Κατάργηση των διασυνοριακών φορολογικών εμποδίων για τους πολίτες της ΕΕ

Η Ευρωπαική Επιτροπή δημοσίευσε σήμερα ανακοίνωση που παρουσιάζει τα πιο σοβαρά φορολογικά προβλήματα τα οποία αντιμετωπίζουν οι πολίτες της ΕΕ σε διασυνοριακό επίπεδο και προβλέπει μέτρα για τη λύση τους.
Πολίτες οι οποίοι μετακινούνται, εργάζονται ή πραγματοποιούν επενδύσεις εκτός της χώρας τους συχνά φορολογούνται διπλά ή συναντούν άλλα προβλήματα, για παράδειγμα κατά την υποβολή αίτησης για επιστροφή φόρου και την αναζήτηση πληροφοριών σχετικά με τους αλλοδαπούς φορολογικούς κανόνες. Η ανακοίνωση προβλέπει μέτρα για ορισμένους τομείς, όπως το διασυνοριακό εισόδημα, οι φόροι κληρονομίας, οι φόροι επί των μερισμάτων, τα τέλη ταξινόμησης αυτοκινήτων και το ηλεκτρονικό εμπόριο. Η σημερινή ανακοίνωση αποσκοπεί επίσης στο να εξετάσει τους τομείς εκείνους στους οποίους μπορούν να ληφθούν πρόσθετα μέτρα, τόσο σε επίπεδο ΕΕ όσο και σε εθνικό επίπεδο, ώστε τα φορολογικά συστήματα των κρατών μελών να καταστούν πιο συμβατά, με στόχο οι πολίτες να μην αποθαρρύνονται από το να αναπτύσσουν διασυνοριακές δραστηριότητες. 
Ο αρμόδιος Επίτροπος για τη φορολογία, τα τελωνεία, την καταπολέμηση της απάτης και τον έλεγχο, κ. Algirdas Šemeta, δήλωσε: «Η φορολόγηση έχει να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην ενίσχυση της εσωτερικής αγοράς και στην εκ νέου οικοδόμηση μιας ισχυρής και βιώσιμης ευρωπαϊκής οικονομίας. Οι ορθές φορολογικές πολιτικές μπορούν να προωθήσουν την απασχόληση, τις επενδύσεις και την ανάπτυξη. Η σημερινή ανακοίνωση αποτελεί άλλο ένα βήμα για την εξάλειψη των  φορολογικών εμποδίων και την προώθηση της δίκαιης φορολόγησης εντός της ΕΕ, ώστε οι πολίτες να απολαμβάνουν όλα τα οφέλη που έχει να προσφέρει η ενιαία αγορά.»
• Προβλήματα που πρέπει να αντιμετωπιστούν
Τα διασυνοριακά φορολογικά προβλήματα αποτελούν κάθε χρόνο σημαντικό μέρος όλων των καταγγελιών και ερωτημάτων που υποβάλλουν οι πολίτες της ΕΕ στην Επιτροπή. Οι καταγγελίες καλύπτουν μεγάλο φάσμα θεμάτων, από τις δυσκολίες που προκαλούνται λόγω της περίπλοκης αλλοδαπής φορολογικής νομοθεσίας, έως την έλλειψη σαφούς ενημέρωσης για τους αλλοδαπούς και την ύπαρξη αντικρουόμενων μεταξύ τους συστημάτων σε διαφορετικά κράτη μέλη. Οι διασυνοριακοί εργαζόμενοι αντιμετωπίζουν δυσκολίες όσον αφορά το δικαίωμα σε φορολογικές ελαφρύνσεις καθώς και ενισχύσεις και φοροαπαλλαγές από αλλοδαπές φορολογικές αρχές, ενώ συχνά υφίστανται διπλή φορολόγηση. Οι πολίτες οι οποίοι αγοράζουν ακίνητα στην αλλοδαπή συχνά δεν δικαιούνται φοροαπαλλαγές ή πρέπει να πληρώσουν υψηλότερους φόρους ιδιοκτησίας σε σχέση με τους μόνιμους κατοίκους, ενώ σε εκείνους οι οποίοι μετακινούνται διασυνοριακά ή προβαίνουν σε διασυνοριακές αγορές αυτοκινήτων, επιβάλλονται διπλά τέλη ταξινόμησης αυτοκινήτων.
Οι πολίτες οι οποίοι έχουν εισοδήματα από αλλοδαπές κινητές αξίες δυσκολεύονται να υποβάλουν αίτηση μείωσης του φόρου που παρακρατείται στην πηγή στην αλλοδαπή. Πολλοί πολίτες που είναι ασφαλισμένοι σε αλλοδαπά ταμεία συνταξιοδότησης συναντούν προβλήματα σε σχέση με μειώσεις και διασυνοριακές μεταφορές πιστώσεων, ενώ συχνά προβλέπεται υψηλότερος φόρος κληρονομίας για κληρονομιές από άλλο κράτος μέλος ή διπλή φορολόγηση. Το ηλεκτρονικό εμπόριο αντιμετωπίζει επίσης σοβαρές δυσκολίες λόγω φορολογικών εμποδίων, όπως είναι περίπλοκοι κανόνες ΦΠΑ και υποχρεώσεις κοινοποίησης στοιχείων, με αποτέλεσμα μόνον 7% των προϊόντων τα οποία αποτελούν αντικείμενο συναλλαγής εντός της ΕΕ να αγοράζονται ηλεκτρονικά από άλλο κράτος μέλος.
