Ο Σπύρος Παπαδόπουλος αποχαιρετά το «Στην υγειά μας, ρε παιδιά» μετά από 17 χρόνια

«Στην υγειά μας, ρε παιδιά», η ιστορία μιας έφηβης εκπομπής

Πριν από δύο χρόνια ζήτησα από τον Σπύρο Παπαδόπουλο να μου μιλήσει για την πορεία της εκπομπής. Μου είχε πει τότε:

«Ενα βράδυ ο Σταύρος Κουγιουμτζής βγήκε μία βόλτα στη γειτονιά του να περπατήσει και να καπνίσει ένα τσιγάρο. Κάποια στιγμή από το ανοιχτό παράθυρο σε ένα διαμέρισμα το οποίο βρισκόταν στον ημιόροφο μιας πολυκατοικίας άκουσε ένα δικό του τραγούδι να παίζει δυνατά. Πλησίασε το παράθυρο από το δρόμο και σκέφτηκε ότι είναι παράξενο και συνάμα πολύ ευχάριστο να ακούς πως κάποιοι άνθρωποι, ίσως παρέα, ίσως οικογένεια γλεντούν και περνούν καλά με τη μουσική σου. Κοντοστάθηκε ο Κουγιουμτζής και κάποιος από το σπίτι που τον είδε έξω από το παράθυρο τράβηξε ενοχλημένος την κουρτίνα και έκλεισε το παράθυρο θεωρώντας προφανώς πως επρόκειτο για κάποιον αδιάκριτο περαστικό. Στεναχωρήθηκε πολύ ο συνθέτης, πικράθηκε και ένιωσε άβολα. Και ήταν πραγματικά τραγική ειρωνεία το ότι δεν ήξερε ο ένοικος πως έξω από το σπίτι ήταν ο συνθέτης του τραγουδιού με το οποίο γλεντούσαν».

Με αυτή την αφήγηση της εξομολόγησης του Κουγιουμτζή, ο Σπύρος Παπαδόπουλος ούτε λίγο ούτε πολύ ξεδιπλώνει το πιο ουσιαστικό κομμάτι της εκπομπής που παρουσιάζει εδώ και 17 χρόνια στην δημόσια και ιδιωτική τηλεόραση. Το κομμάτι που θέλει σημαντικούς δημιουργούς της ελληνικής μουσικής σκηνής να αφηγούνται μοναδικές ιστορίες πλαισιώνοντάς τις με ερμηνείες και πάντα μέσα από το πρίσμα της παρέας. Μιας παρέας που παρευρίσκεται στο πλατό προκειμένου να αποκαλύψει κι εκείνη από την πλευρά της όμορφες στιγμές, γεγονότα και να ξεδιπλωθούν με αυτό τον τρόπο ενδιαφέρουσες κρυφές πτυχές που έρχονται να πλαισιώσουν ένα αφιέρωμα.

Η συνταγή του «Στην υγειά μας, ρε παιδιά» εδώ και δεκαεπτά χρόνια επαναλήφθηκε με επιτυχία. Με σταθερό ραντεβού τα Σαββατόβραδα, ο Σπύρος Παπαδόπουλος και η ομάδα της εκπομπής από τον Οκτώβριο του 2003 έχουν καταφέρει κάτι διαφορετικό.

Να μεταφέρουν στο σπίτι αυτό που κάποιος δεν μπορεί να προσεγγίσει. Την συμμετοχή έστω και σε ρόλο θεατή σε ένα μουσικό πρόγραμμα το οποίο φιλοξενεί σπουδαίους συνθέτες και ερμηνευτές. Με τραπέζια και άφθονο κρασί, -ο Σπύρος πίνει πάντα καφέ- με καλεσμένους που φορούν τα καλά τους, χορεύοντας και τραγουδώντας δημιουργείται η πιο επιτυχημένη ψευδαίσθηση ότι πήγαμε σε μουσική σκηνή ή στα μπουζούκια αν και στην πραγματικότητα είμαστε στον καναπέ μας. Αλλοτε με σημαντικούς καλλιτέχνες και άλλοτε με εκπροσώπους του πιο εύπεπτου ρεπερτορίου. Αλλοτε με καλεσμένους που σπάνια εμφανίζονται στα τηλεοπτικά πλατό και άλλοτε με καλεσμένους παίκτες ριάλιτι. Πετυχαίνει και κάτι ακόμη η εκπομπή. Να κρατήσει συντροφιά στην ελληνική ομογένεια όπου κι αν αυτή βρίσκεται μέσα από την μουσική παράδοση έστω και από το γυαλί.

