«Casus belli» αποτελεί για φορείς και συνδικάτα του νομού Κοζάνης η ενδεχόμενη ιδιωτικοποίηση της ΔΕΗ και η πώληση μονάδων σε ιδιώτες.
Η αντίδραση των τοπικών παραγόντων οι οποίοι καταγγέλλουν «αεριτζήδες» και «νταβατζήδες» που καιροφυλακτούν, προσδοκώντας σκανδαλώδεις χαριστικές συμβάσεις, είναι εύλογη, καθώς οι επενδύσεις αιχμής της μεγαλύτερης δημόσιας επιχείρησης είναι εγκατεστημένες στο ενεργειακό κέντρο Κοζάνης – Φλώρινας, όπου παράγεται το 70% της εγχώριας ηλεκτρικής ενέργειας. Θεωρούν ότι εάν απωλέσει η ΔΕΗ το δημόσιο χαρακτήρα θα απαξιωθεί και μαζί της θα οδηγηθεί σε οικονομικό μαρασμό και η περιοχή, η ανάπτυξη της οποίας στηρίχτηκε επί δεκαετίες στην παρουσία της ΔΕΗ. Άλλωστε, ο λιγνίτης που επί εξήντα χρόνια εξορύσσεται από τα σπλάχνα της γης του ενεργειακού κέντρου, διασφάλισε για πάνω από μισό αιώνα την ηλεκτροδότηση της χώρας, γι’ αυτό και ο λιγνιτοφόρος άξονας Κοζάνης – Πτολεμαΐδας – Αμυνταίου – Φλώρινας έχει ονομαστεί «πρίζα» της Ελλάδας.
Είναι αλήθεια ότι η «οικονομική ευρωστία» του νομού Κοζάνης και το υψηλότερο κατά κεφαλή εισόδημα σε σχέση με άλλες περιοχές οφείλεται στην παρουσία της ΔΕΗ. Όμως είναι επίσης αλήθεια ότι αυτή την οικονομική άνθιση η περιοχή την πλήρωσε με υποβάθμιση του περιβάλλοντος, η οποία είχε σαν συνέπεια την μεγάλη αύξηση της νοσηρότητας του πληθυσμού και των θανάτων.
Γι’ αυτό και ο Κυριάκος Μιχαηλίδης, δήμαρχος του λεγόμενου «ενεργειακού δήμου» Δ. Υψηλάντη, που βρίσκεται κάτω από τις καμινάδες της ΔΕΗ, δηλώνει: «η ιδιωτικοποίηση της ΔΕΗ είναι για μας είναι αιτία πολέμου. Η πώληση ενεργών μονάδων σε ιδιώτες που ακούμε ότι αξιώνει η Τρόικα θα αποτελέσει ταφόπλακα για την περιοχή. Για μας που φάγαμε την τέφρα με το κουτάλι δεν αξίζει να έρθουν οι κάθε λογής επιτήδειοι που θα πάρουν για ένα κομμάτι ψωμί την τεράστια αυτή δημόσια περιουσία. Αν η ΔΕΗ ως δημόσια επιχείρηση υποβάθμισε μία φορά το περιβάλλον της περιοχής, οι ιδιώτες θα το υποβαθμίσουν εκατό φορές».
Μεγάλη οικονομική
συμβολή
Από οικονομικής άποψης η παρουσία της ΔΕΗ είναι όντως σημαντική για την περιοχή. Στο ενεργειακό κέντρο Δυτικής Μακεδονίας, όπου παράγεται όπως προαναφέρθηκε το 70% της ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας, είναι εγκατεστημένοι έξι ατμοηλεκτρικοί σταθμοί με συνολικά δεκαεπτά μονάδες παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος: Ο ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου, μεγαλύτερος σταθμός των Βαλκανίων, ο οποίος διαθέτει πέντε μονάδες και παράγει το 25% της εγχώριας ηλεκτρικής ενέργειας. Οι δύο μονάδες είναι δυναμικότητας 300 μεγαβάτ η κάθε μία, οι άλλες δύο από 310 MW και μία 370 MW. Η συνολική ισχύς του σταθμού ανέρχεται σε 1.580 MW. Ο ΑΗΣ Καρδιάς με τέσσερις μονάδες των 300 και κάτι μεγαβάτ, συνολικής ισχύος 1.250 μεγαβάτ. Ο ΑΗΣ Πτολεμαΐδας με τέσσερις μονάδες που παράγουν συνολικά 625 MW. Ο ΑΗΣ Αμυνταίου με δύο μονάδες των 300 μεγαβάτ η κάθε μία, δηλαδή, συνολικά 600 MW συνολικά. Ο ΑΗΣ Μελίτης με μία μονάδα των 350 MW. Τέλος, υπάρχει και η παλιά μικρή μονάδα του ΑΗΣ ΛΙΠΤΟΛ, που παράγει μόλις 25 MW για τις εσωτερικές ανάγκες της ΔΕΗ. Επικουρικά στις θερμοηλεκτρικές μονάδες που αποτελούν την κορωνίδα της ΔΕΗ, έρχονται και οι υδροηλεκτρικές μονάδες του ΥΗΣ Πολυφύτου, του ΥΗΣ Σφηκιάς και του ΥΗΣ Ασωμάτων, ενώ οδεύει προς ολοκλήρωση και ο ΥΗΣ Ιλαρίωνα.
