Η Ελλάδα χρειάζεται 10.000 νέες εταιρείες που μπορούν να μεγαλώσουν γρήγορα και να δημιουργήσουν η καθεμία ~50 θέσεις εργασίας μέσα στα επόμενα 7 χρόνια.
Συνολικά 500.000 άνθρωποι πρέπει να μετακομίσουν εκτός Αθήνας και Θεσσαλονίκης.
Οι περισσότερες από τις υπάρχουσες επιχειρήσεις έχουν δομική αδυναμία να αυξήσουν σημαντικά τις θέσεις εργασίας τους.
Πάνω από 200.000 Έλληνες, εκ των οποίων οι περισσότεροι νέοι και με προσόντα, έχουν φύγει από τη χώρα και έχουν βρει εργασία στο εξωτερικό. Το ελληνικό ταλέντο κινείται κυρίως εντός της Ευρώπης, πρωταρχικά στο Ηνωμένο Βασίλειο και στη Γερμανία. Οι νέοι πρέπει να ηγηθούν της μεταμόρφωσης της Ελλάδας. Ως επιχειρηματίες ή εργαζόμενοι, έχουν τις βάσεις να ξεπεράσουν τη χρόνια αντίσταση της Ελλάδας στην αλλαγή. Η χώρα έχει κάνει ελάχιστα για να τους παρέχει την κατάλληλη εκπαίδευση, ευκαιρίες εργασίας, εξωστρεφή νοοτροπία, πνεύμα συνεργασίας και έμπνευση. Παρ’ όλα αυτά, οι ίδιοι επιδεικνύουν εντυπωσιακή ευελιξία, επιχειρηματικό πνεύμα και αισιοδοξία, που μπορούν να οδηγήσουν στην αλλαγή.
Περίπου σε ποσοστό 15% οι νέοι δηλώνουν ‘τακτοποιημένοι’ ή εντελώς αδιάφοροι. Το κυρίαρχο 85% είναι πρόθυμο να κυνηγήσει ευκαιρίες, όπου αυτές υπάρχουν. Το 9% είναι έτοιμο να γίνει ο καταλύτης της αλλαγής.
Η ανάγκη δημιουργίας θέσεων εργασίας για τους νέους και οι πιθανοί τρόποι αντιμετώπισης του υψηλού ποσοστού ανεργίας στην Ελλάδα μέσω ενίσχυσης της επιχειρηματικότητας αποτυπώνονται στη μελέτη της Endeavor Greece, παγκόσμιου μη κερδοσκοπικού οργανισμού στήριξης της επιχειρηματικότητας. Η μελέτη θα παρουσιαστεί στο πλαίσιο του 3ου Διεθνούς Συνεδρίου του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος (ΙΣΝ) για την Κοινωφελή Δράση (26-27 Ιουνίου 2014). Το ΙΣΝ αποτελεί τον αποκλειστικό δωρητή για την εκπόνηση της μελέτης.
Η μελέτη ξεκινά με την καταγραφή των συνεπειών της κρίσης και των συνθηκών που έχουν οδηγήσει στα πολύ υψηλά ποσοστά ανεργίας (27,8% – ΕΛΣΤΑΤ α’ τρίμηνο 2014), με 640.000 περίπου ανέργους ηλικίας 18-34 ετών και 200.000 να έχουν ήδη εγκαταλείψει τη χώρα προς αναζήτηση εργασίας στο εξωτερικό. Στη συνέχεια επιχειρεί μια λεπτομερή ανάλυση του προφίλ των ανέργων νέων και του μειονεκτήματος που συχνά αντιμετωπίζουν για την είσοδό τους στην αγορά σε σχέση με τις μεγαλύτερες ηλικίες, που παραμένουν περισσότερο ευνοημένες σε πολλούς κλάδους.
Επιπλέον, καταγράφει τους κλάδους με τις μεγαλύτερες απώλειες θέσεων εργασίας συνολικά αλλά και συγκεκριμένα για τους νέους για να καταλήξει στο συμπέρασμα ότι ορισμένοι κλάδοι δεν θα μπορέσουν να ανακάμψουν πλήρως μελλοντικά οδηγώντας 640.000 ανθρώπους σε αλλαγή κλάδου απασχόλησης, ενώ περισσότεροι από 500.000 θα πρέπει να μετακομίσουν εκτός Αθήνας και Θεσσαλονίκης.
