Σάρκα και οστά πήρε η πρωτοβουλία τεχνικών εταιριών της Δυτικής Μακεδονίας να συμμετέχουν δημιουργικά στην επόμενη μέρα για την περιοχή, όπως αυτή είχε αποφασιστεί σε συνάντηση που είχε πραγματοποιηθεί προ 2 μηνών σε ξενοδοχείο της Πτολεμαΐδας, παρουσία επιχειρηματικού και επιμελητηριακού κόσμου. Με τη λογική πως τα στελέχη τους ξέρουν καλύτερα από τον καθένα, τόσο τα προβλήματα όσο και τη λύση τους, σε ζητήματα γύρω από την εξόρυξη λιγνίτη και παραγωγή ενέργειας, αποφάσισαν να φτιάξουν μια θεσμική συνέργεια ώστε να έχουν τη δυνατότητα να συζητούν συλλογικά με την Κυβέρνηση, αλλά και με τους φορείς της Δυτικής Μακεδονίας. Έτσι, πήραν την απόφαση να ιδρύσουν ένα «Παρατηρητήριο Απολιγνιτοποίησης» επιλέγοντας έναν διαφορετικό τρόπο δημιουργικής διαμαρτυρίας, αλλά κυρίως συμμετοχής στα τραπέζια των συζητήσεων για το τι μέλλει γενέσθαι στην περιοχή.
Πρόκειται για μεγάλες τεχνικές εταιρίες που ασχολούνται με χωματουργικές εργασίες, ηλεκτρομηχανολογικό εξοπλισμό, αυτοκινητιστές και άλλα συναφή αντικείμενα με τη ΔΕΗ και την παραγωγή ενέργειας, που συγκροτούν έναν βασικό κορμό της απασχόλησης για την περιοχή, καθώς διατηρούν αθροιστικά μερικές χιλιάδες θέσεις εργασίας, που κινδυνεύουν καθημερινά να χαθούν εάν – όπως λένε – η απολιγνιτοποίηση γίνει χωρίς πρόγραμμα.
Οι επιχειρηματίες δεν δηλώνουν καταστατικά αντίθετοι προς τα σχέδια της κυβέρνησης, εκφράζουν όμως τις ανησυχίες τους για το κατά πόσο το ελληνικό δημόσιο είναι σε θέση να φέρει εις πέρας το μεγαλόπνοο σχέδιο της κυβέρνησης. Όπως αναφέρουν χαρακτηριστικά σε ανακοίνωσή τους: «Στην Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας έχουν κατατεθεί 26 φάκελοι επιχειρήσεών μας για την υπαγωγή στον αναπτυξιακό νόμο. Έξι (6) χρόνια μετά δεν έχουν ολοκληρωθεί από τις αρμόδιες υπηρεσίες. Κι αυτό είναι μόλις ένα από το πλήθος των παραδειγμάτων που αποδεικνύουν την αδυναμία του κρατικού μηχανισμού να ανταποκριθεί στα στοιχειώδη του καθήκοντα. Πώς είναι λοιπόν δυνατόν να υπάρχει η αξίωση να πιστέψουμε ότι αυτό το φαραωνικό σχέδιο ή έστω μέρος του θα έχει εφαρμοστεί το 2023 όταν θα κλείσουν οι λιγνιτικές μονάδες της ΔΕΗ».
Οι δράσεις της επιτροπής, σύμφωνα με τα όσα αποφασίστηκαν στην προηγούμενη συνάντηση, θα κινηθούν σε τρεις άξονες: Να παραμείνουν ενεργές οι λιγνιτικές μονάδες Μελίτης, Αγ. Δημητρίου και Πτολεμαΐδας 5 σε λειτουργία, να γίνει πλήρης αποκατάσταση της περιοχής, και να υπάρξουν προϋποθέσεις ώστε να προλάβουν οι εταιρίες να κάνουν «μεταστροφή» με νέες επιχειρηματικές κινήσεις. Ο φορέας εδώ και λίγες εβδομάδες έχει αποκτήσει νομική υπόσταση και προσωρινό διοικητικό συμβούλιο με επικεφαλής τον γνωστό επιχειρηματία Κλεάνθη Ακτενίζογλου, ενώ έχει ήδη ξεκινήσει τις επαφές με την κυβέρνηση.
