Η εκπομπή ΖΟΥΝ ΑΝΑΜΑΕΣΑ ΜΑΣ με τον Αντώνη Πουγαρίδη φιλοξένησε τον Μιχάλη Ραμπίδη, συζητώντας για το έργο κατασκευής της σήραγγας της Κλεισούρας, την προϊστορία του σημαντικού για την περιοχή έργου, τις καθυστερήσεις και τη στάση πληρωμών σε υπεργολάβους και την ανάγκη πολιτικής παρέμβασης ώστε να ομαλοποιηθεί η κατάσταση.
Πρόκειται για ένα ζήτημα που απασχολεί την περιοχή τριάντα χρόνια τώρα (από τη σύνταξη της μελέτης το 1991-1992 από τον αείμνηστο Κωνσταντίνο Σημαιοφορίδη). Η περιφερειακή αρχή Κασαπίδη είχε λάβει την απόφαση ένταξης στο ΠΕΠ το έργο, το οποίο είχε προβλήματα, σημαντικές καθυστερήσεις και αυξήσεις κόστους εργασιών. Είχε επίσης χρηματοδοτικά κενά, αποχωρήσεις υπεργολάβων, με αποτέλεσμα το έργο να πάει σημαντικά πίσω χρονικά με τον κ. Ραμπίδη να σχολιάζει πως αντί να παραδοθεί στα τέλη του ’25 θα παραδοθεί τελικά, αν παραδοθεί, στο 2027. Το δεδομένο είναι πως ο εργολάβος έχει καθυστερήσει το έργο στο οποίο υπάρχουν σημαντικές καθυστερήσεις.
Οι ανησυχίες που προκάλεσαν τη σύσκεψη
Οι ανησυχίες της επιβλέπουσας αρχής, Εγνατία οδός, προκάλεσαν σύσκεψη στην Περιφέρεια την Παρασκευή, παρουσία του AKTOR που ανέλαβε το έργο, την Εγνατία οδό & την Διαχειριστική αρχή. «Έκπληξη αποτέλεσε η απουσία του Δ. Σαββόπουλου, αντιπεριφερειάρχη Καστοριάς, που έχει δείξει ενδιαφέρον για το έργο», σχολίασε αρχικά προσθέτοντας ότι «τα επιχειρήματα του αναδόχου του έργου από την AKTOR, ήταν ότι το έργο καθυστέρησε επειδή υπήρχαν πληροφορίες ότι κλείνει η Εγνατία οδός. Δεν αντιλαμβανόμαστε ποιες είναι οι ανησυχίες» γεγονός που προκαλεί πολύ μεγάλη εντύπωση δεδομένου ότι στα έργα υπάρχουν συνέχεια.
75 ανενεργοί εξειδικευμένοι εργαζόμενοι
Επίσης, είπε ότι 75 εξειδικευμένοι εργαζόμενοι παραμένουν στο έργο, ωστόσο είναι ανενεργοί στο σημείο, επιτελώντας κάποιο σκοπό. «Εκτιμώ πως πρόκειται για τεχνική καθυστέρηση», σημείωσε με νόημα. Τόνισε πως ο κ. Παγκράτης διαβεβαίωσε ότι το έργο θα τελειώσει στην ώρα του και ο επίμαχος χρόνος ολοκλήρωσης δεν προσδιορίζεται. Επίσης, δεν ανέφερε τίποτα για τις αποχωρήσεις υπεργολάβων και τις τεράστιες καθυστερήσεις στις πληρωμές.
Η φάση ολοκλήρωσης του έργου
Μάλιστα η παρουσία των εν λόγω είναι πολύ σημαντική στο έργο, δεδομένου ότι τα συνοδά έργα έχουν μείνει πολύ πίσω, τόνισε χαρακτηριστικά. Η πρώτη φάση ολοκλήρωσης είναι σε φάση ολοκλήρωσης περί το 70% και περιλαμβάνει: Την κατασκευή της μίας μεγάλης σήραγγας με διάνοιξη από τη μία και την άλλη πλευρά, 1365 μ. σύνολο, 765 μέτρα από την πλευρά της Καστοριάς και 187 μέτρα από την πλευρά της Πτολεμαΐδας.
Η μικρή στοά μήκους 1383 μέτρων έχει διανοιχθεί στα 689 μέτρα από την ανατολική πλευρά και 145 μέτρα από την πλευρά της Πτολεμαΐδας. Σήμερα, από όλα τα έργα, εκείνο στο οποίο δουλεύουνε είναι η μικρή σήραγγα διεξόδου, από τη Δυτική πλευρά (της Πτολεμαΐδας).