Η μελέτη προσπαθώντας να απαντήσει στο κρίσιμο ερώτημα “ποιος θα δημιουργήσει τις απαιτούμενες θέσεις εργασίας” καταλήγει ότι από τις υφιστάμενες επιχειρήσεις, μόνο μια μικρή μειοψηφία 3.000 εταιρειών (0,5%) μπορεί να συνεισφέρει σημαντικά στην αύξηση της απασχόλησης. Οι εταιρείες αυτές, διαφόρων μεγεθών και κλάδων, έχουν τις δομικές προϋποθέσεις να αναπτυχθούν γρήγορα και να επεκταθούν στην εγχώρια και διεθνή αγορά προκειμένου να απορροφήσουν το 20% των ανέργων.
Το υπόλοιπο 80% πρέπει να καλυφθεί από νέες εταιρείες. Η Ελλάδα χρειάζεται 10.000 νέες εταιρείες που μπορούν να μεγαλώσουν γρήγορα και να δημιουργήσουν η καθεμία ~50 θέσεις εργασίας μέσα στα επόμενα 7 χρόνια. Αυτό είναι κατ’ αρχήν εφικτό αν συνυπολογίσουμε ότι στην Ελλάδα ιδρύονται περίπου 40.000 νέες εταιρείες ετησίως. Χρειάζεται, όμως, πολύ καλύτερη στόχευση σε κλάδους με υψηλή προστιθέμενη αξία και δημιουργία συνθηκών που θα βοηθήσουν τις νέες εταιρείες να μεγεθυνθούν. Η πρόσφατη άνθηση των startups είναι μια ενθαρρυντική αρχή, αλλά προφανώς όχι επαρκής.
Με το σημερινό ρυθμό και το μίγμα δημιουργίας επιχειρήσεων (περίπου 40.000 κάθε χρόνο, με μόνο 10% να επικεντρώνεται σε κλάδους προστιθέμενης αξίας και μόνο 1% να επιδεικνύει σημαντική ανάπτυξη), η Ελλάδα θα χρειαστεί 25 χρόνια για να δημιουργήσει τις θέσεις εργασίας που απαιτούνται. Για να το πετύχει αυτό σε λιγότερο από μία δεκαετία θα πρέπει να τριπλασιαστούν οι προσπάθειες που επικεντρώνονται σε κλάδους προστιθέμενης αξίας και να διπλασιαστούν τα ποσοστά επιτυχίας τους. Πάνω από όλα θα πρέπει να δημιουργηθεί ένα κατάλληλο επιχειρηματικό σύστημα το οποίο να καλλιεργεί, να υποστηρίζει και να συνδέει ποιοτικά επιχειρηματικά εγχειρήματα.
Η σημερινή ραγδαία αύξηση των startups είναι μια καλή αρχή. Δεν αναμένουμε, όμως, τα περίπου 200 startups που ιδρύονται κάθε χρόνο, να δημιουργήσουν τις εκατοντάδες χιλιάδες θέσεις εργασίας που χρειάζονται. Ειδικά από τη στιγμή που τα περισσότερα επικεντρώνονται σε έναν μόνο κλάδο και μόνο ένα πολύ μικρό ποσοστό τους μπορεί να θεωρηθεί υψηλής ανάπτυξης.
Τι λείπει
• Καλύτεροι εργοδότες, οι οποίοι να προσφέρουν περισσότερες και καλύτερες ευκαιρίες για υψηλής ποιότητας εκπαίδευση και απασχόληση.
Μεγαλύτερη διαφάνεια σχετικά με τους τομείς με πραγματικές προοπτικές.
Επιλεκτική αναβάθμιση δεξιοτήτων κυρίως μέσω ποιοτικότερης εκπαίδευσης και ουσιαστικής πρακτικής εμπειρίας, καθοδηγούμενων από επιλεγμένους εργοδότες και εκπαιδευτικούς οργανισμούς.
Κινητοποίηση των νέων και έμπνευση για να ρισκάρουν και να εξετάσουν εναλλακτικές επιλογές.
Τι πρέπει να κάνουμε
1. Να εντοπίσουμε και να επικεντρωθούμε στη στήριξη της μειοψηφίας των 3.000 υφιστάμενων επιχειρήσεων υψηλής ανάπτυξης και των μεμονωμένων σήμερα εκπαιδευτικών προσπαθειών.
2. Να επιταχύνουμε τη δημιουργία και την εξέλιξη 10.000 νέων επιχειρήσεων υψηλής ανάπτυξης.
3. Να συνδέσουμε τους νέους με επιλεγμένους επιχειρηματίες, εργοδότες και ακαδημαϊκούς, εντός και εκτός χώρας, μέσω εργαλείων εκπαίδευσης και απασχόλησης.
