Το νέο πλαίσιο μέτρων για την εξοικονόμηση ενέργειας στο Δημόσιο ανακοίνωσαν το πρωί της Τετάρτης ο υπουργός Εσωτερικών, Μάκης Βορίδης, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Κώστας Σκρέκας και ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών, Θόδωρος Σκυλακάκης.
Όπως είπε ο υπουργός Ενέργειας, κ. Σκρέκας οι βασικές δράσεις είναι τρεις.
-Προωθούμε άμεσα μέτρα με στόχο τη μείωση της κατανάλωσης 10% το επόμενο διάστημα με τελικό στόχο τη μείωση της τελικής ετήσιας κατανάλωσης στον δημόσιο τομέα κατά 30% μέχρι το 2030.
-Δημιουργούμε ψηφιακό σύστημα παρακολούθησης της κατανάλωσης στο δημόσιο μέσα από ηλεκτρονική πλατφόρμα που ήδη λειτουργεί.
– Θεσπίζουμε κίνητρα και αντικίνητρα.
Σε ό,τι αφορά στα κτίρια είπε ότι «οι δημόσιοι φορείς πρέπει να ορίσουν άμεσα ενεργειακό υπεύθυνο κατά προτίμηση με ειδικότητα μηχανικού για τον ενεργειακό έλεγχο και παρακολούθηση των δημοσίων και δημοτικών κτιρίων». Αναφέρθηκε και στην ανάγκη συντήρησης κλιματιστικών, καυστήρων και των κεντρικών μονάδων στα κτίρια του δημοσίου και τη ρύθμιση των θερμοκρασιών για την ορθολογική τους χρήση. «Ζητάμε από καθένα που εργάζεται στο δημόσιο να μη γίνεται άσκοπη χρήση».
«Κατά την αποχώρηση των εργαζομένων από τον χώρο εργασίας θα πρέπει να μεριμνούν για το κλείσιμο υπολογιστών, το σβήσιμο φώτων κτλ. Προτείνεται ο φυσικός αερισμός του κτιρίου στη διάρκεια της νύχτας τους καλοκαιρινούς μήνες και η τοποθέτηση συστημάτων σκίασης», πρόσθεσε.
Σχετικά με τον οδοφωτισμό των πόλεων, ο κ. Σκρέκας είπε ότι «προτείνεται η βελτιστοποίηση του χρονοπρογραμματισμού του οδοφωτισμού και η περιορισμένη λειτουργία του καλλωπιστικού και διακοσμητικού φωτισμού που μπορούν να μειώσουν την ενεργειακή κατανάλωση κατά 35%-50%».
Σημείωσε δε ότι «στις 12 Σεπτεμβρίου ξεκινάει η λειτουργία της πλατφόρμας του προγράμματος “Ηλέκτρα”, ο προϋπολογισμός του οποίου ανέρχεται σε 640 εκατ. ευρώ και αποσκοπεί στην ενεργειακή αναβάθμιση 2,5 εκατ. τ.μ. του δημοσίου και ευρύτερου δημοσίου τομέα».
Από την πλευρά του ο υπουργός Εσωτερικών, Μάκης Βορίδης, δήλωσε ότι «ο ενεργειακός υπεύθυνος θα μεριμνά για το θέμα των κλιματιστικών, τον φωτισμό, τον αερισμό και για την καλύτερη ενεργειακή απόδοση».
«Το πρώτο βήμα που θα πρέπει να κάνουν οι φορείς του δημοσίου είναι να ορίσουν αυτόν τον ενεργειακό υπεύθυνο, ο οποίος θα υλοποιεί όσα προβλέπει η υπουργική απόφαση που έχει εκδοθεί», πρόσθεσε και σημείωσε ότι «οι φορείς του δημοσίου που θα επιτύχουν τους στόχους υπάρχει δυνατότητα να επιβραβευτούν μέσω ενίσχυσης του προϋπολογισμού τους».
Τόνισε δε ότι μετά από δύο μήνες οι φορείς που έχουν ορίσει τον υπεύθυνο και έχουν κάνει καταχώρηση των στοιχείων είναι 221 από τους 2495. «Βέβαια ένα πλήθος από αυτούς τους φορείς μπορεί να είναι πολύ μικροί», διευκρίνισε ο κ. Βορίδης.
Ο υπουργός Οικονομικών Θόδωρος Σκυλακάκης αναφέρθηκε στη σειρά κινήτρων και αντικινήτρων για την επίτευξη του στόχου για μείωση 10% του ενεργειακού κόστους.