Οι μισές από τις διαδικασίες λόγω φορολογικών παραβάσεων που κινεί η Επιτροπή ετησίως αφορούν καταγγελίες πολιτών. Οι εν λόγω διαδικασίες, ωστόσο, δεν επιλύουν όλα τα προβλήματα. Ο καλύτερος τρόπος για την επίλυση προβλημάτων, όπως είναι η διπλή φορολόγηση και οι διοικητικές δυσκολίες, είναι η καλή συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών. Σύμφωνα με τη σημερινή ανακοίνωση, τα κράτη μέλη πρέπει να σχεδιάσουν και να εφαρμόσουν τα φορολογικά τους μέτρα και τις φορολογικές τους πρακτικές κατά τρόπον ο οποίος δεν αποθαρρύνει τους πολίτες από το να συμμετέχουν σε διασυνοριακές δραστηριότητες. Πρέπει επίσης να εντείνουν τη συνεργασία τους, ώστε να αποφεύγεται η δημιουργία εμποδίων και φραγμών στην εσωτερική αγορά λόγω ασύμβατων μεταξύ τους φορολογικών νομοθεσιών.
• Αντιμετώπιση των προβλημάτων
Η Επιτροπή προτίθεται να εντείνει τις προσπάθειές της, ώστε να συμβάλει στο να καταστούν πιο συμβατά τα φορολογικά συστήματα των κρατών μελών, και να προτείνει συγκεκριμένα μέτρα για την πρόληψη ή την επίλυση φορολογικών προβλημάτων για τους πολίτες της ΕΕ. Η ανακοίνωση προβλέπει σειρά πρωτοβουλιών στον εν λόγω τομέα. Πρόκειται για τα εξής:
•  Ανακοίνωση σχετικά με τη διπλή φορολόγηση το 2011, την εξέταση του εύρους και της σοβαρότητας του εν λόγω προβλήματος σε όλη την ΕΕ, συνοδευόμενη από νομοθετικές προτάσεις το 2012 και προτάσεις για λύσεις.
•  Προτάσεις στα μέσα του 2011 για την αντιμετώπιση των διασυνοριακών προβλημάτων κληρονομίας.
•  Μέτρα για την επίλυση της διπλής φορολόγησης που μπορεί να προκύψουν π.χ. όταν ένα αυτοκίνητο ταξινομείται για πρώτη φορά σε ένα κράτος μέλος και ακολούθως μετακινείται και ταξινομείται εκ νέου σε άλλο κράτος μέλος.
•  Επέκταση του συστήματος της «ενιαίας θυρίδας» για το ηλεκτρονικό εμπόριο, ώστε να απλουστευτούν οι υποχρεώσεις κοινοποίησης στοιχείων για τις επιχειρήσεις και να καταστεί πιο εύκολη για αυτές η ηλεκτρονική προσφορά προϊόντων και υπηρεσιών σε αλλοδαπούς καταναλωτές. Τα εμπόδια στο ηλεκτρονικό εμπόριο θα εξεταστούν επίσης στο πλαίσιο της επανεξέτασης του συστήματος ΦΠΑ της ΕΕ για το οποίο διεξάγεται ήδη διαβούλευση.
•  Προτάσεις το 2012 για την επίλυση προβλημάτων τα οποία συνδέονται με την φορολόγηση διασυνοριακών πληρωμών μερισμάτων.
Επίσης, η Επιτροπή προτίθεται να ενθαρρύνει ευρύ διάλογο μεταξύ των εθνικών αρχών και των ενδιαφερομένων φορέων ώστε να εξεταστούν πρόσθετα μέτρα τα οποία είναι δυνατόν να ληφθούν για την απλούστευση των φορολογικών κανόνων υπέρ των πολιτών και της εσωτερικής αγορά. Πρόκειται για πρότυπα έντυπα για αίτηση επιστροφής ή δήλωσης φόρου σε όλη την ΕΕ, για ενιαία σημεία ενημέρωσης όπου οι εργαζόμενοι και οι επενδυτές θα μπορούν να λαμβάνουν σαφή και αξιόπιστη φορολογική πληροφόρηση και για ειδικά φορολογικά μέτρα σε εθνικό επίπεδο για την ικανοποίηση των αναγκών των διακινούμενων και των διασυνοριακών εργαζομένων.
Η Επιτροπή θα επανέλθει με στοιχεία όσον αφορά την πρόοδο που θα σημειωθεί για την αντιμετώπιση των διασυνοριακών φορολογικών προβλημάτων στο πλαίσιο της έκθεσης 2013 για την ιθαγένεια.
Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να ανατρέξετε στον ιστότοπο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.