Υπάρχει γενικευμένη αγωνία στον κόσμο σε σχέση με τα υπολειμματικά φυτοφάρμακα και εντομοκτόνα που υπάρχουν πάνω σε λαχανικά και φρούτα και θέτουν σε κίνδυνο την υγεία μας. Άλλωστε, η συνεχής παγκόσμια αύξηση της ζήτησης για βιολογικές καλλιέργειες καθρεπτίζει αυτόν ακριβώς το φόβο. Όσοι τρώνε φρούτα και λαχανικά αναζητούν πέρα απ’ τη γευστική ικανοποίηση, τις ωφέλιμες διατροφικές ουσίες που περιέχουν. Και ως γνωστόν οι περισσότερες ωφέλιμες ουσίες στα φρούτα και λαχανικά βρίσκονται στις φλούδες τους. Εκεί δηλαδή που επικάθονται οι βλαβερές ουσίες από τοξικά φυτοφάρμακα ή εντομοκτόνα.
Τι δείχνουν οι έρευνες
Σε μια έρευνα που γίνεται ετησίως στην Αμερική και ταξινομούνται τα 12 πιο επιβαρυμένα σε φυτοφάρμακα φρούτα και λαχανικά, για το 2024 τα αποτελέσματα είχαν ως εξής: φράουλες, σπανάκι, λάχανο, σέσκουλα, σταφύλια, ροδάκινα, αχλάδια, νεκταρίνια, μήλα, πιπεριές, καυτερές πιπεριές, κεράσια, μύρτιλα και φασολάκια.
Στην Ελλάδα, μεταξύ 2011 και 2021 από 9.360 δείγματα παραγόμενων φρούτων και λαχανικών που ελέγχθηκαν, το 14,8% βρέθηκε να περιέχει υπολείμματα από ένα τουλάχιστον φυτοφάρμακο, ενώ κάποια είχαν πάνω τους μέχρι και τέσσερα διαφορετικά. Το 2021, τα πλέον επιβαρυμένα φρούτα στην Ελλάδα ήταν τα βερίκοκα (46% των δειγμάτων) και σε φθίνουσα σειρά από κει και πέρα, οι φράουλες, τα αχλάδια, τα κεράσια, τα ροδάκινα, τα σταφύλια, τα δαμάσκηνα, τα μήλα, τα πεπόνια και τα καρπούζια.
Όσον αφορά στα λαχανικά, τα πλέον επιβαρυμένα ήταν τα αγγούρια (33% των δειγμάτων) και ακολουθούν οι πιπεριές, τα μαρούλια, το σπανάκι, τα φασολάκια, τα παντζάρια, οι μελιτζάνες, οι πατάτες, τα κολοκύθια και τα σπαράγγια. Είναι προφανές πως είναι απολύτως αναγκαίο να πλένουμε τα φρούτα και τα λαχανικά πριν τη κατανάλωσή τους. Αλλά το ερώτημα είναι: ένα απλό πλύσιμο είναι επαρκές σε τόσο τοξικές ουσίες;
Η σωστή μέθοδος καθαρισμού
Καθώς το θέμα είναι παγκόσμιας κλίμακας, στο πανεπιστήμιο της Μασαχουσέτης το 2017 έγινε μια μελέτη ανάμεσα σε τέσσερις μεθόδους καθαρισμού φρούτων και λαχανικών:
α. Δεκαπεντάλεπτο μπάνιο σε ένα διάλειμμα που περιείχε 10 ml μαγειρική σόδα σε 1 λίτρο νερού και στη συνέχεια ξέπλυμα σε νερό
β. Ανακάτεμα των φρούτων για 30″ σε ίδιο διάλειμμα (10 ml μαγειρική σόδα σε 1 λίτρο νερού)
γ. Δεκαπεντάλεπτο μπάνιο σε ένα διάλειμμα που περιείχε 250 ml ξίδι και 750 λίτρο νερού
δ. Ξέπλυμα με τρεχούμενο νερό
Από τις παραπάνω μεθόδους καθαρισμού, μόνο η πρώτη κατάφερε να απαλλάξει τα φρούτα από τα φυτοφάρμακα. Όλες οι άλλες είχαν αφήσει κάποια υπολείμματα. Οπότε, ο καλύτερος τρόπος που γνωρίζουμε για να καθαρίζουμε φρούτα και λαχανικά από τα περισσότερα φυτοφάρμακα είναι να τα βάζουμε σε μια λεκάνη με 1 λίτρο νερό όπου έχουμε ρίξει και διαλύσει 2 κουταλιές γλυκού μαγειρικής σόδας. Στη συνέχεια, να τα αφήνουμε εκεί να μουλιάσουν για 15΄τουλάχιστον, ώστε η σόδα να σπάσει τις χημικές ενώσεις των φυτοφαρμάκων και έπειτα να τα ξεβγάζουμε σε τρεχούμενο νερό, που θα τα απαλλάξει από τις ήδη σπασμένες χημικές ενώσεις τους.