Ο υπουργός ανέφερε ότι «το Δημόσιο πλήρωσε 700 εκατ. ευρώ για ηλεκτρική ενέργεια στη ΔΕΗ, το 2021. Το ποσό αυτό, θα είναι σημαντικά μεγαλύτερο το 2022. Συνεπώς, η εξοικονόμηση ηλεκτρικού ρεύματος, και στο Δημόσιο, είναι απόλυτα αναγκαία για να προσαρμοστούμε στα νέα δεδομένα που έχει δημιουργήσει η ενεργειακή κρίση. Η ηλεκτρική ενέργεια παράγεται από φυσικό αέριο, κατά 30%-40%, του οποίου η τιμή έχει εκτοξευτεί. Είναι 10 με 15 φορές πιο ακριβό, συγκριτικά με την προ ενεργειακής κρίσεως χρονική περίοδο. Θα πρέπει, λοιπόν, να μειώσουμε την εισαγωγή πανάκριβου φυσικού αερίου, που επιβαρύνει στην περίπτωση του Δημοσίου, ευθέως, τον φορολογούμενο. Επίσης, είναι αναγκαία αυτή η πρωτοβουλία, έτσι ώστε σε περίπτωση διακοπής της ροής του ρώσικου φυσικού αερίου να υπάρχει περισσότερη διαθέσιμη ενέργεια για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις».
Κίνητρα και αντικίνητρα
Πρώτον, για όσο καιρό ένας φορέας δεν εφαρμόζει, διοικητικά την ΚΥΑ περί εξοικονόμησης ενέργειας, δεν θα αξιολογούνται αιτήματα για ενισχύσεις από το τακτικό και ειδικό αποθεματικό και για πρόσθετη χρήση ταμειακών διαθεσίμων, τόσο για κάλυψη του πρόσθετου ενεργειακού κόστους όσο και για άλλες έκτακτες δαπάνες, μη αναγκαστικού χαρακτήρα. Πρακτικά αυτό θα συμβαίνει, για παράδειγμα, σε περιπτώσεις παράληψης διορισμού διοικητικών και ενεργειακών υπευθύνων, αλλά και μη εκτέλεσης των καθηκόντων από τους διορισθέντες.
Δεύτερον, για τους Δήμους η εξοικονόμηση ενέργειας, κατά 10%, αποτελεί δεσμευτικό στόχο ειδικά σε ό,τι αφορά στον οδοφωτισμό. Όπου ο στόχος δεν επιτυγχάνεται, το Κράτος δεν θα ενισχύσει οικονομικά τους Δήμους για τους λογαριασμούς ενέργειας στο δεύτερο εξάμηνο του έτους, όπως έκανε στο πρώτο. Δεν μπορεί ο Έλληνας φορολογούμενος να επιβαρύνεται για τις δαπάνες οδοφωτισμού που αφορούν στον Δημότη και είναι ανταποδοτικές -ειδικά με τις σημερινές, ακραίες τιμές ενέργειας- αν δεν υφίσταται μια επαρκής προσπάθεια εξοικονόμησης από την Τοπική Αυτοδιοίκηση.
Τρίτον, για όσες υπηρεσίες του Δημοσίου προβλέπεται μπόνους, θα προστεθεί ο στόχος να πετύχουν και εξοικονόμηση της κατανάλωσης ηλεκτρικού ρεύματος κατά 10% το τελευταίο τρίμηνο του έτους (συγκριτικά με το αντίστοιχο περυσινό χρονικό διάστημα). Βασική προϋπόθεση σε σχέση με την στοχοθεσία θα είναι να μην υπάρχουν σημαντικές αλλαγές στις πραγματικές ενεργειακές ανάγκες του φορέα, π.χ. λόγω διαφορετικών καιρικών συνθηκών κ.λπ.
Τέταρτον, όσες υπηρεσίες πετύχουν 15% εξοικονόμηση στην κατανάλωση ενέργειας, δηλαδή 5% παραπάνω του στόχου, θα το δουν αυτό το επιπλέον 5% στον προϋπολογισμό τους, του επόμενου έτους.
Ταυτόχρονα, στο πλαίσιο συστηματοποίησης της προσπάθειας εξοικονόμησης ενέργειας στο Δημόσιο θα αναπτύξουμε επιπρόσθετες δράσεις, που θα βοηθήσουν στην άμεση επίτευξη των στόχων μείωσης της κατανάλωσης.
