Σε απάντηση της ερώτησης του Ευρωβουλευτή του ΠΑΣΟΚ και Αντιπροέδρου της Ομάδας των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών και Δημοκρατών (S&D) καθ. Γιάννη Μανιάτη, λόγω της άρνησης της Κυβέρνησης να ενημερώσει τη Βουλή των Ελλήνων στις Κοινοβουλευτικές Ερωτήσεις του Βουλευτή του ΠΑΣΟΚ Πάρη Κουκουλόπουλου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενημέρωσε για τα έργα που έχουν ενταχθεί στο InvestEU και στο Public Sector Loan Facility (PSLF) στη Δυτική Μακεδονία.
Ουσιαστικά, από τις υποσχέσεις για επενδύσεις 7,5 δις του κ. Μητσοτάκη στην Κοζάνη το Νοέμβριο 2021, με την απάντηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αποκαλύπτεται ότι έχουν δρομολογηθεί έργα μόλις 1,96 δις Ευρώ!
Ειδικότερα, η Επιτροπή ενημέρωσε για τη χρηματοδότηση μόλις 3 έργων (!) από τους Πυλώνες ΙΙ και ΙΙΙ του Σχεδίου Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης (ΣΔΑΜ), καθώς και για ένα ακόμα έργο υπό αξιολόγηση στον Πυλώνα ΙΙΙ.
Οι Ευρωπαϊκοί πόροι (επιχορηγήσεις και δάνεια) που έχουν ήδη εξασφαλιστεί, μαζί με αυτούς που είναι υπό αξιολόγηση είναι συνολικά 326,8 εκατ. EUR!
Όμως στις 26 Νοεμβρίου 2021 ο κ. Μητσοτάκης στην Κοζάνη εξήγγειλε “σχέδιο απολιγνιτοποίησης και δίκαιης μετάβασης, ύψους 7,5 δις, για την περίοδο 2021-2027”, διαβεβαιώνοντας τότε ότι “ουδέποτε στην ιστορία, οποιασδήποτε Περιφέρειας, έχουν κινητοποιηθεί τόσο γρήγορα, τόσοι πολλοί πόροι” και κάνοντας λόγο για “πρωτοφανές ποσό που έχει εξασφαλιστεί”.
Στη συνέχεια οι πόροι περιορίστηκαν σε 5,2 δις, χωρίς επαρκείς εξηγήσεις. Στην ιστοσελίδα της Ειδικής Υπηρεσίας Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης, πληροφορούμαστε ότι «η εφαρμογή του ΣΔΑΜ προβλέπεται να κινητοποιήσει κοινοτικούς και εθνικούς πόρους οι οποίοι, συνυπολογίζοντας την ιδιωτική μόχλευση, είναι της τάξης των 5,2 δις €».
Τελικά σήμερα, που η καθημερινότητά των πολιτών της Δ. Μακεδονίας έχει προ πολλού έρθει αντιμέτωπη με τις βαρύτατες συνέπειες της οικειοθελούς και ταχύτερης από κάθε άλλη Ευρωπαϊκή χώρα απολιγνιτοποίησης και την καθοδική πορεία όλων των δεικτών ευημερίας, μαθαίνουμε ότι:
Τα 7,5 δις, που στην πορεία έγιναν 5,2 δις, σύμφωνα με τις επίσημες ενημερώσεις είναι μόλις 1,96 δις:
Στον πρώτο Πυλώνα (ΔΑΜ: Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση) ~1,629 δισ. EUR δημόσιας δαπάνης ως εξής: 830,0 εκ. Ευρώ από το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης, μεταφορά (μόχλευση) 545 εκ. ευρώ από άλλα διαρθρωτικά ταμεία (ΕΤΠΑ, ΕΚΤ+) και 254 εκ. ευρώ από το εθνικό σκέλος του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (Πηγή: «Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα»).
Στον δεύτερο και τρίτο Πυλώνα (InvestEU και PSLF αντίστοιχα) 326,8 εκατ. EUR (Πηγή: απάντηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής)
Η Ερώτηση του Γ. Μανιάτη (που κατατέθηκε στις 05.02.2025) αφορούσε στους Νομούς Κοζάνης, Γρεβενών, Καστοριάς και Φλώρινας. Εστίαζε στοχευμένα στον 2ο και στον 3ο πυλώνα του Μηχανισμού Δίκαιης Μετάβασης, για τους οποίους ο αρμόδιος Αναπλ. Υπουργός Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών, είχε επικαλεστεί άγνοια, παραπέμποντας στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή και στην Περιφέρεια.
