Σημαντική παρέμβαση για τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι μηχανικοί, αλλά και για τις συνέπειες του υφιστάμενου νομοθετικού πλαισίου, απευθύνει το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας / Τμήμα Δυτικής Μακεδονίας (ΤΕΕ/ΤΔΜ) προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Στ. Παπασταύρου. Στην επιστολή, με ημερομηνία 6 Αυγούστου 2025, ο πρόεδρος του ΤΕΕ/ΤΔΜ Νίκος Συλλίρης περιγράφει ένα τοπίο τεχνικής πίεσης, διοικητικής πολυπλοκότητας και αβεβαιότητας για χιλιάδες ιδιοκτήτες και επαγγελματίες.
Η επιστολή επισημαίνει ως ιδιαίτερα προβληματική την εφαρμογή των προθεσμιών που προβλέπει ο νόμος 5007/2022 για τις δηλώσεις αυθαιρέτων. Παρότι η καταληκτική ημερομηνία είναι η 31η Δεκεμβρίου 2024, στην πράξη, όπως αναφέρεται, οι απαιτήσεις των υποβολών, η τεχνική τεκμηρίωση, η πολυπλοκότητα του θεσμικού πλαισίου και η έλλειψη πρόσβασης σε κρίσιμα έγγραφα καθιστούν ανέφικτη την ολοκλήρωση των δηλώσεων.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στην Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας, η οποία – λόγω της απολιγνιτοποίησης και της οικονομικής δυσχέρειας – αντιμετωπίζει ειδικά προβλήματα, καθώς και στον οικισμό «Αγίας Μαγδαληνής» στον Κασλά Κοζάνης, όπου οι ιδιοκτησιακές εκκρεμότητες απαιτούν εξαίρεση από τις γενικές προθεσμίες ώστε να προχωρήσει η νομιμοποίηση των κατοικιών.
Το ΤΕΕ/ΤΔΜ ζητά επίσης την επανεισαγωγή της Κατηγορίας 5 του Ν. 4495/2017, τονίζοντας ότι η κατάργησή της αφαίρεσε ένα κρίσιμο εργαλείο για την αντιμετώπιση της πολεοδομικής αταξίας, καθώς και ότι η ύπαρξή της – με αυξημένα πρόστιμα – λειτουργούσε αποτρεπτικά για νέες παραβάσεις.
Αναφορικά με τα προγράμματα «Εξοικονομώ», επισημαίνεται ότι η ταυτόχρονη λήξη των φάσεων του 2021 και του 2023 στις 30 Σεπτεμβρίου 2025 δημιουργεί υπέρμετρη πίεση, ενώ η καθυστέρηση ανακοίνωσης του νέου «Εξοικονομώ 2025» προκαλεί αναστάτωση στον επαγγελματικό προγραμματισμό, τη ρευστότητα της αγοράς και τις τεχνικές εργασίες.
Προτεινόμενα μέτρα
Το ΤΕΕ/ΤΔΜ καταθέτει 6 θεσμικές προτάσεις για την επίλυση των προβλημάτων:
- Αόριστη παράταση για την υποβολή δικαιολογητικών αυθαιρέτων, με σύνδεση με την ΗΤΚ.
- Χρήση της ΗΤΚ ως αποκλειστικό εργαλείο για δικαιοπραξίες.
- Δυνατότητα επανεπεξεργασίας δηλώσεων μεταξύ μηχανικών χωρίς προσφυγή στη ΣΥΠΟΘΑ.
- Απλούστευση διορθώσεων σε συμβόλαια, χωρίς επίδραση στο τίμημα.
- Επαναφορά της Κατηγορίας 5, με αυστηρούς αλλά εφαρμόσιμους όρους.
- Καλύτερος χρονικός συντονισμός μεταξύ των προγραμμάτων ενεργειακής αναβάθμισης και των λοιπών υποχρεώσεων των μηχανικών.
Η επιστολή κλείνει με έκκληση για άμεση και σοβαρή αντιμετώπιση των θεμάτων από το Υπουργείο, τονίζοντας ότι το ισχύον πλαίσιο οδηγεί σε αδυναμία μεταβιβάσεων, επαγγελματική απαξίωση και διατήρηση της αταξίας στον δομημένο χώρο.
