Εμείς οι Έλληνες είμαστε ένας υπέροχος λαός με τεράστιες πνευματικές δυνατότητες αλλά και δεξιότητες, οι οποίες αν τις χρησιμοποιήσουμε σωστά μπορούμε να επιτύχουμε θαύματα. Περίτρανη απόδειξη οι αξιοζήλευτες επιστημονικές και επαγγελματικές επιδόσεις του απόδημου Ελληνισμού, όπου οι έλληνες θεωρούνται οι πιο αποδοτικοί στις εργασίες τους.
Εδώ ση χώρα μας όμως παθαίνουμε τακτικά μεταμορφώσεις και προσπαθούμε πάντα δια της πλαγίας οδού να πετύχουμε τους σκοπούς της ζωής μας.
Κοντά όμως σ΄ αυτά τα δημιουργικά στοιχεία που μας κάνουν περήφανους, έχουμε όμως και αρνητικές αξιολύπητες πρωτιές, όπως το κάπνισμα, η κατανάλωση του αλκοόλ, τα τροχαία δυστυχήματα και η πολύωρη παρακολούθηση της τηλεόρασης.
Η πληροφόρηση όμως στην πατρίδα μας γίνεται με τα Μ.Μ.Ε. και η οποία δεν είναι τέτοια που να ικανοποιεί το πνευματικό κοινό της χώρας μας. Αυτά κινούνται σε δύο επίπεδα. Το πρώτο στη διαμόρφωση της προσωπικότητας του σύγχρονου ανθρώπου όπου ο ρόλος τους είναι καθοριστικός και δεύτερο στη διαμόρφωση της κοινωνικής και πολιτικής ζωής όπου πάλι τα μέσα μαζικής ενημέρωσης διαδραματίζουν κυρίαρχο ρόλο.
Κάθε άτομο από την ώρα που γεννιέται υπόκειται σε μια σειρά επιρροές του κοινωνικού περιβάλλοντος που το διαμορφώνουν ως κοινωνικό όν. Αυτό σημαίνει ότι κάθε ανθρώπινο άτομο πρέπει να μάθει να συμβιώνει ως κοινωνικό άτομο.
Η κοινωνικοποίηση παλαιότερα γινόταν από τους γονείς, δασκάλους και πρόσωπα του άμεσου περιβάλλοντος.
Σήμερα τα Μ.Μ.Ε. αποτελούν το βασικό συντελεστή της κοινωνικοποίησης, αφού ασκούν τεράστια επιρροή, αφού δε λειτουργεί το μέσο με το αριστερό μέρος του εγκεφάλου όπου είναι η λογική και η ανάλυση αλλά επενεργεί απευθείας το υποσυνείδητο με αποτέλεσμα να αναιρεί και να παραλύει τη λογική λειτουργία του εγκεφάλου.
Βέβαια δεν μπορεί κανείς να αμφισβητήσει ότι τα Μ.Μ.Ε. προσφέρουν υπηρεσία στο κοινό, όταν λειτουργούν σωστά οι κανόνες δεοντολογίας και δεν επιδρούν άλλοι παράγοντες, που εξοστρακίζουν προς άλλες κατευθύνσεις τους ανθρώπους.
Η αλματώδης όμως αύξηση που παρατηρήθηκε σ΄ όλους τους τομείς δεν ήταν δυνατό να αφήσει ανεπηρέαστα και τα Μ.Μ.Ε.
Ο θετικός ρόλος των Μ.Μ.Ε. είναι ότι βοηθούν στη διάπλαση της προσωπικότητας, αλλά και την άμεση και καθημερινή επαφή με την πραγματικότητα. Συμμετέχουν στις πολιτικές διαδικασίες, στην προώθηση των επιστημών, των τεχνών και των γραμμάτων, αφού ο πολίτης ενημερώνεται για τα πολιτισμικά δρώμενα. Ενημερώνουν συνεχώς πάνω στις συνεχείς ανακατατάξεις που σημειώνονται με γρήγορους ρυθμούς και καλλιεργούν την κοινωνικότητα.