Ο Μάνος Ελευθερίου και τα άλλα «παιδιά»

Ψυχή της εκπομπής η παραγωγός Βίκυ Λάσκαρη η οποία αρχικά δεν είχε τον Σπύρο στο μυαλό της ως παρουσιαστή. Η Ρούλα Κορομηλά και η Ελενα Ακρίτα ήταν τα ονόματα που έπεσαν στο τραπέζι όμως μετά από συζήτηση ο Παπαδόπουλος έδειχνε ιδανική επιλογή, όπως και έγινε τελικά. Το τηλεφώνημα έγινε, ο Σπύρος ήταν στη Νάξο και το μόνο που ζήτησε ήταν να ασχοληθεί με το λαϊκό τραγούδι και όχι με άλλα είδη, το οποίο αγαπούσε και γνώριζε.

Η πρώτη εκπομπή ήταν αφιερωμένη στον αγαπημένο φίλο του Σπύρου, τον μεγάλο ποιητή και στιχουργό Μάνο Ελευθερίου. Οι αρχικές αντιστάσεις του κάμφθηκαν γρήγορα.

Το 2019 σε συνέντευξή του στο «ΘΕΜΑ» έλεγε: «Ηπιαμε έναν καφέ, όπως έχω αφηγηθεί και παλιότερα, και μιλήσαμε για όλα. Για μουσική, για ποίηση. Δεν επέμεινα για την εκπομπή γιατί δεν ήθελα να τον πιέσω. Και μάλιστα μετά το πρώτο “όχι” δεν επανέφερα την πρόταση. Αφού ήπιαμε τον καφέ μας, σηκώθηκα να φύγω γιατί είχα μία υποχρέωση. Χαιρετηθήκαμε και την ώρα που έφτανα στην πόρτα ακούω τον Μάνο να μου λέει “Και τι ώρα είναι το γύρισμα είπαμε;» Κάπως έτσι στήθηκε η πρώτη εκπομπή στην ΕΡΤ. Καλεσμένοι σε αυτό το αφιέρωμα ήταν εκτός των άλλων και οι: Γιώργος Νταλάρας, Τάνια Τσανακλίδου, Γιάννης Σπανός, Σταμάτης Φασουλής, Ελένη Τσαλιγοπούλου, Λαυρέντης Μαχαιρίτσας, Όλια Λαζαρίδου και Άννα Νταλάρα.

Ακολούθησαν περισσότερες από 650 εκπομπές μέχρι σήμερα και πλέον έχουν παραβρεθεί οι πάντες από όλη την ελληνική δισκογραφία, με ελάχιστες εξαιρέσεις που προφανώς δεν τους αρέσει η εκπομπή. Μίκης Θεοδωράκης, Μανώλης Ρασούλης, Μάριος Τόκας, Σταύρος Κουγιουμτζής, Γιάννης Σπανός, Δημήτρης Μητροπάνος, Διονύσης Σαββόπουλος, Κώστας Χατζής, Αντώνης Βαρδής, Γλυκερία, Ελένη Βιτάλη, Τάνια Τσανακλίδου, Πίτσα Παπαδοπούλου, Γιάννης Πάριος, Πασχάλης Τερζής, Γιώργος Νταλάρας, Γιώτα Νέγκα μέχρι και οι σημερινοί Γιάννης Κότσιρας, Ελεονόρα Ζουγανέλη, Νατάσα Μποφίλιου, Κωστής Μαραβέγιας, Πάνος Μουζουράκης, Χρήστος Μάστορας, αλλά και Κωνσταντίνος Αργυρός, Πάολα, Βασίλης Καρράς, Αντώνης Ρέμος, Παντελής Παντελίδης σε “κόντρα ρόλους”.