Τις «αδηφάγες» λιγνιτικές μονάδες της ΔΕΗ τροφοδοτεί με λιγνίτη το Λιγνιτικό Κέντρο Δυτικής Μακεδονίας (ΛΚΔΜ). Ολόκληρη η λεκάνη από τη Μελίτη της Φλώρινας μέχρι την Κοζάνη, σε μία έκταση 160.000 στρεμμάτων μετατράπηκε σε ένα απέραντο λιγνιτωρυχείο, από το οποίο εξορρύσσονται τα πλούσια κοιτάσματα λιγνίτη για την επαρκή τροφοδοσία των σταθμών παραγωγής. Σύμφωνα με τον αναπληρωτή διευθυντή του ΛΚΔΜ, Στέφανο Παλαβό, εξορρύσσονται ετησίως 50 εκ. τόνοι λιγνίτη. Το σύνολο του προσωπικού σε σταθμούς και ορυχεία της περιοχής αριθμεί περί τα 9.000 άτομα, εκ των οποίων 5.500 στα ορυχεία και 3.500 στους σταθμούς. Οι μόνιμοι εργαζόμενοι στο λιγνιτικό κέντρο είναι 3.500 και στους σταθμούς παραγωγής 2.350, δηλαδή σύνολο μονίμων 5.850 εργαζόμενοι. Επίσης υπάρχουν σε μόνιμη βάση 1.000 και 450 συμβασιούχοι με οχτάμηνες και δίμηνες συμβάσεις σε ορυχεία και σταθμούς αντιστοίχως, καθώς και 2.000 και 650 εργαζόμενοι σε εργολάβους στα ορυχεία και στους σταθμούς αντιστοίχως.
Μισθοί – ανάσα
για την αγορά
Η μισθοδοσία του μόνιμου προσωπικού της ΔΕΗ στην περιοχή ανέρχεται συνολικά στα 500 εκ. ευρώ κατ’ έτος, εκ των οποίων 300 εκ. στα ορυχεία και 200 στους σταθμούς παραγωγής. Αν συνυπολογιστούν και οι μισθοί των εκτάκτων υπαλλήλων της ΔΕΗ και των απασχολουμένων στους εργολάβους, η συνολική ετήσια μισθοδοσία όσων απασχολούνται στον τομέα της ενέργειας υπερβαίνει τα 800 εκ. ευρώ. Πρόκειται για ένα σημαντικό ποσό που αποτελεί την κινητήρια δύναμη της τοπικής αγοράς, στην οποία να σημειωθεί το τελευταίο διάστημα που λόγω κρίσης μειώθηκαν οι μισθοί και καταργήθηκαν ο 13ος και 14ος μισθός στη ΔΕΗ, η κάμψη είναι εμφανής. Σε όλα τα παραπάνω πρέπει να προστεθεί ότι η δραστηριότητα της ΔΕΗ «κινεί» μια σειρά επαγγελμάτων στην περιοχή, όπως φορτηγατζήδες, μηχανουργεία, συνεργεία κ.λ.π. Ακόμη πρέπει αν συνυπολογιστούν οι προμήθειες διάφορων υλικών που προμηθεύεται η ΔΕΗ από τοπικούς προμηθευτές.
Ο Αλέκος Αθανασιάδης
Προχτές ο βουλευτής Κοζάνης του ΠΑΣΟΚ, Αλέξανδρος Αθανασιάδης, επισκέφτηκε τον ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου, διαπιστώνοντας ότι «οι εργαζόμενοι δυσφορούν και αντιτάσσονται κατηγορηματικά στα σενάρια που βλέπουν το φως της δημοσιότητας για πώληση μονάδων της ΔΕΗ», ενώ συγχρόνως έκανε λόγο για «αεριτζήδες» ιδιώτες που είναι έτοιμοι να «κατασπαράξουν τη ΔΕΗ». Στη συνέχεια πρόσθεσε: «Μία τέτοια εξέλιξη θα είναι κόλαφος τόσο για την ίδια την επιχείρηση όσο και για την περιοχή. Δεν μπορεί η ΔΕΗ να πουλά το ρεύμα στο κόστος και ο ιδιώτης, ο μεταπράτης, αυτός ο αεριτζής να το πουλά στον καταναλωτή σε υπέρογκες τιμές. Αυτό δεν θα το αφήσουμε, δεν θα το επιτρέψουμε.
