Με επίκεντρο την ελεημοσύνη, την έμπρακτη αγάπη και την αλληλεγγύη προς τον συνάνθρωπο είναι το κήρυγμα για την Κυριακή 4 Οκτωβρίου 2026 που δημοσιεύει η Ιερά Μητρόπολις Φλωρίνης, Πρεσπών και Εορδαίας. Αφορμή αποτελεί η αποστολική περικοπή από τη Β΄ προς Κορινθίους επιστολή, με το κείμενο να αναφέρεται στη γενναιοδωρία, τη βοήθεια προς τους φτωχούς και στα χαρακτηριστικά που, σύμφωνα με τη χριστιανική διδασκαλία, πρέπει να έχει η ελεημοσύνη.
ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ ΙΗ΄ ΕΠΙΣΤΟΛΩΝ
(Κυριακή 4 Οκτωβρίου 2026)
Στὴν ἀποστολικὴ περικοπή, ποὺ διαβάζουμε ἀπὸ τὸ ἔνατο κεφάλαιο τῆς Β΄ πρὸς Κορινθίους ἐπιστολῆς, ὁ Ἀπόστολος Παῦλος προτρέπει τοὺς Κορινθίους σὲ μία πρόθυμη καὶ γενναία εἰσφορὰ γιὰ τοὺς πτωχοὺς Χριστιανοὺς τῆς Ἰουδαίας.
Συγκρίνει τὴν ἐλεημοσύνη μὲ τὴ σπορά. Ὁ γεωργός, ἐὰν λυπᾶται νὰ σπείρει πολλοὺς σπόρους, θὰ θερίσει λίγα γεννήματα, ἀλλ’ ἐὰν σπείρει ἄφθονους σπόρους, ἄφθονα θὰ θερίσει. Φαίνεται πὼς οἱ ἀποθῆκες ἀδειάζουν κατὰ τὴ σπορὰ καὶ σκορπίζεται ὁ σπόρος. Ἀλλὰ μετὰ ἀπὸ λίγους μῆνες, μὲ τὴ συγκομιδή, οἱ ἀποθῆκες πάλι θὰ γεμίσουν. Τὸ ἴδιο συμβαίνει καὶ μὲ τὴν ἐλεημοσύνη. Ὅποιος ἐλεεῖ καὶ εὐεργετεῖ, φαίνεται ὅτι χάνει τὰ ἀγαθὰ ποὺ διαθέτει. Αὐτὸ μόνον προσωρινά. Στὸ τέλος θὰ θερίσει στὸ πολλαπλάσιο τὰ ἀγαθὰ ποὺ σκόρπισε, ἂν ὄχι καὶ σ’ αὐτὴν τὴν ζωή, σίγουρα ὅμως στὴ μέλλουσα.
Μὲ τὴν ἐλεημοσύνη ἀποδεικνύουμε ὅτι εἴμαστε παιδιὰ τοῦ Θεοῦ. Τί μᾶς λέγει ὁ Κύριος στὸ κατὰ Λουκᾶν εὐαγγέλιο; Νὰ εἴμαστε φιλεύσπλαχνοι, νὰ σπλαχνιζόμαστε, νὰ λυπούμαστε, νὰ ἐλεοῦμε τοὺς ἀνθρώπους, ὅπως καὶ ὁ Πατέρας μας εἶναι φιλεύσπλαχνος. Ὅλους τοὺς ἀνθρώπους, ἀδιακρίτως, ἐλεεῖ ὁ Θεός. Βρέχει, μὲ τὴ μεγάλη Του εὐεργεσία, τὴ βροχή, καὶ στοὺς δίκαιους καὶ στοὺς ἄδικους, γιὰ νὰ μπορεῖ ἡ γῆ νὰ καρποφορεῖ. Ὁ ἴδιος ἀνατέλλει τὸν ἥλιο καὶ γιὰ τοὺς καλοὺς καὶ γιὰ τοὺς κακούς. Αὐτὰ τὰ καλὰ τοῦ Θεοῦ εἶναι κοινὰ γιὰ ὅλους τοὺς ἀνθρώπους. Ὅλοι τὰ γεύονται, ὅλοι τὰ ἀπολαμβάνουν. Γιατί, λοιπόν, ἐμεῖς νὰ μὴ ἐλεοῦμε τοὺς ἀνθρώπους;