Για τη μεγάλη γέφυρα, μπήκαν οι φρεατοπάσαλοι, πληρώθηκαν τα δοκάρια, αλλά δεν έχει εξασφαλιστεί η μεταφορά τους για να τοποθετηθούν. Οι εν λόγω μεταφορές γίνονται από τις υπεργολάβους, σχολίασε με έμφαση ο κ. Ραμπίδης. Οι εν λόγω υπεργολάβοι κάνουν συμπληρωματικά τεχνικά έργα, χουματουρικά, εκσκαφές, αντιπλημμυρικά, ασφαλτικά, μεταφορές και άλλα έργα, τα οποία σταμάτησαν λόγω χρηματοδοτικών κενών, τόνισε.
Γιατί η περιφέρεια θα έπρεπε να μιλήσει για το θέμα της εξόφλησης
Στη σύσκεψη της 18/2 υπήρξε ρητή κατηγορηματική διαβεβαίωση ότι η ροή χρηματοδότησης του έργου συνεχίζεται κανονικά, με τον κ. Ραμπίδη να σημειώνει σχετικά: «Εξασφαλίστηκαν κονδύλια, για τον εργολάβο, ο οποίος λαμβάνει χρήματα και δεν ξέρουμε που τα διαθέτει, αλλά δεν πληρώνονται οι υπεργολάβοι και το έργο καθυστερεί. Η εξέλιξη του έργου δεν είναι καθόλου καλή».
Γιατί η περιφέρεια δεν μπορεί να πει κάτι για εργολάβους; «Για τυπικούς λόγους. Έχει σύμβαση με τον ΑΚΤΟΡ και οι υπεργολάβοι έχει ιδιωτικές συμφωνίες με την εταιρεία», απάντησε σχετικά. Ωστόσο η περιφέρεια θα έπρεπε να αναφερθεί στο θέμα της εξόφλησης, για δύο λόγους: «Πρώτα το έργο δεν προχωράει και μένουν έξω γιατί τα συνοδά έργα δεν προχωρούν. Επίσης, οι υπεργολάβοι όταν δεν πληρώνονται, δεν μπορούν να επιβιώσουν και να πληρώσουν τους εργαζόμενους και να συντηρήσουν μηχανήματα με εξοπλισμούς. Μιλάμε για ανθρώπους της διπλανής πόρτας», είπε με έμφαση.
Χρέη εκατομμυρίων ευρώ σε υπεργολάβους
Οι εργολάβοι φοβούνται, ανέφερε επίσης, καθώς είναι μικρές επιχειρήσεις και όταν υπάρχουν καθυστερήσεις το έργο σταματάει. Μάλιστα κοντά στον ένα χρόνο κατασκευής είχε αποχωρήσει ένας μεγάλος υπεργολάβος και συνεργάτης της ΑΚΤΟΡ (ο οποίος έχει να λάβει σύμφωνα με πληροφορίες κοντά στο 1 εκ. ευρώ) και μαζί με αυτόν έφυγε ακόμη ένας από το έργο. Μάλιστα δύο εταιρείες από την περιοχή που συνεργάζονται στο έργο, ο ένας είναι προς …αποχώρηση και ο δεύτερος ακόμη αντέχει, δίνοντας υλικά. Αυτοί οι δύο ντόπιοι υπεργολάβοι έχουν να λάβουν συνολικά ποσά που αγγίζουν κατά πληροφορίες που μετέφερε ο κ. Ραμπίδης, κοντά στο μισό εκατομμύριο ευρώ.
«Πλέον το έργο πληρώνεται αλλά δεν πληρώνονται οι συνεργάτες; Αυτό είναι επιλήψιμο αλλά στην Ελλάδα κάπως έτσι δουλεύουν», σχολίασε ακόμη δεδομένων των προβλημάτων που υπάρχουν στο έργο.
Ανάγκη παρέμβασης
Όπως τόνισε ο ίδιος, σήμερα ο Περιφερειάρχης πρέπει να παρέμβει προσωπικά τόσο σε επίπεδο αναδόχου όσο και σε επίπεδο πολιτικό, ώστε να ασκηθεί πίεση στον εργολάβο, μιας και ο ανάδοχος έχει τις δυνατότητες και μπορεί να χρηματοδοτήσει το έργο. Δεδομένου ότι υπάρχουν συμβατικές υποχρεώσεις από τον ανάδοχο και πρέπει να τηρηθούν. Επίσης, τόνισε την ανάγκη να μπουν στο παιχνίδι τα δημοτικά συμβούλια Καστοριάς, Άργους Ορεστικού, Αμυνταίου και Εορδαίας και σύσσωμος ο λαός της κοινότητας Κλεισούρας, προκειμένου να παρακολουθούν τις εξελίξεις και όταν εκτιμήσουν να παρέμβουν.