Σε χθεσινή ανακοίνωση του Παρατηρητηρίου, έγιναν γνωστές οι αντιδράσεις του στα «12 μέτρα άμεσης δράσης για τη Δυτική Μακεδονία» που ανακοίνωσε στην ομιλία του ο υπουργός ΥΠΕΚΑ Κ.Χατζηδάκης κατά την ημερίδα «Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση της Δυτικής Μακεδονίας» που διοργάνωσε στην Πτολεμαΐδα η κυβέρνηση σε συνεργασία με την Περιφέρεια το Σάββατο. Σύμφωνα με την εν λόγω ανακοίνωση, γίνεται σαφές πως η πρόθεση της κυβέρνησης να προχωρήσει στην απολιγνιτοποίηση νωρίτερα από κάθε άλλη ευρωπαϊκή χώρα δεν βρίσκει τους εκπροσώπους των εταιριών καταστατικά αντίθετους, αν και τους αναγκάζει να μετασχηματίσουν ριζικά τις επιχειρήσεις τους. Εκφράζεται παρ’ όλα αυτά η ανησυχία τους για την αδυναμία του ελληνικού κράτους να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις του μέσα σε ασφυκτικά χρονικά πλαίσια, κι έτσι δεν βλέπουν πως είναι εφικτό οι εξαγγελίες της κυβέρνησης να υλοποιηθούν εντός του ασφυκτικού χρονοδιαγράμματος που έχει ανακοινώσει η ίδια. Αναγνωρίζουν τις καλές προθέσεις της κυβέρνησης και της πολιτικής ηγεσίας των υπουργείων Ενέργειας και Ανάπτυξης αλλά επισημαίνουν πως οι καλές προθέσεις δεν εξασφαλίζουν τις θέσεις εργασίας που διατηρούν οι επιχειρήσεις τους. Τέλος, δημοσιοποιούν την κατάθεση από πλευράς τους, μιας πρώτης σειράς προτάσεων τους προς μείωση – κατά το δυνατόν – των μεγάλων επιπτώσεων που θα πλήξουν την περιοχή.
Οι παραπάνω προτάσεις του Παρατηρητηρίου, που κατατέθηκαν στις 7 Φεβρουαρίου, περιληπτικά αφορούν:
– Την επανεξέταση, από την κυβέρνηση, των χρονοδιαγραμμάτων για την απόσυρση των λιγνιτικών μονάδων.
– Τη συμμετοχή των επιχειρήσεων της περιοχής στη δημιουργία του φωτοβολταϊκού πάρκου που προαναγγέλθηκε και θα κατασκευαστεί στο χώρο αποθέσεων των ορυχείων, εκτάσεων της ΔΕΗ και του Ελληνικού Δημοσίου. Όχι μόνο ως κατασκευαστές αλλά και ως μέτοχοι, με στόχο να δημιουργηθεί η πρώτη ενεργειακή κοινότητα στην Ελλάδα.
– Την τροποποίηση των υφιστάμενων αναπτυξιακών νόμων (Ν. 3908/2011, Ν. 4399/2016, κλπ), ώστε να ληφθούν υπόψη τα νέα κριτήρια της ταχείας μετάβασης και εγρήγορση των φορέων υλοποίησης.
– Φορολογικά και εργασιακά κίνητρα για τις επιχειρήσεις της περιοχής και τους εργαζόμενους.
