Χαρίτων Καρανάσιος
Γιατί γεννήθηκε ο Χριστός τέλος πάντων; Εντάξει, για να κάνουμε διακοπές καταμεσίς του χειμώνα, να αποκτά και λίγο χρώμα η ζωή μας, να τρώμε και κανένα γιαπράκι, να χαίρονται και τα μικρά, να κινείται και λίγο η αγορά, να κάνουμε και δώρα για να πιστέψουμε ότι είμαστε και καλοί άνθρωποι, να βγούμε και λίγο από το ψυχολογική αυτο-αποξένωσή μας, να νιώσουμε μέσα στη βαβούρα και λίγη κοινωνικότητα, έστω επιφανειακή. Αυτοί είναι οι δικοί μας λόγοι. Ξεφτιλίζουμε όμως το άπειρο μεγαλείο της γέννησης του Χριστού, όσον αφορά μάλιστα τη σημασία του για το δικό μας συμφέρον. Το χειρότερο ξεφτίλισμα το άκουσα στο δρόμο από χαζοβιόλικη κοριτσίστικη φωνή: «Οι φίλες μου μού χάρισαν ζαρτιέρες για τα Χριστούγεννα»! Oh mon dieu, συγχώρα μας.
Γιατί να αφήσω την άνεσή μου, όταν είμαι «μια χαρά», σπίτι, οικογένεια, φίλοι, άνεση, πανηγύρια; Ποιος το κάνει; Ο θεός όχι μόνον άφησε την άνεσή του, αλλά πήγε να βοηθήσει όχι έναν άλλο συν-θεό, αλλά τους ανθρώπους. Σαν να λέμε, ότι θα αφήσω την καλοπέρασή μου, και θα πάω να ταΐσω τα σκυλιά και τα γατιά μου. Ο θεός όχι απλώς ήρθε να θρέψει πνευματικά τους ανθρώπους, αλλά έγινε άνθρωπος. Σκεφτείτε κάποιον να παρατά την καλή παρέα, να γίνεται σκυλί να συμβουλεύσει τα άλλα σκυλιά να μην τσακώνονται, και αυτά να τον σκοτώνουν! Δεν μπορούσε όμως να στείλει κανέναν άγγελο, κανένα περίεργο ον, να κάνει μερικά φακιρικά, και όλοι να αλλάξουν μυαλά; Έστειλε. Κάθε γενιά έχει και τους δικούς της προφήτες, ακόμη και σήμερα. Ποιος τους άκουσε; Έπειτα, ο θεός δεν είναι πανηγυρτζής να κάνει show, αλλά απευθύνεται πρώτα στη Λογική και μετά στην Ψυχή, όχι στον εντυπωσιασμό του συναισθήματος. Θαύματα έκανε ο Χριστός, κυρίως όμως από συμπόνια για τους πάσχοντες, στους οποίους έλεγε να μην το διαλαλήσουν. Αλλά, κανείς άνθρωπος δεν θα μπορούσε ποτέ να αποκαλύψει την καθολική Αλήθεια, παρά μόνον ο ίδιος ο θεός, και με λόγο αλλά και πράξη, δηλαδή με το αίμα του. Για να γίνει πιστευτή μια ιδεολογία, απαιτείται η θυσία του αρχηγού.
Τρία πράγματα αυτονόητα δεν είναι και τόσο αυτονόητα: Ποιο ήταν το κίνητρο του θεού στη σάρκωσή του; Αλλά και τί σημαίνει ο θεός έγινε άνθρωπος, και πώς έγινε αυτό. Τέλος, ποια ήταν η ουσία και ο σκοπός της ανήκουστης αυτής ενέργειας, που είναι μοναδική στην Ιστορία. Το κίνητρο του θεού ήταν βέβαια η Αγάπη. Η Αγάπη είναι εκστατική. Όταν χαίρεσαι, θέλεις να μοιράζεσαι τη χαρά. Αν την κρατήσεις μυστικό, ή πρέπει να είσαι αναίσθητος, ή θα σκάσεις από την προσπάθεια. Αλλά και πάλι θα προδίδεσαι, γιατί θα γελάνε και τα αυτιά σου. Όταν αγαπάς, θέλεις να δίνεις, και τότε πρώτος παίρνεις εσύ. Όταν αγαπάς, θέλεις να μεταδώσεις και να μοιραστείς το καλό, θέλεις να νιώσουν και οι άλλοι αυτό που βιώνεις. Έτσι είναι η ψυχή του ανθρώπου.
