ΤΟΥ ΑΘΗΝΟΔΩΡΟΥ
ΤΑΝΙΔΗ
Ο Δεκαπενταύγουστος, είναι ημέρα γιορτής της Παναγίας και της ρωμιοσύνης. Είναι ημέρα, όπου λαός και κλήρος, σε κατανυκτική ατμόσφαιρα, σε πόλεις και χωριά, λατρεύει την κοίμηση της Θεοτόκου. Είναι η ημέρα, όπου μαλακώνουν οι καρδιές των ορθοδόξων και έρχονται πιο κοντά σ` Αυτήν, την οποία επί αιώνες ύμνησαν με τα ωραιότερα και βαθυστόχαστα λόγια. Την είπαν «προστάτιδα», «μόνη ελπίδα», «του κόσμου καταφύγιο» κ.λ.π.
Η διαχρονική σχέση του ορθόδοξου με την Παναγία του, αρχίζει πριν από πολλούς αιώνες. Κουβεντιάζει μαζί της, αντιδικεί και πολλές φορές την βλασφημεί. Όμως, μετά την αναζητεί, την επικαλείται, φωνάζει «Παναγία μου».
Ο κοινωνικός ιστός της ρωμιοσύνης, είναι άρρηκτα συνυφασμένος με την Παναγία του. Είναι η Μάνα, που τρέχει σε κάθε κάλεσμα των παιδιών της. Είναι η προστάτιδα της ελληνικής οικογένειες. Είναι το βάλσαμο στην αρρώστια και τον πόνο, η αγαλλίαση στην χαρά και την ελπίδα. Είναι η ανάγκη και η απάντηση στα αναρίθμητα ερωτήματα που καλύπτουν καθημερινά, την σκέψη και την ζωή του χριστιανού. Είναι η έμπνευση του λαϊκού και του δημοτικού τραγουδιού, του έμμετρου λόγου του ποιητή και του στοχαστή. Υπάρχει παντού, στις θάλασσες, στους κάμπους και τα βουνά, προστατεύοντας τους φρουρούς της ρωμιοσύνης. Υπάρχει στο σπίτι μας, στην δουλεία μας, σε κάθε πράξη και ενέργειά μας. Είναι η Κυρά η Παναγιά του ρωμιού, η Αφέντρα, η Μάνα, είναι το γάργαρο νερό ης ζωής, το βάλσαμο της πονεμένης ψυχής, το σκέπασμα της ευαίσθητης καρδιάς του ρωμιού. Την προσκυνάει, την ψέλνει, την τραγουδάει, την έχει συνεχώς κοντά του.
Στην εκκλησία η Παναγία κάθεται υψηλά, πλατύτερα και μας προστατεύει με ανοιχτή την αγκαλιά της, μας ευλογεί. Είναι η γέφυρα που θα περάσουμε στην αιώνια ζωή, κοντά στο Θεό.
Είναι για την ρωμιοσύνη ο «Στρατηγός», η «Υπέρμαχος», η προστατευτική ασπίδα του γένους. Απωθεί τις ορδές των βαρβάρων, βουλιάζει τα καράβια τους, τιμωρεί τους άδικους απέναντί μας και βρίσκεται πάντοτε πιο κοντά στο ρωμιό. Ίσως, αυτή η φυλή να την συγκινεί περισσότερο με την λεβεντιά της, τον ενθουσιασμό της, την πίστη της, με τα προτερήματα και τα ελαττώματά της. Γι` αυτό και είναι πάντα στο πλευρό του ρωμιού. Δεν ήταν τυχαίο, που ο Μουσολίνι διάλεξε τον δεκαπενταύγουστο για να τορπιλίσει το ελληνικό πολεμικό πλοίο ΕΛΛΗ, στο λιμάνι της Τήνου. Ήθελε να προσβάλει την Παναγία των Ελλήνων, να ταπεινώσει τα θρησκευτικά αισθήματά τους, την δύναμη της ψυχής τους, το κίνητρο των δημιουργικών τους προσόντων. Γιατί νόμιζε, πως με τον τρόπο αυτό θα τους φοβερίσει, θα τους μειώσει το ηθικό και την αγωνιστικότητά τους. Αλλά κατάφερε το αντίθετο. Οι Έλληνες θύμωσαν, έσφιξαν τα δόντια τους και περίμεναν την κατάλληλη στιγμή να ξεπλύνουν την προσβολή της Παναγιάς τους, της Μάνας τους.
