Διαβάζω στο ρεπορτάζ του Γιώργου Λιάλιου στην Καθημερινή: «Ένα νέο μοντέλο ανάπτυξης για την Κρήτη προτείνει το νέο ειδικό χωροταξικό πλαίσιο για το νησί, που πρόκειται να εγκριθεί μέσα στις επόμενες ημέρες. Το πλαίσιο προτείνει τη διάχυση των αναπτυξιακών δράσεων τα επόμενα χρόνια και στον ορεινό άξονα, ως «αντίβαρο» στη μονοκαλλιέργεια του τουρισμού στη βόρεια ακτογραμμή του νησιού και την ενίσχυση των ήπιων μορφών τουρισμού και της πρωτογενούς παραγωγής. Το πλαίσιο ορίζει τις γενικές στρατηγικές επιλογές που θα κατευθύνουν την ανάπτυξη του νησιού την επόμενη δεκαετία σε όλους τους τομείς: από τον τουρισμό και τις υποδομές, έως την οικιστική ανάπτυξη, τη διάρθρωση του οικιστικού δικτύου, την ενέργεια.»
Σκέφτομαι αμέσως τα εξής:
Οι Κρήτες, αν και έχουν τόσο μεγάλο ορίζοντα στον παράκτιο τουρισμό, και δεν έχουν αξιοποιήσει ακόμα ούτε η μισή ακτογραμμή του νησιού, κάνουν σχεδιασμό για τον ορεινό τουρισμό, αλλά και πλήθος ακόμα δράσεων στην ενδοχώρα! Μια Περιφέρεια της Χώρας, της οποίας η ακτογραμμή θα πρέπει να περάσουν πολλά χρόνια ακόμα για να κορεστεί.
Από την άλλη, έχουν τα αντανακλαστικά και συνειδητοποιούν πως πρέπει να αντιμετωπίσουν έμπρακτα την μονοκαλλιέργεια του τουρισμού στη βόρεια ακτογραμμή. Μια μονοκαλλιέργεια που από οικονομικής άποψης δεν είναι τόσο έντονη αν συνυπολογίσει κανείς πως υπάρχουν στο νησί: τρία πανίσχυρα ΑΕΙ – ΤΕΙ, πλήθος ερευνητικών κέντρων, εθνικές και διεθνείς στρατιωτικές, αεροπορικές και ναυτικές βάσεις και τέλος ένας ισχυρότατος αγροτικός και κτηνοτροφικός τομέας.
Από την άλλη εμείς, οι φτωχοί Δυτικομακεδόνες:
Ούτε όταν ήκμαζε η ΔΕΗ, ούτε τώρα που παρακμάζει, αποδραστηριοποιείται και αποεπενδύεται δεν κάναμε τίποτα. Ανέκαθεν επιλέγαμε το μη σχεδιασμό άλλων μορφών ανάπτυξης και άλλων πλουτοπαραγωγικών πηγών. Μόνο που πλέον με τα τωρινά δεδομένα, δεν τίθεται θέμα μη ύπαρξης εναλλακτικής λύσης, αλλά μη ύπαρξης ούτε καν ενός μονοδρόμου τον οποίο έπρεπε να διανύσουμε για να επιβιώσουμε.
Επιπλέον: Μπορεί να υποθέσει κανείς πως θα ήταν αυτονόητη για τη Δυτική Μακεδονία τα προηγούμενα χρόνια, η στρατηγική επιλογή της ανάπτυξης τουριστικής δραστηριότητας στον ορεινό όγκο. Όχι μόνο δεν το κάναμε, αλλά φαίνεται πως θα μας προλάβουν οι Κρήτες, παρόλο που έχουν τη δυνατότητα να ασχοληθούν ένα σωρό παράλληλες δραστηριότητες στα παράλια τους.
Το σοβιετικό κράτος της Δυτικής Μακεδονίας έχει υπογράψει το τέλος του εδώ και δύο-τρεις δεκαετίες και είναι καταδικασμένο. Και όλοι οι αυτοδιοικητικοί παράγοντες το έχουν συνυπογράψει, με προεξάρχοντες τους εκάστοτε Περιφερειάρχες ή και Νομάρχες. Όχι λόγω ΔΕΗ, όχι λόγω Δανειστών και Μνημονίου, όχι λόγω Τσίπρα, όχι λόγω Μητσοτάκη. Λόγω της ανεπάρκειας μας. Λόγω του ότι δεν θέλουμε, ή δεν μπορούμε να σχεδιάσουμε πέρα από την επόμενη δεκαετία.
Αφήνουμε το χρόνο να περνάει, τις ευκαιρίες και τα κεφάλαια να χάνονται. Όλοι μιλούν για χαμηλή απορροφητικότητα στα Προγράμματα, για αναξιοποίητη Τεχνική Βοήθεια, και κανείς από τους αιρετούς δεν κάνει τίποτα. Και γιατί να κάνει βέβαια; Οι μισοί είναι άσχετοι και οι άλλοι μισοί έχουν ιδιοτελείς σκοπούς. Άρα ή δεν μπορούν ή δεν θέλουν.
Οι Κρητικοί θα πετύχουν. Αν και στο παρελθόν στήριξαν το βαθύ ΠΑΣΟΚ, έχουν μέσα τους ριζωμένη βαθιά την έννοια της ιδιωτικής πρωτοβουλίας, την έννοια της μπίζνας. Εμείς – οι απόγονοι των κρατικοδίαιτων – τι κάνουμε;