Ο αρνητικός ρόλος των Μ.Μ.Ε. είναι ότι ο άνθρωπος επιστρέφει σε μια πρωτόγονη διαδικασία ψυχοποιητικής αναμεταδόσεως των μηνυμάτων, αλλοτριώνουν την ενημέρωση αλλάζοντας ότι το νόημα των μηνυμάτων δεν εξαρτάται από τον συγγραφέα, αλλά από τις τεχνικές και κοινωνικές προδιαγραφές των μέσων μαζικής ενημέρωσης, κυριαρχεί η ισοπέδωση, η ομοιομορφία και ο άνθρωπος παθητικοποιείται, γίνεται έρμαιο των οποιοδήποτε εξουσιαστικών μηνυμάτων με αποτέλεσμα την πνευματική και ηθική εξαθλίωση.
Για να λειτουργήσουν σωστά τα Μ.Μ.Ε. πρέπει να μην ελέγχονται από οικονομικά συμφέροντα, να είναι απηλλαγμένα από κομματικό ή κρατικό έλεγχο, να εξασφαλίζουν σωστή παρουσίαση όλου του φάσματος των απόψεων, να υπάρχει λογική ιεράρχιση στην προβολή των ειδήσεων, να γίνεται ο διαχωρισμός της είδησης από το σχόλιο και τέλος ο δημοσιογράφος να έχει την ελευθερία άσκησης δημόσιας κριτικής αλλά ταυτόχρονα την τήρηση της δημοσιογραφικής δεοντολογίας. Η προοδοπληξία υπονομεύει τις παραδοσιακές αξίες και η ιδιοτελής συμπεριφορά υπηρετεί κάποια σκοπιμότητα.
Για να είναι σωστή η πληροφόρηση πρέπει οι ειδήσεις να είναι σωστές και αμερόληπτες και η παρουσίαση των γεγονότων χωρίς σκοπιμότητες και αποκρύψεις, γιατί σήμερα τα Μ.Μ.Ε. με τη σωστή πληροφόρηση ασκούν τεράστια δύναμη στη διαμόρφωση της κοινής γνώμης. Δεν πρέπει να εξωραΐζονται και να ωραιοποιούνται οι διάφορες πτυχές της πραγματικότητας, να μην αποδυναμώνει τους πνευματικούς αμυντικούς μηχανισμούς και να μην καθιστούν τα άτομα άκριτα δεικτικά σε ότι προβάλλεται. Να μην παρασύρεται στην υπέρμετρη κατανάλωση τηλεοπτικών θεαμάτων, εις βάρος της επικοινωνίας και της ανάπτυξης πνευματικών ενδιαφερόντων. Να ερεθίζει δημιουργικά και να διευρύνει τη φαντασία, να επιτυγχάνεται η αμεσότητα. Να αποφεύγουν τις σκηνές βίας διότι ασκούν αρνητική επίδραση κυρίως στα παιδιά που είναι ευάλωτα γιατί οι σκηνές αυτές προκαλούν την εξοικείωση με το φαινόμενο αναπτύσσοντας έτσι το μιμιτισμό και την επιθετικότητα.
Τα Μ.Μ.Ε. συχνά λειτουργούν ως παράγοντες παραπληροφόρησης και γίνονται όργανα αποχαύνωσης και μαζοποίησης. Αλλά όταν λέμε παραπληροφόρηση τι εννοούμε;
Είναι οι ειδήσεις, τα σχόλια και οι πληροφορίες που αντί να ενημερώνουν αποπροσανατολίζουν. Σκοπός τους είναι να θολώσουν τη σκέψη και το κριτικό πνεύμα ή την καθαρότητα της λογικής των ακροατών ή τηλεθεατών.
Οι σκόπιμα μεταδιδόμενες συγκεχυμένες πληροφορίες αναγκάζουν τους πολίτες ν΄ αμφιβάλλουν τι είναι αλήθεια και τι ψέμα.
Η ασάφεια στη γλώσσα είναι η βασική αρχή της παραπληροφόρησης Λέξεις ή φράσεις με περισσότερες της μιας σημασίας φανερώνουν αλλά συγχρόνως κρύβουν ή καλύτερα θολώνουν τα νερά.