Ἡ ἐλεημοσύνη μᾶς βοηθᾶ καὶ στὴν ἐξάλειψη τῶν ἁμαρτιῶν μας. Ἐξομολογούμαστε, κοινωνοῦμε. Συγχωροῦνται οἱ ἁμαρτίες μας. Ἀλλὰ ἔχουμε καὶ κάτι ἄλλο ποὺ μᾶς βοηθᾶ. Ἔχουμε τὴν ἐλεημοσύνη. Ἂς ἀκούσομε τὶ μᾶς λέγει ἡ Σοφία Σειράχ: «Ὅπως ἡ φωτιὰ ποὺ καίει θὰ σβήσει τὸ νερό, καὶ ἡ ἐλεημοσύνη θὰ ἐξιλεώσει ἁμαρτίες». Ὁ προφήτης Δανιὴλ συμβούλευε καὶ ἔλεγε τὰ ἑξῆς στὸν βασιλιὰ Ναβουχοδονόσορα: «Φρόντισε νὰ ἐξαλείψεις τὶς ἁμαρτίες σου μὲ ἐλεημοσύνες καὶ τὶς ἀδικίες σου μὲ τὸ νὰ αἰσθάνεσαι οἶκτο καὶ συμπάθεια γιὰ τοὺς πτωχούς. Ἴσως ὁ Θεὸς γίνει μακρόθυμος γιὰ τὰ παραπτώματά σου». Καὶ ὁ ἀπόστολος Πέτρος στὴ Β΄ Καθολικὴ ἐπιστολὴ μᾶς λέγει ὅτι «ἡ ἀγάπη θὰ καλύψει πλῆθος ἁμαρτιῶν». Ἡ συμπάθεια καὶ ἡ ἐπιείκεια πρὸς τὸν πλησίον μας προετοιμάζει γιὰ μᾶς τὸ ἔλεος τοῦ Θεοῦ.
Ἂς ἀκούσομε τώρα τί μᾶς λέγει γιὰ τὴν ἐλεημοσύνη ὁ Μέγας Βασίλειος: «Ἐὰν σὲ θαμπώνουν τὰ χρήματα, ἐπειδὴ νομίζεις ὅτι αὐτὰ φέρνουν τιμὴ καὶ δόξα, πρόσεξε νὰ δεῖς ὅτι πολὺ μεγαλύτερη δόξα φέρνει τὸ νὰ ὀνομάζεσαι πατέρας χιλιάδων παιδιῶν, παρὰ νὰ ἔχεις στὸ χρηματοκιβώτιό σου χιλιάδες χρήματα. Τὰ χρήματα θὰ τὰ ἀφήσεις ἐδῶ στὴ γῆ, καὶ μάλιστα χωρὶς νὰ τὸ θέλεις. Τὴ δόξα ὅμως γιὰ τὶς εὐεργεσίες καὶ τὰ καλά σου ἔργα θὰ τὴν πάρεις μαζί σου καὶ θὰ τὴν ἀπολαύσεις μπροστὰ στὸν Θεὸ, ὅταν, τὴν ἡμέρα τῆς κρίσεως, πλῆθος ἀνθρώπων κοντὰ στὸν κοινό μας Κριτὴ θὰ σὲ ὀνομάζει τροφοδότη καὶ εὐεργέτη καὶ θὰ σοῦ ἀποδίδει ὅλα τὰ ὀνόματα τῆς φιλανθρωπίας. Δόξα αἰώνια, στέφανο δικαιοσύνης, βασιλεία οὐρανῶν, αὐτὰ σοῦ ἑτοιμάζει σὰν ἀμοιβὴ καὶ βραβεῖο τὸ νὰ διαθέτεις γιὰ καλὸ σκοπὸ αὐτὰ τὰ φθαρτὰ πράγματα. Ἐμπρός, λοιπόν, διάθεσε τὸν πλοῦτο σου σὲ διάφορες εὐεργεσίες καὶ γίνε γεναιόδωρος. Νὰ εἶσαι παράδειγμα στὶς δαπάνες χάριν τῶν ἀπόρων καὶ ὅσων στεροῦνται. Φρόντισε νὰ ποῦν καὶ γιὰ σένα ἐκεῖνο ποὺ λέγει ἡ Γραφὴ γιὰ τὸν φιλάνθρωπο καὶ ἐλεήμονα: “Σκόρπισε, ἔδωσε στοὺς πτωχούς, ἡ φιλανθρωπία του μένει αἰώνια”».
Βέβαια ἡ ἐλεημοσύνη ἔχει τὰ ἑξῆς χαρακτηριστικά:
Πρῶτο, δὲν διαφημίζεται. Ὁ Κύριος μᾶς λέγει νὰ μὴ ξέρει οὔτε τὸ ἀριστερό μας χέρι τί κάνει τὸ δεξί, αὐτὸ ποὺ δίνει τὴν ἐλεημοσύνη. Δὲν ἐλεοῦμε, γιὰ νὰ μᾶς δοῦν.
