Συμβαίνει τώρα
Αρχική > Στήλες > Καφέ Ρωμανία > Μάθημα ποντιακής γλώσσας Τσιγκούνης – εγουευτέας– Γράφει ο Παναγιώτης Μωϋσιάδης

Μάθημα ποντιακής γλώσσας Τσιγκούνης – εγουευτέας– Γράφει ο Παναγιώτης Μωϋσιάδης

Μοίρασε το άρθρο...Share on Facebook
Facebook
Tweet about this on Twitter
Twitter
Email this to someone
email






Η ποντιακή γλώσσα είναι η αρχαιότερη ζωντανή διάλεκτος του κόσμου.

Για τον λόγο αυτό είναι ασέβεια και ασέλγεια να κακοποιείται και να παραχαράσσεται.

Κάθε λέξη και συλλαβή πρέπει να μπαίνει στην κατάλληλη θέση , για να μπορεί να αποδίδει τα βαθύτερα και ακριβέστερα νοήματα της γλώσσας.

Είναι ίσως η πιο κωδικοποιημένη και ακριβέστερη γλώσσα,  που θα έπρεπε να μελετάται από τις γλωσσολογικές έδρες όλων των πανεπιστημίων του κόσμου.

Η προσπάθεια κάποιων να γράψουν ποντιακά τραγούδια μεταφράζοντας στα ποντιακά  νεοελληνικά δίστιχα αντιστοιχεί με την πλήρη κακοποίηση της γλώσσας,  γιατί ο εκφραστικός ποντιακός κώδικας είναι τελείως διαφορετικός από αυτόν  της νεοελληνικής.

Για να δούμε σήμερα, πώς κωδικοποιείται γλωσσολογικά η έννοια του τσιγκούνη, κοινώς τσιφούτη:

Η αντίστοιχη λέξη του φειδωλός-τσιγκούνης –σπαγκοραμμένος είναι στα ποντιακά  ο  εγουευτέας.

Εγούεμαν=  φειδώ  -τσιγκουνιά.

Εγουεύω ή γουεύω  = φείδομαι να δώσω κάτι . Υπάρχει η αντίστοιχη φράση: ( ντό πολλά εγουεύ.)

Τον τσιγκούνη τον έλεγαν και σπιχτόν ή σπιχτωτόνή σπιχτοχέρ’  = γλίστρος, φιλάργυρος.

Υπήρχε και η λέξη τσιφούτ’ς= παρονυμικό όνομα του εβραίου.

Εβραίος = ο τσιγκούνης . Υπάρχει  η φράση : ( Χάσονατόν,  τον εβραίον ), πολλά εβραίος έν.

 

Πώς εκφράζονταν και τι έλεγαν για τον τσιγκούνη:

Ας ατόν κορώνα ‘κι γαστρούται =  για ανελέητασπαγκοραμμένο

Ας ατόνκερέτς ‘κι τρώς.. = για φιλάργυρο και άπληστο

Τον τετέν ατ’ πα ‘κι φάζ’ = για υπερβολικά τσιγκούνη

Έναν βούραν αλεύρια εφτωχόν ‘κι δί’= για ανάλγητα τσιγκούνης

Τον  θεόν ατ’ πα ‘κι θυμιάζ’= για αθεόφοβα σπαγκοραμμένο.

Τον άγγελλονθυμίαμαν΄κιδί’= για  τσιγκούνη και αχάριστου

Το σκατόν ατ’ πα ξεραίν’ και τρώει  ατό. = για υπολογιστικά  φιλάργυρο.

Φοάται να χέζ’ γιαμ πεινά. = για παθολογικά φιλάργυρο

Το χέρ’ ν ατ’ τρομάζ’ =  αυτός, που φοβάται να δώσει.

Το χέρ’ν ατ’ κοντόνέν’=  αυτός, που δεν απλώνει το χέρι να  δώσει.

Τοχέρν ατ’ ‘ς σηντσόπεν‘κι βάλλ’ = αυτός, που περιμένει να πληρώσουν οι άλλοι.

Μοίρασε το άρθρο...Share on Facebook
Facebook
Tweet about this on Twitter
Twitter
Email this to someone
email

Στείλε μας Φωτογραφίες, Μηνύματα και Καταγγελίες στο ptolemeos@e-ptolemeos.gr
kotzampasis

Συντάκτης: Παναγιώτης Μωϋσιάδης