Μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα παρουσίαση των αρχαιολογικών ευρημάτων που έφεραν στο φως οι αρχαιολογικές ανασκαφές των τελευταίων ετών στην Εορδαία αλλά και στην ευρύτερη περιοχή της Άνω Μακεδονίας και ανατρέπουν την κρατούσα αντίληψη για την αρχαία Μακεδονία και τους μακεδόνες, πραγματοποιήθηκε στην Πτολεμαΐδα στις 22 Μαρτίου από την αρχαιολόγο, Δρ. Γεωργία Καραμήτρου- Μεντεσίδη.
Επρόκειτο ουσιαστικά για ένα επιμορφωτικό σεμινάριο που διοργάνωσε στην Πτολεμαΐδα το Ινστιτούτο Πολιτισμικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης (Ι.Π.Ε.Κ.Κ.Ε) της Ένωσης Επιστημόνων Δυτικής Μακεδονίας “Νικόλαος Κασομούλης”, στο πλαίσιο ενός κύκλου σεμιναρίων με τίτλο «Εορδαία, Πολιτισμός και Ιστορία», που δυστυχώς όμως παρακολούθησε μικρός αριθμός ενδιαφερομένων.
Η κ. Καραμήτρου έκανε εκτενή αναφορά στα ευρήματα που έφεραν στο φως οι σωστικές αρχαιολογικές ανασκαφές στη Μαυροπηγή Εορδαίας, όπου βρέθηκαν ταφές ανθρώπων και ζώων που ανάγονται στο 550-480 π.Χ και στα νέα στοιχεία που έφερε στο φως η αποκάλυψη του νεολιθικού οικισμού στη θέση “Φιλοτσαΐρι” Μαυροπηγής που χρονολογείται στο 6.600 π.Χ.. Θεωρείται, είπε, από τους σημαντικότερους της αρχαιότερης Νεολιθικής εποχής και από τους αρχαιότερους των Βαλκανίων, καθώς και ότι τα ευρήματα της αρχαιολογικής σκαπάνης καταδεικνύουν τη διαχρονικότητα κατοίκησης στη Μαυροπηγή.
Αναφέρθηκε επίσης στις αρχαιότητες που ανέσυρε η αρχαιολογική σκαπάνη στο Εμπόριο και την Αναρράχη Εορδαίας κατά τη διάνοιξη του νέου οδικού άξονα Δυτικής Εορδαίας, ενώ ειδική αναφορά έκανε στους Μακεδονικούς τάφους των Πύργων και της Σπηλιάς Εορδαίας οι οποίοι χρονολογούνται στον 4ο αιώνα π.Χ., υπογραμμίζοντας πως οι αρχαιότητες που ήρθαν στο φως τα τελευταία χρόνια αποτελούν αδιάψευστο μάρτυρα της ελληνικότητας της Μακεδονίας. «Η αποκάλυψη και συστηματική έρευνα των μακεδονικών τάφων στη Σπηλιά και τους Πύργους και παλιότερα ο εντοπισμός παρόμοιου στις Λικνάδες Βοΐου επιβεβαιώνει την κοινή ταυτότητα ταφικών εθίμων και πρακτικών μεταξύ της Κάτω και Άνω Μακεδονίας και αποδεικνύει την ομοιογένεια του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού, ανατρέποντας την πεποίθηση περί πολιτιστικής και κοινωνικής απομόνωσης της Άνω Μακεδονίας», σημείωσε η κ. Καραμήτρου.
Για μια ακόμη φορά μάλιστα τόνισε ότι «η αρχαιολογία αμφισβητεί την περίφημη Κάθοδο των Δωριέων», ότι δηλαδή επρόκειτο για βάρβαρο και απολίτιστο ελληνικό φύλλο που με την κάθοδό του κατέστρεψε το μυκηναϊκό πολιτισμό.
Η κ. Καραμήτρου ανέφερε επίσης ότι η διάνοιξη των λιγνιτωρυχείων από τη ΔΕΗ στην περιοχή και οι σωστικές ανασκαφές που πραγματοποιούνται ενόψει της διάνοιξής τους επηρεάζουν και την ιστορία της γης που αφορά στη γεωλογία, επηρεάζουν και την ιστορία του ανθρώπου λόγω των αρχαιοτήτων που ανασύρονται, καθώς μέσα από τις αρχαιότητες που έρχονται στο φως κερδίζουμε γνώση για την ιστορία της περιοχής και την ελληνικότητα της Μακεδονίας.
Εξέφρασε ωστόσο και τη λύπη της για την οριστική απώλεια αρχαιοτήτων λόγω των δραστηριοτήτων της ΔΕΗ σε χώρους των λιγνιτωρυχείων και σε χώρους φραγμάτων, ιδιαίτερα πριν το 1980, ενώ για τα χρήματα που διέθεσε η ΔΕΗ για τη διενέργεια σωστικών ανασκαφών τις τελευταίες δεκαετίες, είπε: «Κρίνω ως μεγάλη αντιπαροχή τη γνώση από τις αρχαιότητες που ήρθαν στο φως, για μας και τους απογόνους μας, προς τους οποίους οφείλουμε ήδη απαντήσεις για καταστροφές πολιτισμικού και φυσικού περιβάλλοντος. Κρίνω σημαντικό το εθνικό, το ιστορικό και παιδευτικό όφελος από την ανασκαφή και κρίνω σημαντικό όφελος τα μεροκάματα των ανθρώπων από την έρευνα αυτή.».
Ρόη ΒΑΣΒΑΤΕΚΗ