Τί σημαίνει όμως ο θεός, ο Υιός-Λόγος έγινε άνθρωπος, και πώς αυτό είναι δυνατόν; Έγινε άνθρωπος, όπως γεννιούνται οι άνθρωποι. Πήρε σάρκα και οστά από τη μάνα του Παναγία, κυοφορήθηκε στη μήτρα της, είχε την εξέλιξη ενός μωρού, νηπίου, παιδιού, εφήβου, αναπτύχθηκε νοοητικά και βιολογικά όπως όλοι μας. Φαντάζεσθε τον Χριστό ως μωρό τελείως εύθραυστο, που χρειαζόταν την προστασία και τη στοργή της Παναγίας και του Ιωσήφ; Δεν πρόλαβε να γεννηθεί, σε στάβλο μάλιστα, τον κυνήγησε ο Ηρώδης. Πρόσφυγας πάνω σε γαϊδουράκι ο θεός, υπάκουο παιδί στο ξυλουργό πατέρα του. Άκρα ταπείνωση. Βλακείες, είπαν οι αρχαίοι Έλληνες, που θεώρησαν τη σάρκωση «μωρία». Ο θεός δεν μπορεί να αυτογελοιοποιείται. Ο θεός για τους αρχαίους μας ήταν ο απόλυτος Νους, που δημιούργησε και κινεί τα πάντα, και πάνω από όλα τη Σοφία. Οι Εβραίοι το θεώρησαν ασέβεια. Ο παντοδύναμος θεός-τιμωρός των Εβραίων, που θα υπέτασσε όλα τα έθνη στους Εβραίους, δεν μπορεί να έρχεται ως ένα μωρό που βυζαίνει! Αλλά και οι χριστιανοί, από την αρχή μάλιστα, δεν το κατάλαβαν. Ούτε οι ίδιοι οι μαθητές. Ακόμη και στη συνέχεια, εμφανίστηκαν μεγάλες αιρέσεις, που είτε θεωρούσαν ότι ο Χριστός ήταν μόνον άνθρωπος, έστω και ο αγιώτερος (αρειανισμός) είτε μόνον θεός (μονοφυσίτες). Η ενσάρκωση του Χριστού είναι βιασμός στην ανθρώπινη λογική.
Αλλά έστω είναι έτσι. Πώς έγινε; Τα μωρά χρειάζονται και πατέρα. Είναι δυνατόν να γεννήσει μια γυναίκα με το Άγιο Πνεύμα; Μήπως όμως τα μωρά γεννιούνται, επειδή τα δημιουργούν οι άνθρωποι; Οι δύο γονείς απλώς συνεργάζονται με τον θεό, και χρησιμοποιούν τον νόμο της φύσης, έτσι όπως τη δημιούργησε ο θεός. Άλλο δυνατότητα που παρέχεται στους γονείς, άλλο να δημιουργεί κανείς τον μηχανισμό. Ο θεός δημιούργησε τον άνθρωπο εκ του μηδενός, αλλά και μπορεί από πέτρες, όπως αναφέρεται, να κάνει ανθρώπους.
Γιατί λοιπόν ήρθε; Για δύο βασικούς λόγους: Να αποκαλύψει την Αλήθεια και για να ενώσει την ανθρώπινη φύση με τη θεϊκή. Ο Χριστός αποκάλυψε την Αλήθεια πρώτα με τον λόγο, το κήρυγμα, αλλά μετά σφράγισε τον λόγο του με το αίμα του. Έπρεπε να δείξει το παράδειγμα ως άνθρωπος και όχι ως θεός τσάμπα μάγκας. Έπρεπε να δείξει ως άνθρωπος πώς μπορεί ο άνθρωπος να γίνει θεός. Να δείξει ότι δεν είναι ένας απρόσιτος θεός που δίνει εντολές, και τα σκλαβάκια πρέπει να υπακούσουν. Όπως και κάθε γονιός, πρώτα το κάνει ο ίδιος, και μετά τον μιμούνται τα παιδιά. Ο Χριστός είναι η ίδια η ενυπόστατη Αλήθεια, η οποία δεν είναι μια ιδέα, όπως έλεγε ο Πλάτων, αλλά πρόσωπο.
