Ηχηρό καμπανάκι για το επίπεδο περικοπών ενέργειας από φωτοβολταϊκά και αιολικά πάρκα για το 2024 αλλά και το 2025 χτυπούν τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν τις προηγούμενες μέρες στο συνέδριο της Solar Plaza σε συνεργασία με τον Σύνδεσμο Εταιριών Φωτοβολταϊκών.
Σύμφωνα με τον καθηγητή του ΑΠΘ κ. Παντελή Μπίσκα το επίπεδο των περικοπών αναμένεται να φτάσει τα 5 GW έως 6 GW το φετινό Φθινόπωρο ενώ ένα χρόνο αργότερα δηλαδή την περίοδο από Σεπτέμβριο -Νοέμβριο του 2025 προβλέπεται να εκτιναχθούν στα 8 GW.
Η ραγδαία αύξηση του ποσοστού των περικοπών είναι αποτέλεσμα και της αυξημένης διείσδυσης των ηλιακών πάρκων στην αγορά αφού μέχρι τον Οκτώβριο του 2024 προβλέπεται να τεθούν σε λειτουργία νέα φωτοβολταϊκά συνολικής ισχύος 1,5 γιγαβάτ και επιπλέον 2- 3 GW από το Νοέμβριο του 2024 μέχρι και το Δεκέμβριο του 2025. Τα βαθύτερα πάντως αίτια αυτής της πρακτικής που δεν είναι μόνο ελληνικό αλλά και ευρωπαϊκό φαινόμενο, συνδέονται με την μειωμένη ζήτηση για ηλεκτρική ενέργεια αλλά και την περιορισμένη χρήση των τεχνολογιών αποθήκευσης.
Στα αζήτητα η πράσινη ενέργεια
Οι περικοπές συνιστούν μία άκρως ανησυχητική εξέλιξη και προκαλούν ισχυρές αναταράξεις στο αφήγημα της πράσινης μετάβασης που η χώρα ξεκίνησε να αντιμετωπίζει έντονα την περασμένη Άνοιξη. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του Green Tank, στο πρώτο τετράμηνο του έτους, απορρίφθηκαν 308 πράσινες γιγαβατώρες. Προοδευτικά τα νούμερα αυτά αυξάνονταν καθώς στο πεντάμηνο, η ποσότητα έφτασε τις 430 γιγαβατώρες στο εξάμηνο στις 494 γιγαβατώρες και λίγο πριν την εκπνοή του Ιουλίου στις 515 γιγαβάτ από τις 228 γιγαβάτ που ήταν για όλο το 2023.
Σύμφωνα με την ίδια ανάλυση, που στηρίζεται σε στοιχεία του ΑΔΜΗΕ, οι μέγιστες ημερήσιες περικοπές του εξαμήνου καταγράφηκαν στις 28 Απριλίου, με 41,7 γιγαβατώρες ενώ οι υψηλότερες του Ιουνίου σημειώθηκαν την τελευταία μέρα του μήνα (16,2 GWh).
Όπως αναφέρει το ενεργειακό think tank, παρόλο που οι περικοπές ΑΠΕ έχουν μειωθεί σε σχέση με την Άνοιξη, εντούτοις ακόμα και την περίοδο Ιουνίου – Ιουλίου – εν μέσω παραγωγής ΑΠΕ και αύξησης της ζήτησης – «πετάχτηκαν» 85 πράσινες γιγαβατώρες, γεγονός που δημιουργεί προβληματισμό για την εξέλιξη του φαινομένου το φθινόπωρο όταν αναμένεται να μειωθεί η ζήτηση.
Το συμπέρασμα που εξάγει η ανάλυση είναι ότι όσο θα αυξάνεται η διείσδυση των ΑΠΕ, την στιγμή που απουσιάζουν από το σύστημα οι μπαταρίες και διατηρείται η ασυμμετρία μεταξύ προσφοράς ΑΠΕ και ζήτησης – ιδιαίτερα τα βράδια – τόσο θα αυξάνονται και οι περικοπές, ακόμη και σε μήνες με πολύ υψηλή κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας.
«Σε μια περίοδο που οι τιμές στη χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρισμού εκτοξεύονται λόγω της αυξημένης χρήσης ορυκτών καυσίμων, δεν έχουμε την “πολυτέλεια” να απορρίπτουμε φθηνές ΑΠΕ. Για αυτό τον λόγο, και έως ότου αναπτυχθούν επαρκείς υποδομές αποθήκευσης ενέργειας, είναι απαραίτητο να εφαρμοστούν άμεσα μέτρα πρώτης γραμμής, όπως η μετατόπιση των ωρών μειωμένου νυχτερινού τιμολογίου τις μεσημεριανές ώρες», ανέφερε ο Νίκος Μάντζαρης, αναλυτής πολιτικής και συνιδρυτής του Green Tank.
Τα στοιχεία
Με ορατότητα το 2030, τα φωτοβολταϊκά φαίνεται να επηρεάζονται περισσότερο στον τομέα των περικοπών σε σχέση με τα αιολικά καθώς οι εκτιμήσεις αναφέρουν ότι το ποσοστό στα πρώτα θα ξεπεράσει το 20% και στους αιολικούς σταθμούς θα κυμανθεί περίπου στο 15% με 16%. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε πρόσφατα ο κ. Μπίσκας τα φωτοβολταϊκά «θα έχουν μεγαλύτερο πρόβλημα σε σχέση με τα αιολικά».
Η φετινή χρονιά προβλέπεται να κλείσει με περικοπές στα επίπεδα του 5% της ετήσιας παραγόμενης ενέργειας με την προοπτική να φτάσει το 10% τον επόμενο χρόνο. Αν και τα ποσοστά αυτά δεν απειλούν επί του παρόντος την βιωσιμότητα των έργων, οι εκτιμήσεις είναι ότι αυτό θα πάψει να υφίσταται όταν τα ποσοστά θα αυξηθούν και θα φτάσουν το 15%- 20% καθώς τότε ο κίνδυνος για την βιωσιμότητα ενός πάρκου θα είναι υπαρκτός.
Λύση στο πρόβλημα των περικοπών κατά τον καθηγητή του ΑΠΘ μπορούν να δώσουν μόνο τα συστήματα αποθήκευσης, τα οποία κατά τη γνώμη του πρέπει να αυξηθούν και από 4,1 γιγαβάτ να φτάσουν τα 7 με 8 γιγαβάτ ως το 2030. Εάν επιτευχθούν οι στόχοι αυτοί εκτιμάται ότι θα έχουμε στο σύστημα λιγότερες περικοπές ενέργειας στα επίπεδα του 2% έως 4%, αυξημένο ανταγωνισμό στην αγορά εξισορρόπησης και μικρότερο κόστος για τους τελικούς καταναλωτές.
Προς επίρρωση των όσων υποστηρίζει είναι ότι για κάθε 500 MW νέας μπαταρίας στο σύστημα αποφεύγουμε περικοπές ΑΠΕ της τάξης των 310.000 – 590.000 MWh, ανάλογα με τον τύπο αποθήκευσης.
