Νέα δεδομένα για τις τουριστικές επενδύσεις στη Δυτική Μακεδονία δημιουργεί το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό, το οποίο θεσμοθετήθηκε στις 7 Αυγούστου με Κοινή Υπουργική Απόφαση των Υπουργείων Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Τουρισμού. Η επίσημη απόφαση κατατάσσει κάθε Δημοτική Ενότητα της χώρας ανάλογα με την ένταση της τουριστικής δραστηριότητας, με το μεγαλύτερο μέρος της Δυτικής Μακεδονίας να εντάσσεται στις κατηγορίες «πρώιμης ανάπτυξης» και «ενίσχυσης ειδικής ανάπτυξης».
Το νέο πλαίσιο χωρίζει τη χώρα σε πέντε κατηγορίες: Α – Ελεγχόμενης Ανάπτυξης, Β – Αναπτυγμένες, Γ – Αναπτυσσόμενες, Δ – Πρώιμης Ανάπτυξης και Ε – Περιοχές Ενίσχυσης Ειδικής Ανάπτυξης. Η κατάταξη βασίζεται κυρίως στις τουριστικές κλίνες σε σχέση με την έκταση και τον μόνιμο πληθυσμό κάθε Δημοτικής Ενότητας και επηρεάζει τους όρους για νέες επενδύσεις, καταλύματα και ειδικές μορφές τουρισμού.
Στη Δυτική Μακεδονία, η Δημοτική Ενότητα Καστοριάς είναι η μοναδική από τα τέσσερα μεγάλα αστικά κέντρα που κατατάσσεται στην κατηγορία Γ – Αναπτυσσόμενες περιοχές. Η Πτολεμαΐδα, τα Γρεβενά και η Φλώρινα εντάσσονται στην κατηγορία Δ – Πρώιμης Ανάπτυξης. Ειδικότερα για την Εορδαία, σημειώνουμε ότι η Πτολεμαΐδα και η Βλάστη είναι στη Δ΄ Κατηγορία, ενώ η Αγία Παρασκευή και το Βέρμιο στην Κατηγορία Ε΄.
Η Δημοτική Ενότητα Κοζάνης κατατάσσεται στην κατηγορία Ε – Ενίσχυσης Ειδικής Ανάπτυξης.
Στην ίδια κατηγορία Ε βρίσκονται, μεταξύ άλλων, οι Δημοτικές Ενότητες Αμυνταίου, Σερβίων, Βελβεντού, Σιάτιστας, Τσοτυλίου, Νεάπολης, Άργους Ορεστικού και Νεστορίου, καθώς και μεγάλο μέρος των Δημοτικών Ενοτήτων των Γρεβενών, της Καστοριάς και της Φλώρινας. Αντίθετα, Νυμφαίο, Πρέσπες, Σαμαρίνα, Σμίξη, Βλάστη και Θεόδωρος Ζιάκας κατατάσσονται στην κατηγορία Δ.
Η ένταξη μιας περιοχής στην κατηγορία Ε συνοδεύεται από κατευθύνσεις για κίνητρα σε ειδικές μορφές τουρισμού και ειδικές τουριστικές υποδομές, μετατροπή διατηρητέων κτιρίων σε τουριστικές μονάδες, αναβάθμιση υφιστάμενων καταλυμάτων, ανάπτυξη glamping και αξιοποίηση εγκαταλελειμμένων οικισμών με αρχιτεκτονικό ενδιαφέρον. Προβλέπεται επίσης η δυνατότητα ευνοϊκότερων όρων μέσω των εργαλείων πολεοδομικού σχεδιασμού, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Αντίστοιχα, στις περιοχές Δ – Πρώιμης Ανάπτυξης, το πλαίσιο προβλέπει κίνητρα για εκσυγχρονισμό και αναβάθμιση ξενοδοχειακών μονάδων, νέες επενδύσεις υψηλότερης περιβαλλοντικής απόδοσης, ειδικές μορφές τουρισμού, glamping, μετατροπή διατηρητέων κτιρίων και αξιοποίηση εγκαταλελειμμένων οικισμών.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τη Δυτική Μακεδονία έχει και η κατεύθυνση του νέου σχεδιασμού προς ορεινό, πολιτιστικό και εναλλακτικό τουρισμό, καθώς το ΥΠΕΝ επιδιώκει τη διάχυση της τουριστικής δραστηριότητας σε περισσότερους προορισμούς και σε μεγαλύτερο μέρος του έτους, δίνοντας μεγαλύτερο περιθώριο ανάπτυξης στις λιγότερο τουριστικά ανεπτυγμένες περιοχές.
Το Ειδικό Χωροταξικό δεν αποτελεί από μόνο του χρηματοδοτικό πρόγραμμα, αλλά καθορίζει πλέον πού, με ποιους όρους και τι είδους τουριστικές επενδύσεις μπορούν να αναπτυχθούν, επηρεάζοντας άμεσα τον μελλοντικό πολεοδομικό σχεδιασμό και τις επενδυτικές δυνατότητες σε ολόκληρη τη Δυτική Μακεδονία.