Και η Αλήθεια (= α+λήθη) που ξέχασε ο άνθρωπος, παραδομένος στη Λήθη, και ακολουθώντας την αναγκαιότητα και τις ορμές της φύσης του, είναι ότι: Η αληθινή φύση του ανθρώπου, όπως τον δημιούργησε ο θεός, συνίσταται στην αλληλοπεριχώρηση, δηλ. στην αυτοπροσφορά του ανθρώπου στους άλλους (εν ελευθερία και όχι αυτομαστιγωματικά), στην άρνηση να υπάρχει μόνον για τον εαυτό του. Όταν απαρνείσαι τον εαυτό σου, όταν σπας το καβούκι της εγωιστικής αυτάρκειας και αυτο-κόλασης, όταν χάνεσαι, τότε βρίσκεις τον πραγματικό σου εαυτό. Όταν ζεις για τους άλλους, τότε η ύπαρξή σου γίνεται τόσο ευρεία όσο όλοι οι άνθρωποι, και ζεις τον θεό. Ένας για όλους, και όλοι για έναν, όπως έλεγαν και οι τρεις σωματοφύλακες. Αυτό είναι και το χαρακτηριστικό του θεού, αυτό σημαίνει και Αγία Τριάδα: Καθένας υπάρχει μέσα από τον άλλο. Αυτό είναι το μεγάλο μυστικό! Αυτό σημαίνει αγάπη. Και αυτό είναι ταυτόχρονα πόνος, γιατί όταν νοιάζεσαι για τον άλλο, πρέπει να βαστάξεις πολλή βλακεία, συκοφαντία, ειρωνεία, ύβρεις, αδικία. Δεν υπάρχει περίπτωση να ακολουθήσει κανείς τον δρόμο του Χριστού και να μην ζήσει μαρτύριο. Η αγάπη είναι πόνος και μαρτύριο, αλλά δίνει χαρά και διευρύνει την ύπαρξη του ανθρώπου σε κοσμικό και θεϊκό επίπεδο.
Αγάπη δηλ. σημαίνει, καθένας υπάρχει μέσα από τους άλλους. Αυτό, λένε οι σύγχρονοι ψυχολόγοι, υποσυνείδητα το καταλαβαίνει ο άνθρωπος. Μόνον που το κάνει αντίστροφα. Για παράδειγμα, οι νέοι θέλουν να επιδείξουν στις κοπέλες τη μαγκιά τους, και οι κοπέλες θέλουν να επιδείξουν στους νέους την ομορφιά τους. Αλλιώς δεν έχει έννοια ούτε η δύναμη ούτε η ομορφιά, γιατί δεν υπάρχει κοινό και ακροατήριο. Το πρόβλημα όμως είναι το κίνητρο και ο σκοπός. Προβάλλουμε συνήθως τον εαυτό μας στους άλλους όχι για να τον προσφέρουμε στους άλλους ή τέλος πάντων να βοηθήσουμε, αλλά για να τους απομυζήσουμε, να τους εκμεταλλευτούμε. Ενεργούμε λοιπόν παραπλανητικά και με ιδιοτέλεια, ακριβώς όπως ο πλάνος εξαποδώ. Έτσι, αντί να κοινωνήσουμε ο ένας τον άλλο με αγάπη, γινόμαστε παράσιτο που κατατρώγει την ψυχή και το σώμα του άλλου. Και αυτό οδηγεί σε πνευματικό και σε βιολογικό θάνατο και εμάς και τα θύματά μας.
Πέρα από την αποκάλυψη του χαρακτηριστικού της φύσης θεού και ανθρώπου, δηλ. την αγάπη, ο Χριστός ενανθρώπησε, ώστε να ενώσει τη θεϊκή με την ανθρώπινη φύση. Ο Χριστός έπρεπε να γεννηθεί, ακόμη και χωρίς την παρακοή του Αδάμ. Έτσι, ο άνθρωπος μπορεί να μετέχει, πολύ περισσότερο από ό,τι ο Αδάμ, στις θεϊκές ενέργειες, μπορεί να έχει κοινωνία με τον θεό, και αυτό γίνεται με τη θεία ευχαριστία και θεία κοινωνία. Ο καημένος ο πατέρας όλων Αδάμ, δεν θα μπορούσε ποτέ να το κάνει αυτό, ούτε και κανείς άλλος άνθρωπος. Ο Χριστός γεννήθηκε για να πεθάνει στον Σταυρό, να αναστηθεί και να δίνει το σώμα του να το τρώμε! Χωρίς Ανάσταση, θεία Κοινωνία και Αγάπη, δεν θα βλέπαμε θεού πρόσωπο.
Και ήταν ανάγκη να γεννηθεί από Εβραία μάνα; Για αυτό φταίει η Παναγία. Ήταν η μόνη αναμάρτητη. Οι πατέρες λένε μάλιστα, ο θεός ερωτεύτηκε την Παρθένο Μαρία, πνευματικά βέβαια. Και το ίδιο καλούμαστε να κάνουμε όλοι μας. Να γεννήσουμε μέσα μας πνευματικά τον Χριστό. Να γίνουμε μια νέα εκδοχή του Χριστού. Υπάρχει νομίζω και άλλος λόγος της επιλογής των Εβραίων, που είναι «εκλεκτός» με την έννοια της επιλογής και όχι της υπεροχής. Απλώς ήταν σκληροτράχηλοι και επιβίωναν. Οι Έλληνες ήταν πολύ σοφοί και ορθολογιστές να ακολουθήσουν τέτοια πίστη, αλλά και ποτέ δεν ενώθηκαν σε κράτος. Στη συνέχεια η εκκλησία εκμεταλλεύτηκε τη ρωμαϊκή οικουμένη και την ελληνική γλώσσα αλλά και φιλοσοφική προεργασία. Κατόπιν, μέσω των Ευρωπαίων (Βυζάντιο, Δύση, Σλάβοι), που ήσαν οι πλέον ανεπτυγμένοι λαοί, η πίστη εξαπλώθηκε παντού. Πολλά βέβαια πήγαν στραβά, και ο Χριστός χρησιμοποιήθηκε στο όνομα του διαβόλου!
Και γιατί γεννήθηκε τότε; Περίμενε τους ανθρώπους, τις συνθήκες. Στη Ρώμη πετούσαν τα παιδιά στα σκυλιά. Άλειφαν τους δούλους με πίσσα και τους έκαιγαν να φωτίζονται η δρόμοι το βράδυ. Τα τελετουργικά όργια ήταν εξαπλωμένα παντού, στην Αίγυπτο παντρεύονταν τα αδέλφια και στην Περσία τα αγόρια τη μάνα, ενώ οι Έλληνες είχαν γίνει περίγελοι των Ρωμαίων για την κατάντια τους, όπως και σήμερα. Δεν πήγαινε άλλο. Δεν προχωρούσε η Ιστορία. Ο εκφυλισμός ήταν πλήρης. Τα πράγματα και σήμερα βέβαια δεν πάνε καλά, ούτε στην παγκόσμια κοινωνία ούτε στην εκκλησία. Οδηγούμαστε σε παρόμοιο με την εποχή του Χριστού εκφυλισμό. Μου φαίνεται, η Δευτέρα Παρουσία θα γίνει όχι επειδή το θέλει ο θεός, αλλά επειδή οι άνθρωποι θα τα έχουμε κάνει τόσο μαντάρα, που θα παρακαλάμε να τελειώνουμε.
Μπορεί όλα τα ανωτέρω να τα θεωρούν οι περισσότεροι βλακείες ή απλά να αδιαφορούν. Θα ήταν όμως τότε πιο έντιμο να καταργήσουμε τα Χριστούγεννα, και να τα γιορτάζουν όπως αρμόζει όσοι τα πιστεύουν, και ας ονομάσουμε το 12ήμερο «Γιορτές του χειμώνα». Δεν μπορούμε να κοροϊδεύουμε ούτε τον εαυτό μας ούτε τα παιδιά μας, ούτε και τον καημένο τον Χριστό. Αν όμως έγιναν τα πράγματα έτσι, όπως τα λένε οι Γραφές, πού θα κρυφτούμε; Πάρτε λοιπόν δώρα στα παιδιά. Πέστε τους όμως και την ιστορία του μικρού Χριστούλη.