Επίσης, ο φόβος μεγαλώνει, όταν απουσιάζει η επιθεώρηση εργασίας, σχολίασε με έμφαση (είτε λόγω έλλειψης στελεχών, είτε λόγω έλλειψης καταγγελιών λόγω φόβου).
Διεκδικεί ό,τι δικαιούται η Περιφέρεια; «Η περιφέρειά μας δεν μπορεί να τα διεκδικήσει γιατί ενεργούν με τέτοιο τρόπο γιατί αυτοί ενεργούν με τέτοιο τρόπο, ώστε κανείς δεν μπορεί να αποχωρήσει», απάντησε ο κ. Ραμπίδης.
Συμπληρωματικές συμβάσεις και σημαντική άνοδος κόστους έργου
Στις 11/11/24 υπογράφηκε τροποποιητική σύμβαση, διότι ζήτησε η Περιφερειακή Ενότητα Καστοριάς μια γέφυρα κάτω από την Γέφυρα Κότουρη, προκειμένου να διευκολύνει τη διέλευση των αγροτών και του κοινού. Επίσης, γιατί από τη Δυτική Πλευρά συνάντησαν σαθρά εδάφη και υποχρεώθηκαν να τα δώσουν σε ένα εργολαβία για να συντηρηθούν. Αυτή η σύμβαση ανέβασε το κόστος του έργου κατά 12%, είπε με έμφαση, για ένα πρόσθετο φορτίο που ανέβασε το κόστος του έργου.
Σήμερα πάμε σε νέα συμπληρωματική σύμβαση ολοκλήρωσης, την οποία μελετούν τα στελέχη της «Εγνατίας Οδού», η οποία ακολουθεί την ενδεδειγμένη διαδικασία μέχρι που να υπογραφεί από τους συμβαλλόμενους. Αυτή η σύμβαση έγινε λόγω των αναβαθμίσεων τιμών, ανάγκη νέων τεχνικών έργων και απρόβλεπτων, με αποτέλεσμα να γίνει η νέα. «Εκτιμάται ότι η συμπληρωματική σύμβαση – μακάρι να είναι η τελευταία- θα ανεβάσει κατά 40% το κόστος του έργου. Θα περάσουμε τα 90 εκ. ευρώ μπορεί και τα 100 εκ. ευρώ», είπε αναφορικά με το κόστος που ανέβηκε.
Η αρχική μελέτη του έργου δεν είχε προβλέψει και ίσως δεν μπορούσε να προβλέψει λ.χ. ζητήματα σαθρού εδάφους, αποστράγγισης. Ακόμη και την τροφοδοσία χωριών Ολυμπιάδας, Γαλάτειας που παίρνουν από εκεί νερό και πρέπει να βρεθεί και σε αυτό λύση, είπε επίσης, για τα όσα δεν προβλέφθηκαν σχετικά. «Η αρχική μελέτη είχε ελλείψει και δεν προέβλεψε όσα ο ανάδοχος συνάντησε στην πορεία εκτέλεσης του έργου, με αποτέλεσμα να χρειαστούν οι τροποποιητικές συμβάσεις», είπε συμπληρωματικά.
«Να μην γίνει Γεφύρι της Άρτας»
Για την πορεία του έργου δήλωσε αισιόδοξος, αν μπουν στο «παιχνίδι» και οι δήμοι, εκφράζοντας πάντως και τον φόβο του ότι η περιοχή είναι μαθημένη να αφήνει στη μέση έργα. Π.χ. η λιμνοδεξαμενή Αναρράχης, που εκτελέστηκε κατά 65%, εξοφλήθηκε κατά 65% και τα κουφάρια της παραμένουν, επί θητείας Καρυπίδη.
«Δεν θα ήθελα το έργο να το χαρακτηρίσουμε Γεφύρι της Άρτας. Να έχει σωστή εξέλιξη, καθώς είναι σημαντικό, με άμεση σχέση με την πόλη της Καστοριάς, το αεροδρόμιο, το Μποδοσάκειο Νοσοκομείου, την πρόσβαση Αμυνταίου και προς Καστοριά. μακάρι να γίνει ο δρόμος Έδεσσας – Εγνατίας, ώστε να απέχει 20 λεπτά από το αεροδρόμιο», κατέληξε.