Η παραπληροφόρηση δεν απευθύνεται στην ήρεμη λογική αλλά εκμεταλλεύεται τον ανθρώπινο φόβο και τα συναισθήματα του. Περνάει μηνύματα σε δημόσιες συγκεντρώσεις, χώρους εργασίας ή μεγάλα εκπαιδευτικά ιδρύματα. Αυτά δημιουργούν φανατισμό με αποτέλεσμα την υποδούλωση της σκέψης.
Η παραπληροφόρηση έχει σκοπό να εξουδετερώσει τους πνευματικούς ανθρώπους, γιατί αυτοί μπορούν να ξυπνήσουν με την επιρροή ιδέες που εφησυχάζουν στις συνειδήσεις απλών ανθρώπων. Οι ιδέες έχουν δύναμη και επομένως δεν πρέπει να εξωτερικευθούν.
Η συνεχής κατανάλωση διαστρεβλωμένων ειδήσεων γίνεται κτήμα, συνείδηση δηλαδή αποπροσανατολίζεται ο τηλεθεατής.
Η παραπληροφόρηση στηρίζεται στην ψυχολογία των μαζών όπου ο καθένας συμπεριφέρεται όπως και οι άλλοι.
Φάρμακο για την παραπληροφόρηση είναι η λογική στάση, η κριτική διάθεση και η εν γένει συμπεριφορά.
Ο αποπροσανατολισμός του πολίτη από σοβαρά κοινωνικά, οικονομικά και πολιτικά προβλήματα επιτυγχάνεται με τη διαπλοκή των συμφερόντων όσων ελέγχουν τα Μ.Μ.Ε. Βασικό παράγοντα στη διαμόρφωση της κοινής γνώμης με την πληροφόρηση ή παραπληροφόρηση των Μ.Μ.Ε. είναι ασφαλώς και οι εργαζόμενοι σ΄ αυτά, αλλά και οι ιδιοκτήτες αυτών, που επηρεάζουν τη λειτουργία τους και την κατευθύνουν εκεί που θέλουν.
Επιτυχημένοι στα Μ.Μ.Ε. οι έχοντες και κατέχοντες, ανεξαρτήτως του τρόπο με τον οποίο τα απέκτησαν, όχι βεβαίως οι άνθρωποι που εκπληρώνουν κάποια αποστολή και προσφέρουν θετικό έργο στην κοινωνία, δηλ. οι πνευματικοί ταγοί.
Με τον τρόπο αυτό δεν διαμορφώνονται πρόσωπα, αλλά προσωπεία, όχι άνθρωποι.
Η λογική της κερδοσκοπικής σκοπιμότητας γίνεται κατευθυντήριος γνώμονας της ζωής και κάθε λογική θεωρείται ξεπερασμένη.
Τα Μ.Μ.Ε. διαμορφώνουν μια ανθρώπινη προσωπικότητα βασικά απορρυθμισμένη. Φυσικά δεν ευθύνονται τα Μ.Μ.Ε. αυτά καθ΄ εαυτά, αλλά αυτοί που τα ελέγχουν και τα χειρίζονται προς ίδιο όφελος και όχι με κριτήρια τα συμφέροντα της ολότητας και της κοινωνίας.
Έτσι από μέσα πληροφόρησης γίνονται αγωγοί παραπληροφόρησης. Από μέσα διαφύλαξης των ατομικών ελευθεριών και των κοινωνικών δικαιωμάτων, γίνονται όργανα καταστολής της ανθρώπινης σκέψης, όργανα αποβλάκωσης. Δυσμενή αποτελέσματα έχει και η επέκταση της διαφήμισης που έχει λάβει το χαρακτήρα βαθύτατης επίδρασης τόσο στο δημόσιο, όσο και στον ιδιωτικό χώρο με αποτέλεσμα να μιλάμε για διαφημιστική βία. Εάν εφαρμοσθεί η ελευθερία της έκφρασης του λόγο καθώς και η πολυφωνία, τότε θα περιορισθεί στο ελάχιστο το φαινόμενο της παραπληροφόρησης. Το χαμηλό επίπεδο των προγραμμάτων στα πλαίσια της εμπορευματοποίησης δεν αναπτύσσει πνευματικής υφής ενδιαφέροντα και αναζητήσεις.
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΓΙΑΝΝΑΚΗΣ
