητα που έχουν σήμερα στη διαχείρισή τους οι servicers και οι εμπορικές τράπεζες. Το μεγάλο πρόβλημα είναι ότι πολλά από τα ακίνητα έχουν σε εκκρεμότητα νομικές διαδικασίες οι οποίες καθυστερούν. Στο νομοσχέδιο, που ετοιμάζεται εδώ και καιρό, θα υπάρχουν διαδικασίες fast track για τη νομική εκκαθάριση των υποθέσεων αυτών.
5 Επίσης, ενδέχεται να εξαγγελθεί από την άνοιξη του 2026 ότι η προγραμματισμένη μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,5%, που είναι προγραμματισμένη για το 2027, μπορεί να αυξηθεί στο 1%. Επίσης, θα αναζητηθούν νέα μέτρα τα οποία θα ωφελήσουν τις επιχειρήσεις, ειδικά τις μικρομεσαίες, αλλά και θα αυξήσουν τον όγκο των εξαγωγών και των άμεσων ξένων επενδύσεων στην Ελλάδα.
Οροφές δαπανών
Πηγές του οικονομικού επιτελείου τονίζουν ότι αν αποφασιστούν νέα μέτρα με δημοσιονομικό κόστος και για το 2027, θα πρέπει να εξεταστούν οι οροφές δαπανών και για το 2028, αφού φέτος θα πρέπει να επεκτείνουμε το 4ετές πρόγραμμα και το 2029. Μάλιστα, το αναθεωρημένο μεσοπρόθεσμο 2026-2029 θα πρέπει να σταλεί στις Βρυξέλλες μέχρι και τα μέσα Οκτωβρίου, μαζί με το προσχέδιο του προϋπολογισμού του 2026.
Βεβαίως, αποφασιστικής σημασίας για το τι θα γίνει τελικά, θα είναι τα πραγματικά δεδομένα για την οικονομία και ειδικότερα το ύψος του πρωτογενούς πλεονάσματος. Με βάση τις εκτιμήσεις του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, θα ξεπεράσει για δεύτερη χρονιά το 4% του ΑΕΠ. Ωστόσο, το οικονομικό επιτελείο θα έχει ξεκάθαρη εικόνα για το κλείσιμο του έτους όχι νωρίτερα από τον Φεβρουάριο του 2026, οπότε ολοκληρώνεται το 14μηνο δημοσιονομικό έτος.
Το πακέτο της Θεσσαλονίκης οριστικοποιήθηκε, σε ό,τι αφορά τους δικαιούχους και τη χρηματοδότησή του, με βάση τις προβολές μέχρι και το τέλος του χρόνου, οι οποίες θα μπορούσαν να γίνουν με βάση τα στοιχεία Ιουλίου. Ωστόσο, τον Απρίλιο αναμένεται η Eurostat να πιστοποιήσει -όπως ήδη γνωρίζουν στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών- ότι το πλεόνασμα του 2025 ήταν περίπου 1% του ΑΕΠ (2,4 δισ. ευρώ) πάνω από τον επίσημο στόχο για πρωτογενές πλεόνασμα 3,2% του ΑΕΠ.
Με βάση τους νέους δημοσιονομικούς κανόνες, το κάθε κράτος-μέλος που καταγράφει υπεραπόδοση στην οικονομία του μπορεί να πάρει επιπλέον μέτρα ύψους 0,3% του ΑΕΠ (περίπου 800 εκατ. ευρώ για τα δεδομένα της Ελλάδας). Αν το υπερπλεόνασμα υπερβαίνει αυτό το ποσό, το επιπλέον ποσό θα πρέπει να παραμένει ως αποθεματικό ή να διατίθεται για την αποπληρωμή χρέους.
Βεβαίως, στην εξίσωση αυτή μπαίνει και το περιθώριο αύξησης των δαπανών. Οι οροφές των δαπανών συμφωνήθηκαν για όλα τα κράτη με ορίζοντα 4ετίας (2025-2028) το φθινόπωρο του 2024 και δεν αλλάζουν. Ωστόσο, η αύξηση αυτή των δαπανών ορίζεται αθροιστικά για την τετραετία. Αυτό σημαίνει ότι υπάρχει ένα συνολικό ποσό αύξησης για την τετραετία, το οποίο επιμερίζεται ανά έτος.
Αν σε κάποιο έτος υπάρξει εξοικονόμηση δαπανών, η δαπάνη που εξοικονομήθηκε τον ένα χρόνο μπορεί να «μετακινηθεί» και να αθροιστεί τα επόμενα χρόνια. Στην περίπτωση της Ελλάδας η οροφή αύξησης των δαπανών για το 2024 ήταν 2,6%, αλλά τελικά ήταν μειωμένη κατά 2,6%, δίνοντας περιθώριο αύξησης για τα επόμενα χρόνια. Αυτή η συνθήκη θα λειτουργήσει και στην περίπτωση των μέτρων του Απριλίου. Θα χρησιμοποιηθεί δηλαδή περιθώριο για αύξηση δαπανών από το 2024 για το 2026, ώστε να χωρέσουν και τα νέα μέτρα που θα έρθουν τον Απρίλιο.
Πηγή: thecaller.gr