Τα ρεκόρ της τηλεθέασης και τα απρόοπτα

Η εκπομπή συχνά πυκνά καταφέρνει να χτυπάει κορυφή στον πίνακα τηλεθέασης. Είναι τα πρόσωπα; Είναι τα τραγούδια; Με βάση τα δεδομένα είναι ο συνδυασμός. Το καλό ελληνικό τραγούδι κερδίζει συνήθως και οι πολύτιμοι αλλά ακριβοθώρητοι καλλιτέχνες πάντα μαγνητίζουν τα τηλεοπτικά βλέμματα. Ενδεικτικά οι εκπομπές που έσπασαν τα κοντέρ είναι:

Παραμονή Πρωτοχρονιάς με τη Γλυκερία (τη σεζόν 2011-2012) 42,1%, Εορταστικό Πασχαλινό (τη σεζόν 2009-2010) 37,4%

Αφιέρωμα στον Γρηγόρη Μπιθικώτση (τη σεζόν 2009-2010) 33,4%.
Παραμονή Πρωτοχρονιάς (τη σεζόν 2014-2015) 48,4%

Αφιέρωμα στον ελληνικό κινηματογράφο (τη σεζόν 2013-2014) 39,8%, Παραμονή Πρωτοχρονιάς (τη σεζόν 2013-2014) 42,9%

Αφιέρωμα με την Πάολα σε αγαπημένα τραγούδια (τη σεζόν 2017-2018) 36,5%
Παραμονή Χριστουγέννων (τη σεζόν 2014-2015) 43,1%, αφιέρωμα στον Δημήτρη Μητροπάνο – αφού είχε «φύγει» – (τη σεζόν 2013-2014) 36,3%.

Υπάρχουν όμως και τα απρόοπτα, αυτά δηλαδή που «γεννήθηκαν» στο πλατό, που ήταν αποτέλεσμα της χημείας των προσώπων που συναντήθηκαν και κάπως έτσι προέκυψε το τηλεοπτικά αναπάντεχο. Οι μουσικές συναντήσεις που αυθόρμητα προέκυψαν στην διάρκεια της εγγραφής πολλών επεισοδίων, δηλαδή συμπράξεις μη αναμενόμενες και μη προγραμματισμένες είναι αυτές που τελικά μένουν. Οπως όταν ο Μάριος Φραγκούλης συναντήθηκε με τους Κώστα Χατζή, Στέφανο Κορκολή και Γιώργο Κατσαρό. Η όταν οι τενόροι ερμήνευσαν αγαπημένα λαϊκά τραγούδια και ηθοποιοί που δεν είχαν τραγουδήσει στο παρελθόν και για πρώτη φορά το τόλμησαν.

Στο πλατό αναπτύχθηκαν σχέσεις φιλικές αλλά και διαφορετικού τύπου (γάμος) μεταξύ καλεσμένων που συναντήθηκαν για πρώτη φορά στην εκπομπή. Αξέχαστες έχουν μείνει δύο ερμηνείες-σταθμός. Η ερμηνεία του Βασίλη Σκουλά στο τραγούδι “Άσπρο μαντήλι” παρουσία του συνθέτη – δημιουργού του Μάριου Τόκα που καθήλωσε και η Τάνια Τσανακλίδου με τον Βασίλη Παπακωνσταντίνου στο τραγούδι “Παπάκι” σε μια συγκλονιστική ερμηνεία.

Αξέχαστα όμως έμειναν και κάποια αφιερώματα τα οποία δεν μπορούν να ξαναγίνουν. Το πρώτο αφιέρωμα στον Μίκη Θεοδωράκη -που μάλιστα προβλήθηκε σε δύο συνεχόμενα επεισόδια και το αφιέρωμα στον Δημήτρη Μητροπάνο- αφού ο μεγάλος ερμηνευτής είχε «φύγει». Ένα από τα αφιερώματα που επίσης αγαπήθηκε πολύ ήταν αυτό στην Τάνια Τσανακλίδου ενώ αντίστοιχο ήταν κι αυτό στην Ξανθίπη Καραθανάση. Στο αφιέρωμα στον «χορωδιακό Μίκη Θεοδωράκη» περισσότεροι από 200 χορωδοί, κορυφαίοι λυρικοί τραγουδιστές και 40 μουσικοί από τη Συμφωνική Μαντολινάτα Ελλάδας μας πρόσφεραν κάτι μαγικό. Στην άλλη όχθη, η Πάολα να ερμηνεύει διαχρονικά και αγαπημένα τραγούδια, η οποία επιλέγοντας ένα διαφορετικό ρεπερτόριο και συμπράττοντας με ετερόκλητους καλλιτέχνες κατάφερε να κάμψει τις αντιστάσεις των δύσπιστων.