Εμείς προσπαθούμε – και είμαι σίγουρος ότι θα το πετύχουμε – να κρατήσουμε τη ΔΕΗ, αυτή τη ΔΕΗ με το κοινωνικό πρόσωπο που προσφέρει αυτές τις υπηρεσίες. Αυτούς τους μισθούς, τον πλούτο και την ποιότητα ζωής που προσφέρει στην περιοχή. Θα βρούμε τρόπους να απαλλαγούμε από την πίεση και την μέγγενη της Τρόικα. Εμείς έχουμε λύσεις. Αυτές τις λύσεις θα τις παρουσιάσουμε μέχρι τα τέλη του έτους. Πιστεύω ότι και με την διαβεβαίωση που έχουμε από τον ίδιο τον πρωθυπουργό και την αρμόδια υπουργό την κ. Μπιρμπίλη, θα ξεπεράσουμε τον σκόπελο.
Το μνημόνιο δεν αναφέρει πουθενά για πώληση της ΔΕΗ. Απλά, οι δανειστές είναι δυνάστες. Αυτός που δανείζει θέλει να βεβαιωθεί ότι θα πάρει τα λεφτά του πίσω. Δεν τον ενδιαφέρει αν η ΔΕΗ αποκοπεί σε πολλά κομμάτια ή θα πουληθεί. Εμείς έχουμε βρει τρόπους να πληρώσουμε τα δάνειά μας. Σε λίγο θα το δείτε. Στις προτεραιότητές μας είναι να αναπτύξουμε τη χώρα, να δημιουργήσουμε πλούτο. Η ανάπτυξη θα έρθει μέσα από τη ΔΕΗ, η οποία είναι ό,τι καλύτερο εργαλείο έχουμε. Γι’ αυτό στηρίζω αυτόν τον μεγάλο αναπτυξιακό πυλώνα της ΔΕΗ. Χωρίς τη ΔΕΗ η περιοχή μας θα αντιμετωπίσει ένα μεγάλο οικονομικό και αναπτυξιακό πρόβλημα».
Ο πρόεδρος του σωματείου «Σπάρτακος» και μέλος του δ.σ. της ΓΕΝΟΠ, Γιώργος Αδαμίδης, διέβλεψε ότι «δυστυχώς με τους νταβατζήδες δεν τελειώσαμε ακόμη», αν και όπως είπε, «πριν από επτά χρόνια Έλληνας πρωθυπουργός είχε πει ότι πρέπει να τελειώνουμε με τους νταβατζήδες». Σχετικά με το ενδεχόμενο πώλησης μονάδων, ο συνδικαλιστής στοιχίστηκε με τις σκληρές δηλώσεις του προέδρου της ομοσπονδίας, Νίκου Φωτόπουλου, σημειώνοντας: «αυτό αποτελεί αιτία πολέμου, θα ματώσουμε εάν το επιχειρήσουν». Ωστόσο, ο Γ. Αδαμίδης εκτιμά ότι «τελικώς δεν πρόκειται να πουληθούν ενεργές μονάδες σε ιδιώτες, αλλά μάλλον αναζητείται μία ισοδύναμη λύση, που είναι η πώληση στους ιδιώτες φθηνής παραγόμενης λιγνιτικής και υδροηλεκτρικής κιλοβατώρας, την οποία στη συνέχεια οι ιδιώτες θα την ξαναπουλήσουν στη ΔΕΗ, ως καταφύγιο στην οριακή τιμή του συστήματος για να κερδοσκοπήσουν. Ούτε αυτό θα το επιτρέψουμε και θα δώσουμε μάχη για να αποτραπεί».
Ο Παντελής Καραλευτέρης, μέλος του δ.σ. της ΓΕΝΟΠ, σημείωσε ότι «η κυβέρνηση επιμένει να χρησιμοποιεί την Τρόικα για να εξαργυρώσει τις υποχρεώσεις που ανέλαβε προς τους ιδιώτες, στους οποίους προφανώς χρωστά πολλά».
ΧΡΗΣΤΟΣ ΒΗΤΤΑΣ