Δεύτερο, δὲν γίνεται μὲ λύπη ἢ ἀπὸ ἀνάγκη. «Ἱλαρὸν δότην ἀγαπᾷ ὁ Θεός», ὅπως ἀκούσαμε σήμερα στὸν ἀπόστολο. Τὴν ἐλεημοσύνη τὴ δίνουμε χωρὶς δυσαρέσκεια, χωρὶς ἠθικὴ πίεση. Μὲ προθυμία καὶ χαρούμενο πρόσωπο, μὲ εὐχάριστη διάθεση. Δὲν χάνουμε. Κερδίζουμε. Δανείζουμε στὸν Θεό, ὅπως μᾶς λέγει τὸ βιβλίο τῶν Παροιμιῶν. Αὐτὸ τὸ δάνειο τὸ εἰσπράττουμε μὲ τόκο πολλαπλάσιο. Εἶναι τὸ δάνειο ἀσφαλὲς καὶ ὁ τόκος σίγουρος καὶ συμφέρων.
Ἴσως, λοιπόν, κάποιοι μποροῦν νὰ δίνουν χωρὶς νὰ ἀγαποῦν˙ ὅμως δὲν μποροῦμε ν’ ἀγαπᾶμε χωρὶς νὰ δίνουμε.
Τρίτον, ἡ ἐλεημοσύνη δίνεται ἀκόμη καὶ στοὺς ἐχθρούς μας. Ὁ Κύριος μᾶς καλεῖ νὰ ἀγαπᾶμε τοὺς ἐχθρούς μας, νὰ κάνουμε τὸ καλὸ καὶ νὰ δανείζουμε, χωρὶς νὰ ἐλπίζουμε σὲ ἐπιστροφή. Τότε ἡ ἀνταμοιβή μας θὰ εἶναι μεγάλη καὶ θὰ εἴμαστε παιδιὰ τοῦ Ὑψίστου, γιατί Αὐτὸς εἶναι καλὸς στοὺς ἀχάριστους καὶ κακούς. Ἑπομένως, ἀδελφοί μου, δὲν εἶναι μόνον ὑποχρέωσή μας, ἀλλὰ καὶ μᾶς συμφέρει νὰ δίνουμε στοὺς πτωχούς.
Ὁ Ἅγιος Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος φέρνει καὶ τὸ ἑξῆς παράδειγμα: «Ὅταν ἀντλοῦν συχνὰ νερὸ ἀπὸ τὸ πηγάδι, τὸ νερὸ βγαίνει ἔπειτα πιὸ ἄφθονο καὶ καθαρό. Ὅταν ὅμως τὸ ἀφήνουν ἐκεῖ μέσα, σαπίζει. Τὸ ἴδιο συμβαίνει καὶ μὲ τὰ ὑλικὰ ἀγαθά. Ὅταν κινοῦνται καὶ μεταδίδονται, γίνονται κοινωφελῆ καὶ φέρνουν καρπούς».
Μέσα, λοιπόν, στὸν κόσμο ποὺ ζοῦμε, τῆς ἀπληστίας, τῆς ὑπερκατανάλωσης, ἀλλὰ καὶ τῆς ἀναγκαιότητας γιὰ ἀλληλεγγύη, ἂς ἔχουμε ὑπόψη τί ἔγραφε μία εὐσεβὴς ψυχή:
«Δὲν θέλω νὰ ξέρω πόσο στοιχίζουν τὰ γούνινα παλτὰ καὶ οἱ τουαλέτες τῶν κυριῶν. Θέλω νὰ ξέρω πόσο κοστίζει νὰ ντυθοῦν ὅλα τῆς γῆς τὰ ὀρφανά…
Δὲν θέλω νὰ ξέρω πόσο στοιχίζουν τὰ πλούσια φαγητὰ καὶ τὰ γλυκίσματα τῶν πλουσίων. Θέλω νὰ ξέρω πόσο κοστίζει λίγο ψωμὶ γιὰ ὅλους τοὺς πεινασμένους…
Δὲν θέλω νὰ ξέρω πόσο στοιχίζουν τὰ βαρύτιμα κοσμήματα τῶν “μεγάλων” τῆς γῆς». Θέλω νὰ ξέρω πόσο στοιχίζει ἕνα μικρὸ παιχνίδι, γιὰ τὰ παιδιὰ ποὺ δὲν χάρηκαν ποτέ…».
Αμήν.
