Του Χάρη Φλουδόπουλου
Ο τομέας της ενέργειας αποτελεί έναν από τους βασικούς αναπτυξιακούς πυλώνες της οικονομίας με σοβαρά ανοιχτά θέματα, προκλήσεις αλλά και ενδιαφέρουσες προοπτικές και ευκαιρίες. Υπό την έννοια αυτή, ο σχεδιασμός της κυβέρνησης γύρω από τα ενεργειακά παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς εκτός από την “καυτή πατάτα” της ΔΕΗ, υπάρχουν και άλλα ανοιχτά θέματα του υπουργείου Ενέργειας, που μπορούν να δώσουν ισχυρό θετικό μήνυμα και τόνο για την οικονομία, τις επενδύσεις και τις αποκρατικοποιήσεις.
Αυτό τουλάχιστον δηλώνει και ο ενεργειακός σχεδιασμός της κυβέρνησης, όπως ξεδιπλώνεται με βάση τις νομοθετικές παρεμβάσεις που ετοιμάζονται άμεσα για το επόμενο διάστημα, εντός του φθινοπώρου. Πρόκειται για τρεις σημαντικές νομοθετικές παρεμβάσεις, με θετικό αναπτυξιακό πρόσημο αλλά και περιεχόμενο που θα καθοριστεί από τις διαπραγματεύσεις με τους θεσμούς, που περιλαμβάνονται στην ατζέντα του υπουργείου Ενέργειας για το Φθινόπωρο.
Συγκεκριμένα, τα τρία ενεργειακά νομοσχέδια που αναμένεται να πάρουν τον δρόμο για τη βουλή τους επόμενους μήνες αφορούν στην κύρωση των συμβάσεων έρευνας και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων για την Κρήτη και το Ιόνιο, την αποκρατικοποίηση της ΔΕΠΑ και την αγορά ηλεκτρισμού και τη ΔΕΗ. Η οριστικοποίηση του σχεδιασμού και του χρονοδιαγράμματος τελεί υπό την αίρεση των συζητήσεων με τους θεσμούς αλλά και του γενικότερου νομοθετικού σχεδιασμού της κυβέρνησης, ωστόσο είναι σαφές ότι από πλευράς ΥΠΕΝ η πρόθεση είναι οι διαδικασίες να τρέξουν με γρήγορους ρυθμούς, στο πλαίσιο και των γενικότερων κυβερνητικών κατευθύνσεων.
Υδρογονάνθρακες
Την κύρωση των συμβάσεων τον Σεπτέμβριο προανήγγειλε ο υπουργός Ενέργειας Κ. Χατζηδάκης κατά τις επαφές που είχε με τον υπουργό Εξωτερικών των Ηνωμένων Πολιτειών Φ. Φάνον πριν τον 15 Αύγουστο. Την υπόθεση “τρέχει” από πλευράς ΥΠΕΝ η γενική γραμματέας Αλεξάνδρα Σδούκου, σε συνεργασία με την Ελληνική Διαχειριστική Εταιρεία Υδρογονανθράκων (ΕΔΕΥ) προκειμένου να ολοκληρωθεί η προετοιμασία και να πάρουν τον δρόμο για τη βουλή το αργότερο μέχρι τον Σεπτέμβριο, οι 4 συμβάσεις παραχώρησης, δύο για περιοχές στα νότια και δυτικά της Κρήτης, μία στο Ιόνιο και μία στον Κυπαρισσιακό Κόλπο.
Η σημασία της κύρωσης των 4 συμβάσεων είναι μεγάλη, αφού όπως τόνισε ο κ. Χατζηδάκης η κυβέρνηση θέλει να δείξει τη βούλησή της για συνεργασία στον χώρο της ενέργειας αλλά και για την προσέλκυση σημαντικών επενδύσεων στη χώρα μας.
Άλλωστε τις συγκεκριμένες παραχωρήσεις έχουν αναλάβει μεγάλες διεθνείς ενεργειακές εταιρείες: στην Κρήτη μαζί με τα Ελληνικά Πετρέλαια, στην κοινοπραξία που αναλαμβάνει τις δύο περιοχές επικεφαλής είναι η γαλλική Total και συμμετέχει επίσης ο αμερικανικός κολοσσός ExxonMobil. Στο Ιόνιο η σύμβαση θα υπογραφεί με τα ΕΛΠΕ και την ισπανική Repsol ενώ στον Κυπαρισσιακό κόλπο η παραχώρηση γίνεται προς τα Ελληνικά Πετρέλαια. Επομένως η τήρηση του χρονοδιαγράμματος και η κύρωση των συμβάσεων θα δώσει ένα πρώτο απτό διεθνές φιλοεπενδυτικό μήνυμα.