Τα τελευταία χρόνια, παρατηρείται μία χαλάρωση των θρησκευτικών συναισθημάτων στον νεοέλληνα. Ίσως να επηρεάζεται με όσα συμβαίνουν γύρω του, στο πολιτικό πεδίο, με την καιροσκοπική συμπεριφορά, αλλά και στην κορυφή της ιεραρχίας της εκκλησίας μας και ανακύπτει το ερώτημα: υπάρχουν άραγε χριστιανοί άξιοι του ονόματός τους; Δυστυχώς, τα δείγματα της πίστεώς μας δεν δείχνουν πουθενά την έμπρακτη κοινωνική και χριστιανική τους μορφή. Κυριαρχεί απλώς η φρασεολογία και ο υποκριτικός φαρισαϊσμός, οδηγούμενος από την τάση και το πάθος της μισαλλοδοξίας, παντελώς αντίθετα με το νόημα της χριστιανικής αγάπης. Το ιερατείο του παρόντος αιώνος, δεν μπόρεσε, κατά την ταπεινή μου γνώμη, να δώσει την αναγκαία καινούργια ώθηση, στο έργο της πίστεως, της λατρείας προς το υπέρτατο Ον, και της κοινωνικής αγάπης. Να διδάξει την ανθρωπιά και την συμπόνια, την συμπαράσταση στον πλησίον. Η εκκλησία κόλλησε στο περίγραμμα, στον τύπο. Καλύπτει, ως μη όφειλε, πολλές φορές την υποκρισία και παραπαίει μέσα στις αδυναμίες της και στην κοινωνική απειθαρχία. Επιμένει στους εξωτερικούς τύπους και αδιαφορεί για την ανοικτή τυπολατρία και ειδωλολατρία. Γνωρίζει ότι η αγάπη προς τον πλησίον, η συνδρομή και η φιλανθρωπία, αποτελούν την ουσιαστικότερη βάση της ηθικής ζωής του ανθρώπου. Ωστόσο, όμως, δεν αναλαμβάνει μετ` επιμονής και συστηματικώς την διδασκαλία των ουσιαστικών αυτών ευαγγελικών παραγγελμάτων και έτσι παραμένουν ανεφάρμοστα και χωρίς να μετουσιώνονται σε πράξη.
Η ορθοδοξία, είναι καιρός ν` αναλάβει και πάλι τον ιστορικό της ρόλο, στην σημερινή λανθάνουσα κοινωνική μας πορεία. Να οδηγήσει το ΕΓΩ και το ΕΣΥ, σε μία αρμονική συνάντηση. Η χρόνια κρίση που περνά το ιερατείο μας στην κορυφή του, αλλά και παρακάτω, δυστυχώς, μείωσε σημαντικά το γόητρο και ελαχιστοποίησε την επιρροή του. Όμως, ο λαός σήμερα, έχει ανάγκη από ποτέ άλλοτε και παντός άλλου, την αγάπη, την ανθρωπιά, την ηθική και κοινωνική συμπαράσταση. Και αυτά μόνον η εκκλησία μπορεί σήμερα να τα προσφέρει.
Η διπλή γιορτή της ελληνοορθοδοξίας, πρέπει να αποτελέσει βασική αιτία, με την οποία εκκλησία και λαός θα στραφούν προς ουσιαστικότερη δράση, για την περαιτέρω αξιοποίηση αυτής της κληρονομιάς, που είναι σωτήρια για την κοινωνία και το έθνος.
