Δεν ευσταθούν τα περί καταστροφής του αρχαιολογικού χώρου «Λευκή Πόλη» στον Περδίκκα Εορδαίας, σύμφωνα με απάντηση της Υπουργού Πολιτισμού Λίνας Μενδώνη, σε ερώτηση της «Ελληνικής Λύσης».
Θυμίζουμε ότι είχε προηγηθεί παρέμβαση του προέδρου της Ελληνικής Λέσχης Κ. Βελόπουλου για την προστασία του Αρχαιολογικού χώρου, στην οποία γινόταν λόγος πως συντελείται καταστροφή στον αρχαιολογικό χώρο στην περιοχή Φράγματος, καθώς και στην ευρύτερη περιοχή του αρχαιολογικού χώρου, λόγω της τοποθέτησης φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων από εταιρείες Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ).
Το υπουργείο Πολιτισμού τονίζει πως οι ισχυρισμοί «ουδόλως ευσταθούν», καθώς η Εφορεία Αρχαιοτήτων Κοζάνης επιβλέπει από την έναρξη του έργου, το 2022, το σύνολο των εκσκαφικών εργασιών και διεξάγει σωστικές ανασκαφικές έρευνες σε όλες τις εντοπισμένες αρχαιολογικές θέσεις στην περιοχή χωροθέτησης του έργου, από τα αποτελέσματα των οποίων εξαρτάται η πορεία του έργου. Με σχετικές αποφάσεις της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κοζάνης, μετά από γνωμοδοτήσεις του Τοπικού Συμβουλίου Μνημείων Δυτικής Μακεδονίας, είτε οι χώροι αποδίδονται στην εταιρεία υλοποίησης του εν λόγω έργου για την περαιτέρω εξέλιξή του, είτε ζητείται τροποποίηση του αρχικού σχεδιασμού, ώστε να προστατευτούν οι αποκαλυφθείσες αρχαιότητες.
Η απάντηση του Υπ.Π. αναφέρει: «Ο αρχαιολογικός χώρος «Άσπρη Πόλη», έκταση εμβαδού 109.705.50 τ.μ., εξαιρέθηκε από κάθε χρήση, ενώ το χρονικό διάστημα 2022-2023, περιμετρικά της έκτασης του ανωτέρω χώρου διενεργήθηκαν δοκιμαστικές τομές σε έκταση εμβαδού 188.500,00 τ.μ.. Η διενέργεια των δοκιμαστικών τομών ξεκίνησε από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Κοζάνης στις 10.12.2022 και ολοκληρώθηκε στις 18.09.2023, υπό την άμεση παρακολούθηση αρχαιολόγου και ειδικευμένου τεχνίτη ανασκαφών, οι οποίοι προσλήφθηκαν από τον φορέα του έργου. Με βάση της ανωτέρω έρευνες, η αρχαιολογική θέση «Άσπρη Πόλη», συνολικού εμβαδού περίπου 287.828,07τ.μ. και η αρχαιολογική θέση «Πρωτομαγιά» έχουν εξαιρεθεί από κάθε χρήση, κατόπιν γνωμοδότησης του Τοπικού Συμβουλίου Μνημείων Δυτικής Μακεδονίας, όπως διατυπώθηκε στο απόσπασμα της 107ης/22.11.2024 Πράξης (θέμα 16ο) και εγκρίθηκε με την υπ’ αρ. 534951/02.12.2024 Απόφαση της ΕΦΑ Κοζάνης (ΑΔΑ: 6ΡΜΟ46ΝΚΟΤ-ΘΓΓ).
Επιπλέον, η Εφορεία Αρχαιοτήτων Κοζάνης, είναι η καθ’ ύλην αρμόδια Υπηρεσία, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία, και ουδείς άλλος φορέας ή υπηρεσία, μπορεί να διαπιστώσει τυχόν καταστροφή αρχαιοτήτων. Σύμφωνα με την Εφορεία η εγκατάσταση των φωτοβολταϊκών πάνελ γίνεται σε επίχωμα και δεν πραγματοποιείται «τσιμεντοποίηση του εδάφους», όπως λανθασμένα, στην καλλίτερη περίπτωση, αναγράφεται στην Ερώτηση.
Καθώς η Εφορεία Αρχαιοτήτων Κοζάνης είναι αυτή που διενεργεί τις αρχαιολογικές εργασίες είναι ανυπόστατος ο ισχυρισμός για «καταστροφή του αρχαιολογικού χώρου Λευκή Πόλη», διότι, όπως αναφέρθηκε, η συγκεκριμένη θέση έχει εξαιρεθεί από κάθε χρήση, ώστε να προστατευθεί και να ερευνηθεί μελλονικά (υπ’ αρ. 534951/02.12.2024 Απόφαση, όρος 1).
Επιπροσθέτως, στο προσωπικό που έχει προσληφθεί για τις ανάγκες του αρχαιολογικού έργου με δαπάνη της αναδόχου εταιρείας, συμπεριλαμβάνεται και συντηρητής για την προστασία και τη συντήρηση των αρχαιοτήτων, ενώ προβλέπεται ότι η εταιρεία, με το πέρας των εργασιών στο πεδίο, οφείλει να αναλάβει την δαπάνη για τις απαιτούμενες εργασίες τεκμηρίωσης (συντήρηση, καταγραφή, σχεδίαση) του υλικού που προέκυψε από τις σωστικές ανασκαφές και τη διενέργεια δοκιμαστικών τομών, σύμφωνα με τις διατάξεις της παραγράφου 6 του άρθρου 37 του ν. 4858/21 (υπ’ αρ. 534951/02.12.2024 Απόφαση, όρος 6).
Όσον αφορά στις ατυχείς αναφορές του κ. Βουλευτή για πιέσεις για ταχεία ολοκλήρωση των ανασκαφών, διευκρινίζεται ότι το έργο ξεκίνησε τον Απρίλιο του 2022 και αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός του τρέχοντος έτους, οι εργασίες δε της εγκατάστασης του εν λόγω πάρκου θα εξαρτηθούν από την πορεία των σωστικών ανασκαφών, όπως ορίζει ρητά η αρχαιολογική νομοθεσία. Στο έργο των αρχαιολογικών ερευνών απασχολούνται 61 εργαζόμενοι (αρχαιολόγοι, συντηρητής, σχεδιαστές και εργατοτεχνίτες), με δαπάνες της εταιρείας, σύμφωνα με τις διατάξεις της παραγράφου 6 του άρθρου 37 του ν. 4858/2021.
Ως εκ τούτου, από τα ως άνω αναφερθέντα προκύπτει πως καμία καταστροφή δεν συντελείται στις αρχαιότητες στην Τ.Κ. Περδίκκα στο πλαίσιο υλοποίησης του εν λόγω έργου. Αντίθετα, οι αρχαιότητες προστατεύονται στο σύνολό τους, σύμφωνα με τις διατάξεις του ν.4858/2021. Έχει ληφθεί μέριμνα για την συντήρηση των ευρημάτων, αξιοποιώντας τους πόρους που διατίθενται από το εν εξελίξει έργο, καθώς και την επιστημονική μελέτη του υλικού και την τεκμηρίωση των στοιχείων που έχουν έρθει στο φως κατά τη διάρκεια της αρχαιολογικής έρευνας, με στόχο τη μελλοντική ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς της περιοχής, προς όφελος της τοπικής κοινωνίας».