Τσιφτετέλια και «σκυλάδικα»

Ξεχωριστή ενότητα, τα τσιφτετέλια. Αυτά που έκαναν τις άγνωστες γνωστές και που έδωσαν μερικές εκατοντάδες χιλιάδες χτυπήματα στα βίντεο της εκπομπής στο You Tube. Κατερίνα Στικούδη, Ελενα Κρεμλίδου, Τραϊάνα Ανανία, Ράνια Κωστάκη, Πάολα, Ειρήνη Κολιδά και Αθηνά Οικονομάκου είναι οι κυρίες οι οποίες δρασκέλισαν το τηλεοπτικό πλατό λικνιζόμενες και προκαλώντας βλέμματα και σχόλια.

Και κάπου εκεί έρχεται η στιγμή που καταγράφονται και κάποιες αντιδράσεις. Εκεί που καλούνται λιγότεροι σημαντικοί και ταλαντούχοι, ακόμη και αμφισβητούμενοι ή παρεξηγημένοι να καθίσουν στις καρέκλες και κυρίως να σταθούν μπροστά στα μικρόφωνα ερμηνεύοντας τα άσματα τα άπιαστα, αυτά που δεν τολμούν να αγγίξουν ούτε οι εμπειρότεροι. Κάποιες φορές το αποτέλεσμα είναι κακό και αδύναμο όμως υπάρχει και η ανατροπή, αυτή που επιτυγχάνεται μέσα από τη λογική της εκπομπής η οποία σε αυτές τις περιπτώσεις είναι να φέρει στα μέτρα της και να προτείνει στο ευρύ κοινό, ερμηνευτές, ανεξαρτήτως είδους, που οι φωνές τους αξίζουν την προσοχή με στόχο να σπάσουν οι προκαταλήψεις και οι διαχωρισμοί και να ενωθούν ετερόκλητα στοιχεία.

Ωραίο να μπορείς να μεταφέρεις τον κόσμο σε άλλη διάσταση ή να δημιουργείς μία ευχάριστη ψευδαίσθηση και αίσθηση ψυχαγωγίας.

Να μπορείς να έχεις στο τραπέζι τον Μίκη, τον Μητροπάνο, τον Τερζή, τον Ελευθερίου, τον Κουγιουμτζή, τον Μακεδόνα και όλους όσοι άφησαν αποτύπωμα γερό στην μουσική ιστορία του τόπου. Οταν όμως έρχεται η στιγμή να αναμετρηθείς με σημαντικά τραγούδια αναθέτοντάς τα σε φωνές που ακροβατούν μεταξύ φάλτσου και αδυναμίας τότε μάλλον το χάνεις το στοίχημα. Σε 650 και πλέον εκπομπές πέρασαν και καλά και άσχημα. Λογικό εφόσον η τηλεοπτική συνθήκη είναι αδυσώπητη, να μπει νερό στο κρασί της παραγωγής και να προσκληθούν και μαϊντανοί και ψευτομοντέλα και ριαλιτζήδες και πολλοί άλλοι. Λογικές και οι εμμονές σε καλεσμένους κάποιες φορές.

Ομως είναι δύσκολο να πείσεις έναν κόσμο που τον έμαθες πως το καλό ελληνικό τραγούδι είναι το βασικό συστατικό της επιτυχίας σου πως θα ανεχτεί να ακούσει τραγούδι του Ακη Πάνου να το ερμηνεύει κάποιος ή κάποια που δυσκολεύεται ακόμη και να το αποστηθίσει μόνο και μόνο επειδή δηλώνεις εναλλακτικός και ανοιχτόμυαλος. «Πουλάει» το τσιφτετέλι και το γαρύφαλλο, το κορμί που λικνίζεται νωχελικά και η βαριά η ζεμπεκιά που αποπλανεί τα θηλυκά βλέμματα. Ακόμη κι αυτό όμως απαιτεί αυθεντικότητα και άλλη προσέγγιση. Και δεν είναι λίγες οι φορές που το «Στην υγειά μας, ρε παιδιά» θύμισε σκυλάδικο ιμιτασιόν με καλεσμένους που τους συναντάς από το πρωί ως το βράδυ να συνιστούν αιτία ανάλυσης αψυχολόγητων δηλώσεων. Ευτυχώς όμως αυτό είναι η μικρή εξαίρεση και όχι ο κανόνας.