Βασικό εργαλείο θα είναι ομάδες (task force), με ειδικούς ενεργειακούς αναλυτές. Οι ομάδες αυτές θα αναλαμβάνουν δράσεις όπως:
– Ενημέρωση, εκπαίδευση και ευαισθητοποίηση τόσο των ενεργειακών υπευθύνων ανά κτίριο όσο και των εργαζομένων
– Ενεργειακός έλεγχος ανά κτίριο και εφαρμογή ειδικής μεθοδολογίας για τη βέλτιστη διαχείριση ενέργειας
– Διαμόρφωση και εφαρμογή, πιλοτικά αρχικά, εξειδικευμένων ανά κτίριο διαδικασιών λειτουργίας
– Έλεγχος κατανάλωσης σε πραγματικό χρόνο και υποστήριξη των ενεργειακών υπευθύνων στη διερεύνηση δυνατοτήτων μείωσης κόστους
– Έλεγχος εφαρμογής των δράσεων μείωσης κόστους και συνεχής βελτίωση/προσαρμογή
Η ΚΥΑ για την εξοικονόμηση
Παράλληλα σημείωσε ότι, «σε Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ – ΦΕΚ Β3424/2-7-2022) έχουμε εξειδικεύσει τα μέτρα για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης και την εξοικονόμηση ενέργειας σε κτίρια και εγκαταστάσεις φορέων του δημοσίου τομέα.
Ο στόχος αναφορικά με τη μείωση της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας ορίστηκε στο 10% τουλάχιστον, σε σχέση με τις καταναλώσεις της ίδιας χρονικής περιόδου του 2019, για τον πρώτο χρόνο εφαρμογής των μέτρων. Για τα επόμενα έτη ο στόχος θα επαναπροσδιοριστεί».
Στα μέτρα εξοικονόμησης ενέργειας περιλαμβάνονται πρωτοβουλίες, όπως για παράδειγμα:
– Συντήρηση συστημάτων θέρμανσης και ψύξης, συμπεριλαμβανομένων των κλιματιστικών μονάδων, τουλάχιστον μία φορά κατ’ έτος.
– Καθορισμός εσωτερικής θερμοκρασίας κτιρίων (μέγιστης/ελάχιστης). Η εσωτερική θερμοκρασία των κτιρίων γραφείων του Δημοσίου και του ευρύτερου δημοσίου τομέα, κατά τη θερινή περίοδο τηρείται στους 27ο C και κατά τη χειμερινή στους 19ο C.
– Απενεργοποίηση ψύξης/θέρμανσης σε χώρους και ώρες που δεν υπάρχουν εργαζόμενοι.
– Απενεργοποίηση εξοπλισμού γραφείου και φωτισμού σε χώρους και ώρες που δεν υπάρχουν εργαζόμενοι.
– Χρήση του νυχτερινού αερισμού το καλοκαίρι και κατάλληλη σκίαση των κτιρίων, ανάλογα με την εποχή και μέτρα εξοικονόμησης σε ό,τι αφορά στον οδοφωτισμό και στην χρήση ηλεκτροφόρου εξοπλισμού.
Πλατφόρμα εφαρμογής
Η παρακολούθηση υλοποίησης των δράσεων και της πορείας των καταναλώσεων ηλεκτρικής ενέργειας για την επίτευξη του στόχου μείωσης της κατανάλωσης ενέργειας, τουλάχιστον κατά 10%, γίνεται μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας: publicenergysavings.gov.gr, η οποία έχει τεθεί σε λειτουργία.
Για την εφαρμογή των μέτρων στα κτίρια, τις εγκαταστάσεις και τις υποδομές του δημοσίου τομέα ακολουθείται η εξής διαδικασία:
Η σύνδεση, κατά την αρχική πιστοποίηση εισόδου στην εφαρμογή, γίνεται από τον υπεύθυνο ενεργειακών υποδομών/εγκαταστάσεων του φορέα.
Για τον σκοπό αυτόν, αξιοποιεί τους μοναδικούς κωδικούς – διαπιστευτήρια (taxisnet) της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων Δημόσιας Διοίκησης του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, που αφορούν στον Α.Φ.Μ. κάθε φορέα.
Μετά την αρχική πιστοποίηση, η είσοδος κάθε φορέα στην εφαρμογή πραγματοποιείται από τους διοικητικούς υπευθύνους (για το σύνολο των εγκαταστάσεων κάθε φορέα ορίζονται ένας ή περισσότεροι).
Σε αυτή την περίπτωση, η σύνδεση γίνεται με τη χρήση των «Κωδικών Δημόσιας Διοίκησης» της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων Δημόσιας Διοίκησης του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης.
Η ηλεκτρονική διασταύρωση των απαραίτητων στοιχείων για την παρακολούθηση της υλοποίησης των δράσεων εξοικονόμησης ενέργειας στο Δημόσιο και της πορείας των καταναλώσεων ηλεκτρικής ενέργειας πραγματοποιείται μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων Δημόσιας Διοίκησης.