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της Ερώτησης του Ευρωβουλευτή Γ. Μανιάτη και της απάντησης του Εκτελεστικού Αντιπροέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Fitto (στις 20.10.2025):
Ερώτηση Γ. Μανιάτη
(05.02.2025)
«Ενώ η Ελλάδα υλοποιεί ένα από τα ταχύτερα προγράμματα απολιγνιτοποίησης στην ΕΕ, παρά τις σχετικές πρωτοβουλίες της ΕΕ, οι κάτοικοι των νομών Κοζάνης, Γρεβενών, Καστοριάς και Φλώρινας της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας βιώνουν βαρύτατες επιπτώσεις, καθώς πόροι 7,5 δισ. ευρώ —που η ελληνική κυβέρνηση εξαγγέλλει από το 2021— ακόμα δεν έφθασαν στην πραγματική τοπική οικονομία.
Λόγω των ήδη πολύπλευρων συνεπειών στην οικονομική και κοινωνική ζωή της Δυτικής Μακεδονίας και επειδή από καμία επίσημη ελληνική πηγή δεν παρέχονται δεδομένα για την πορεία υλοποίησης του 2ου και 3ου πυλώνα του Μηχανισμού Δίκαιης Μετάβασης, ερωτάται η Επιτροπή:
- Πόσα και ποια έργα στη Δυτική Μακεδονία έχουν ενταχθεί στο InvestEU και στο Public Sector Loan Facility (PSLF);
- Είναι σε γνώση της προτάσεις έργων εντός Δυτικής Μακεδονίας, οι οποίες είτε έχουν κατατεθεί και ακόμα δεν εντάχθηκαν είτε επίκειται να κατατεθούν στο InvestEU και στο PSLF; Εάν ναι, ποια είναι αντιστοίχως τα χαρακτηριστικά τους;»
Απάντηση εκτελεστικού Αντιπροέδρου Fitto
(20.10.2025)
«1. Όσον αφορά τον πυλώνα II του Μηχανισμού Δίκαιης Μετάβασης (ΜΔΜ), το έργο «φωτοβολταϊκό πάρκο 230 μεγαβάτ στην Κοζάνη», το οποίο λαμβάνει 40 εκατ. EUR, αποσκοπεί στη δημιουργία τριών ηλιακών φωτοβολταϊκών μονάδων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, από τις οποίες η πρώτη βρίσκεται ήδη σε λειτουργία. Η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) χρηματοδοτεί, επίσης, μια άλλη επένδυση ύψους 195 εκατ. EUR στον ίδιο τομέα, η οποία πρόκειται να υλοποιηθεί εν μέρει στην περιφέρεια.
Όσον αφορά τον πυλώνα III του ΜΔΜ, στην περιφέρεια υλοποιείται ένα έργο με τίτλο «Κοινωνικοοικονομική μετάβαση Δυτικής Μακεδονίας». Το έργο περιλαμβάνει 15 υποέργα σε πέντε διαφορετικούς τομείς επενδύσεων, μεταξύ των οποίων η ενεργειακή απόδοση, η ενσωμάτωση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, τα μέτρα σχετικά με την αναβάθμιση κτιρίων και η αστική ανάπλαση. Το έργο υλοποιείται από την περιφέρεια, η οποία ενεργεί ως συντονιστής για έξι δήμους. Η επιχορήγηση της ΕΕ και το δάνειο της ΕΤΕπ για το έργο ανέρχονται σε 14 εκατ. EUR και 58 εκατ. EUR, αντίστοιχα. Η υλοποίηση του έργου άρχισε την 1η Νοεμβρίου 2023 και αναμένεται να ολοκληρωθεί την 31η Οκτωβρίου 2026. Αναμένεται να δημιουργηθούν 15 μόνιμες θέσεις εργασίας.
- Η τελευταία καταληκτική ημερομηνία της πρώτης πρόσκλησης στο πλαίσιο της δανειακής διευκόλυνσης του δημόσιου τομέα (PSLF) ήταν η 11η Σεπτεμβρίου 2025. Η Δυτική Μακεδονία υπέβαλε πολυτομεακή αίτηση επιχορήγησης για ένα έργο που έχει σχεδιαστεί με τη βοήθεια του συμβουλευτικού κόμβου της ΕΤΕπ. Η αίτηση για επιχορήγηση αφορά συνολικά 19,8 εκατ. EUR. Η πρόταση τελεί υπό αξιολόγηση έως τις αρχές Δεκεμβρίου του 2025».
