Από τη Σοβιετική Ουκρανία στην Καλιφόρνια και από τα κουπόνια για φαγητό της Πρόνοιας στην Πόρσε και στα δισεκατομμύρια.
Η ιστορία της ζωής του ενός εκ των ιδρυτών της εφαρμογής WhatsApp, του Γιαν Κουμ, είναι κυριολεκτικά αυτό που οι Αμερικανοί ονομάζουν «αμερικάνικο όνειρο», ιδίως μετά την εξαγορά της εφαρμογής που έφτιαξαν ο Κουμ με τον Μπράιαν Ακτον από το Facebook έναντι 19 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Γιος μεταναστών από την Ουκρανία, που άφησαν τη χώρα καθώς οι ολιγάρχες πλιατσικολογούσαν πάνω στο διαμελισμένο σώμα της Σοβιετικής Ενωσης, ο Κουμ έφτασε στις ΗΠΑ λίγο μετά την πτώση της ΕΣΣΔ, σε ηλικία 16 ετών. Εκεί η οικογένειά του έζησε για αρκετά χρόνια αποκλειστικά με κουπόνια για φαγητό της Πρόνοιας. Στην Ουκρανία, σύμφωνα με τα όσα έχουν γίνει γνωστά, ζούσε σε ένα χωριό σε σπίτι χωρίς ζεστό νερό και ηλεκτρικό. Ο Γιαν με δυσκολία τελείωσε το γυμνάσιο και λίγα χρόνια αργότερα παράτησε το πανεπιστήμιο, όπου σπούδαζε προγραμματισμό και ηλεκτρονική. Η πρώτη του δουλειά στο αντικείμενο των σπουδών του ήταν στη Yahoo! το 1998.
Ο Κουμ παρέμεινε στην εταιρεία μέχρι το 2007 και μετά για δύο χρόνια, μέχρι να φτιάξουν την εφαρμογή WhatsApp μαζί με τον Ακτον το 2009, τα ίχνη του αγνοούνται. Ο Κουμ λίγο μετά τη μετανάστευσή του στις ΗΠΑ γνώρισε και έγινε φίλος με τον μετέπειτα ιδρυτή του Facebook, Μαρκ Ζούκερμπεργκ, όπως αποκάλυψε ο τελευταίος κατά την αναγγελία της εξαγοράς του WhatsApp από το Facebook που τα ξένα μέσα ενημέρωσης χαρακτήρισαν ως την εξαγορά της χιλιετίας. Το ποσό που δόθηκε για την εν λόγω εξαγορά είναι πραγματικά θηριώδες και ξεπερνάει κατά πολύ τα 8,5 δισεκατομμύρια δολάρια που είχε δώσει η Microsoft για την εξαγορά του Skype το 2011.
Είπε «όχι» στον Ρώσο.
Μια άλλη εντυπωσιακή πτυχή της ιστορίας, που συνδυάζει την καταγωγή του Κουμ με την τωρινή κατάσταση στην Ουκρανία, είναι ότι η WhatsApp, εν αντιθέσει με τον Βίκτορ Γιανουκόβιτς, είχε αρνηθεί μια προσφορά εξαγοράς από τον ρωσικής καταγωγής συνιδρυτή της Google, Σεργκέι Μπριν, που ήθελε να ενσωματώσει στις υπηρεσίες της Google το WhatsApp, χωρίς όμως να δώσει μια θέση στο διοικητικό συμβούλιο της εταιρείας στον Κουμ και στον Ακτον, όπως έκανε ο Ζούκερμπεργκ. Σύμφωνα με τα όσα έχουν γίνει γνωστά, οι δύο πλευρές, δηλαδή το Facebook και το WhatsApp, βρίσκονταν σε διαπραγματεύσεις για την εξαγορά εδώ και δύο χρόνια καθώς η εφαρμογή των Κουμ-Ακτον έγινε σε ελάχιστο χρονικό διάστημα τεράστια επιτυχία, αφού από το 2009 μέχρι σήμερα κατάφερε να έχει 450 εκατ. καθημερινούς χρήστες σε ολόκληρο το κόσμο.
Επιπλέον, το WhatsApp δεν συλλέγει προσωπικά δεδομένα των χρηστών του, όπως όνομα, φύλο και ηλικία, κάτι που το έκανε ιδιαίτερα ελκυστικό για μεγάλες εταιρείες στον χώρο των social media, που το τελευταίο διάστημα μετά τις αποκαλύψεις του Εντουαρντ Σνόουντεν για την NSA θεωρείται προτέρημα. Μάλιστα, σε σχετική δήλωσή του, ο Κουμ ανέφερε ότι παρά την εξαγορά από το Facebook, το οποίο έχει κατηγορηθεί πολλάκις για καταβρόχθιση των προσωπικών δεδομένων των χρηστών του και συνεργασία με την NSA, η εφαρμογή του WhatsApp θα συνεχίσει να λειτουργεί με τον ίδιο ακριβώς τρόπο με τον οποίο λειτουργούσε από το 2009. Το Facebook ανακοίνωσε, όπως ακριβώς είχε κάνει και με το Instagram μετά την εξαγορά του, ότι το WhatsApp θα αποτελεί ξεχωριστή υπηρεσία.
Η υπογραφή της συμφωνίας που έκανε τους Κουμ-Ακτον μέσα σε μία ημέρα δισεκατομμυριούχους και μέλη του διοικητικού συμβουλίου της Facebook είχε, λοιπόν, πολλαπλούς συμβολισμούς. Επί παραδείγματι ο Μπράιαν Ακτον στο παρελθόν είχε κάνει αίτηση για να εργαστεί στο Facebook, όμως η αίτησή του είχε απορριφθεί, ενώ ο Κουμ θέλησε να υπογραφεί η συμφωνία έξω ακριβώς από το κτίριο στο οποίο ως έφηβος πήγαινε για να συλλέξει τα κουπόνια της Πρόνοιας.