Την ιδρυτική τους διακήρυξη, είχαν φέρει προ ημερών στη δημοσιότητα οι συμμετέχοντες στην πρωτοβουλία «Ελλάδα 2028- Παρατηρητήριο Απολιγνιτοποίησης»:
“Ενώ ολόκληρη η χώρα, για πρώτη φορά μετά από δέκα χρόνια, αντιμετωπίζει το μέλλον με αισιοδοξία, ο επιχειρηματικός κόσμος της Δυτικής Μακεδονίας, όσοι δηλαδή κατάφεραν να επιβιώσουν της κρίσης διασώζοντας επιχειρήσεις και θέσεις εργασίας στην περιοχή μας, είναι αντιμέτωποι με μια νέα πρόκληση. Για όλους εμάς αρχίζει μια νέα περίοδος οικονομικής και κοινωνικής κρίσης.
Η πρόθεση της κυβέρνησης να προχωρήσει στην απολιγνιτοποίηση της παραγωγής ενέργειας νωρίτερα από κάθε άλλη ευρωπαϊκή χώρα δεν μας βρίσκει καταστατικά αντίθετους αν και μας αναγκάζει να μετασχηματισουμε ριζικά τις επιχειρήσεις μας και τον τρόπο της ζωής μας. Όμως ανησυχούμε και μάλιστα πολύ γιατί οι Έλληνες επιχειρηματίες γνωρίζουμε καλύτερα από τον καθένα την αδυναμία του ελληνικού κράτους να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις του μέσα σε ασφυκτικά χρονικά πλαίσια ενώ έχουμε δει πολλές φορές πολιτικές ηγεσίες να μην στέκονται στο ύψος των περιστάσεων.
Οι μέχρι τώρα ανακοινώσεις εξαντλούνται σε υποσχέσεις για «βροχή εκατομμυρίων» που θα διοχετευθούν στην περιοχή αλλά εμείς ως επιχειρηματίες που διατηρούμε θέσεις εργασίας ξέρουμε ότι χωρίς σχεδιασμό όσα χρήματα και να διατεθούν, δεν θα υπάρξει αποτέλεσμα. Και ως αποτέλεσμα εννοούμε την αποκατάσταση της επιχειρηματικής δραστηριότητας στην περιοχή στα προ κρίσης επίπεδα.
Ανησυχούμε γιατί το ελληνικό κράτος μέχρι σήμερα τουλάχιστον έχει αποδειχθεί καλό μόνο στη σπατάλη των πόρων και όχι στο σχεδιασμό και τη χρηστή διαχείρισή τους.
Οι επιχειρηματίες της Δυτικής Μακεδονίας λοιπόν αποφασίσαμε να ενώσουμε τις δυνάμεις μας και να συμμετέχουμε στην εθνική προσπάθεια για το σχεδιασμό και την υλοποίηση του σχεδίου της απολιγνιτοποίησης και της ενεργειακή μετάβασης ενεργά, ως άμεσα ενδιαφερόμενοι. Είμαστε αυτοί που δημιουργήσαμε την ανάπτυξη στη Δυτική Μακεδονία και δεν μπορούμε να μείνουμε παθητικοί θεατές σε όσα θα συμβούν στην περιοχή μας.
Εγκαινιάζουμε την πρωτοβουλία «Ελλάδα 2028- Παρατηρητήριο Απολιγνιτοποίησης». Η πρωτοβουλία μας αρθρώνεται σε τρεις πυλώνες που σχετίζονται με τη διατήρηση της σταθερότητας του δικτύου ενέργειας, την πλήρη αποκατάσταση της περιοχής και τη διασφάλιση των προϋποθέσεων που θα κάνουν εφικτή την μεταστροφή των επιχειρήσεων σε άλλες δραστηριότητες.
Έχουμε την πρόθεση να συνεργαστούμε με όλους τους αιρετούς αξιωματούχους, τους υπηρεσιακούς παράγοντες, κάθε σχετικό εμπλεκόμενο και θα καταθέσουμε την πολυετή εμπειρία μας, την εξειδίκευσή μας στα θέματα ενέργειας, την τεχνογνωσία μας σε όλους τους ενεργειακούς κλάδους ενώ αναλαμβάνουμε την υποχρέωση να κρατούμε την κοινή γνώμη ενήμερη και με τρόπο ανεξάρτητο για όσα θα γίνουν το επόμενο διάστημα.
Δυτική Μακεδονία, Ιανουάριος 2020”