ΔΕΠΑ
Η δεύτερη νομοθετική παρέμβαση αφορά στην αποκρατικοποίηση της ΔΕΠΑ. Τον φάκελο εξετάζει το ΤΑΙΠΕΔ, προκειμένου να επιλεγεί η βέλτιστη λύση και να προχωρήσει το γρηγορότερο δυνατό η αποκρατικοποίηση που αποτελεί μέρος των μεταμνημονιακών υποχρεώσεων, ως πρόβλεψη του Asset Development Plan του ΤΑΙΠΕΔ.
Εδώ θα πρέπει να σημειωθεί ότι η προηγούμενη κυβέρνηση, κόντρα στην εισήγηση του συμβούλου, είχε επιλέξει το πιο περίπλοκο και το λιγότερο αποδεκτό σενάριο αποκρατικοποίησης. Τα νομικά προβλήματα, οι καθυστερήσεις αλλά και η απροθυμία των επενδυτών να εμπλακούν σε μια διαδικασία με αβέβαιη έκβαση, είχαν ως αποτέλεσμα η αποκρατικοποίηση της ΔΕΠΑ να οδηγηθεί σε τέλμα και να μην προχωρήσει.
Πλέον η κυβέρνηση εξετάζει σε συνεργασία με το ΤΑΙΠΕΔ τις εναλλακτικές, προκειμένου να καταλήξει μαζί με τον σύμβουλο στη βέλτιστη δυνατή επιλογή, με ανοιχτά όλα τα σενάρια. Μόλις ληφθούν οι οριστικές αποφάσεις, θα προχωρήσει και η νομοθετική ρύθμιση, πιθανότατα περί τα μέσα Σεπτεμβρίου, προκειμένου στη συνέχεια να ξεκινήσει η διαδικασία της αποκρατικοποίησης.
ΔΕΗ – αγορά ηλεκτρισμού
Εδώ έχουμε την πιο “καυτή πατάτα”, υπό την έννοια ότι θα πρέπει να προηγηθεί η διαπραγμάτευση με τους θεσμούς και να συμφωνηθεί ένα πακέτο που θα περιλαμβάνει μέτρα για τη διάσωση και τον μετασχηματισμό της ΔΕΗ, αλλά και παρεμβάσεις για την απελευθέρωση στον χώρο της ενέργειας και την ενίσχυση του ανταγωνισμού, σε συνάρτηση με τις λύσεις που θα προκριθούν για τη ΔΕΗ.
Άλλωστε θα πρέπει να σημειωθεί ότι η κυβέρνηση μέχρι στιγμής έχει ανοίξει τα χαρτιά της μόνο ως προς το σκέλος των προθέσεών της για τη Δημόσια Επιχείρηση Ηλεκτρισμού. Στο πλαίσιο αυτό σε πρώτο πλάνο μπαίνουν τα μέτρα διάσωσης της Επιχείρησης, με ενίσχυση της ρευστότητας, όπως πχ το μέτρο της κατάργησης της έκπτωσης συνέπειας. Θα ακολουθήσουν και άλλα βήματα που θα περιλαμβάνουν μεσομακροπρόθεσμα μέτρα, μειώσεις κόστους, εξορθολογισμό λειτουργίας, βελτίωση της οικονομικής κατάστασης της επιχείρησης. Αντίθετα η κυβέρνηση ακόμη δεν έχει παρουσιάσει την πρότασή της για το άνοιγμα της αγοράς, που σημειωτέον είναι και το κατεξοχήν αναπτυξιακό κομμάτι των παρεμβάσεών σε σχέση με τον τομέα της ενέργειας.
Είναι προφανές ότι αυτό γίνεται και για διαπραγματευτικούς λόγους αλλά και γιατί όπως έχει διαμηνύσει ο κ. Χατζηδάκης θα πρέπει να εξασφαλιστεί η συμφωνία και η συναίνεση των stakeholders της πολυπαραγοντικής εξίσωσης της ΔΕΗ και της αγοράς ηλεκτρισμού.
Μεταξύ των θεμάτων που έχουν τεθεί στο τραπέζι των συζητήσεων με τους θεσμούς από την πλευρά της κυβέρνησης περιλαμβάνονται: η κατάργηση των δημοπρασιών ΝΟΜΕ, ο περιορισμός του στόχου για μείωση του μεριδίου της ΔΕΗ, η προετοιμασία για την παραχώρηση μεριδίου της θυγατρικής των δικτύων ΔΕΔΔΗΕ καθώς και άλλα μέτρα που θα είναι το προϊόν των συζητήσεων που θα γίνουν με τους θεσμούς το φθινόπωρο. Χρονικά η νομοθετική παρέμβαση για την αγορά ηλεκτρισμού και τη ΔΕΗ τοποθετείται στο δεύτερο μισό του Οκτωβρίου.
