Δυο προγραμματικές συμβάσεις για την αποκατάσταση σημαντικών ιστορικών μνημείων της Δυτικής Μακεδονίας υπέγραψε ο Περιφερειάρχης Δυτικής Μακεδονίας Γιώργος Αμανατίδης με την Υπουργό Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη στο πλαίσιο της επίσκεψης της Υπουργού το Σάββατο 18 Οκτωβρίου στη Βλάστη Εορδαίας.
Η πρώτη σύμβαση αφορά στη «ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ ΤΟΥ ΤΕΜΠΛΟΥ, ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΑΣ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΠΟΡΤΑΪΤΙΣΣΑΣ ΚΑΘΩΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΠΟΚΑΛΥΨΗΣ ΤΩΝ ΚΙΟΝΩΝ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΑΤΩ ΔΙΑΚΟΣΜΗΤΙΚΗΣ ΖΩΝΗΣ ΑΠΟ ΜΕΤΑΓΕΝΕΣΤΕΡΑ ΕΠΙΧΡΙΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΙΕΡΟΥ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΟΥ ΝΑΟΥ ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΚΟΖΑΝΗΣ»
Ο ναός του Αγίου Νικολάου Κοζάνης αποτελεί κηρυγμένο μνημείο και οι εικόνες και ο διάκοσμος χρονολογούνται προ του 1830 και προστατεύονται από το ν. 4858/2021.
Σκοπός της Προγραμματικής Σύμβασης είναι η συντήρηση και αποκατάσταση των εικόνων του τέμπλου, της εικόνας της Παναγίας Πορταΐτισσας, καθώς και της αποκάλυψης των κιόνων και της κάτω διακοσμητικής ζώνης των τοιχογραφιών που χρονολογούνται το 1730, από μεταγενέστερα επιχρίσματα του ιερού Μητροπολιτικού Ναού Αγίου Νικολάου Κοζάνης.
Ο προϋπολογισμός του έργου ανέρχεται στο ποσό των 79.955,20 € (με Φ.Π.Α.) και χρηματοδοτείται από πόρους της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας.
Η δεύτερη προγραμματική σύμβαση πολιτισμικής ανάπτυξης αφορά στην υλοποίηση του υποέργου:
«ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΓΕΦΥΡΙΟΥ ΤΟΥ ΠΑΣΑ» ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ «ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣΠΟΥ ΥΛΟΠΟΙΕΙΤΑΙ ΜΕΣΩ ΤΟΥ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΥ ΔΙΚΑΙΗΣ ΜΕΤΑΒΑΣΗΣ (ΠΥΛΩΝΑΣ ΙΙΙ-PSLF)
Η πέτρινη Γέφυρα του Πασσά κατασκευάστηκε το 1690 στην ευρύτερη περιοχή των Γρεβενών, έχει συνολικό μήκος 131 μέτρα και η κατασκευή της συντίθεται από έξι καμάρες (τόξα), πέντε μεσόβαθρα και δύο (2) ακρόβαθρα. Λειτουργούσε έως και το 1941 όταν και ανατινάχθηκε. Έκτοτε βρίσκεται έως και σήμερα σε ερειπιώδη κατάσταση. Το 1990 χαρακτηρίστηκε ως Ιστορικό Διατηρητέο Μνημείο, με την Υ.Α. ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Β1/Φ36/6303/149/ 25-04-1990 (Β’ 358).
Με το μεγαλύτερο μέρος της γέφυρας να έχει καταρρεύσει, οι επεμβάσεις θα εστιάσουν στην αποκατάσταση των τόξων, των βάθρων και του καταστρώματος, ενώ επίσης θα πραγματοποιηθούν εργασίες με σκοπό την ανάδειξη του μνημείου ως εμβληματικού τοπόσημου και πόλου έλξης επισκεπτών, με προφανή πλεονεκτήματα στην τοπική κοινωνία και οικονομία.
Το έργο θα υλοποιηθεί από την Διεύθυνση Αναστήλωσης Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Μνημείων του ΥΠΠΟ (ΔΑΒΜΜ), με βάση τις εγκεκριμένες μελέτες και τεχνικές μεθόδους που αφορούν στις Αποκαταστάσεις και Αναστηλώσεις Μνημείων.
Το σύνολο του προϋπολογισμού του έργου της παρούσας Προγραμματικής Σύμβασης ανέρχεται στο ποσό των 5.720.000,00€, (με ΦΠΑ) και χρηματοδοτείται από την Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας.
Ο Περιφερειάρχης Δυτικής Μακεδονίας Γιώργος Αμανατίδης αναφερόμενος στην Προγραμματική Σύμβαση για τον Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Νικολάου Κοζάνης στην υπογραφή της οποίας παρόντες ήταν ο Αντιπεριφερειάρχης Τεχνικών Έργων Λάζαρος Γκερεχτές και οι Βουλευτές Ν. Κοζάνης Στάθης Κωνσταντινίδης και Μιχάλης Παπαδόπουλος, τόνισε ότι: «Ως Περιφέρεια κάναμε τη μελέτη και προβλέψαμε τους πόρους προκειμένου να υλοποιηθεί το έργο αυτό που με μεγάλη χαρά υπογράφουμε σήμερα με την κ. Υπουργό, προκειμένου να αναδείξουμε την πολιτιστική μας κληρονομιά και σε ένα τέτοιο μνημείο όπως ο Άγιος Νικόλαος Κοζάνης».
Σχετικά με τη Σύμβαση για το Γεφύρι του Πασσά, η οποία υπεγράφη παρουσία του Αντιπεριφερειάρχη της Π.Ε. Γρεβενών Γιάννη Τσακνάκη, του Αντιπεριφερειάρχη Τεχνικών Έργων Λάζαρου Γκερεχτέ και του Βουλευτή Γρεβενών Αθανάσιου Σταυρόπουλου, ο κ. Αμανατίδης ευχαρίστησε την Υπουργό Πολιτισμού η οποία όπως είπε: «Πάντα είναι δίπλα μας και πολλά έργα προχωρούν σε συνεργασία. Σήμερα ξεκινούμε μια σημαντική προσπάθεια να δώσουμε αξία σε ένα μνημείο της περιοχής το οποίο θα το διασυνδέσουμε με την οικονομία της ευρύτερης περιοχής της Δυτικής Μακεδονίας.»
Η Υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη αναφορικά με την Προγραμματική Σύμβαση για τον Άγιο Νικόλαο Κοζάνης δήλωσε ότι: «Με τη συνεργασία και την υποστήριξη της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας, η διεύθυνση συντήρησης αρχαίων και νεότερων μνημείων του Υπουργείου Πολιτισμού θα υλοποιήσει στο έργο αυτό τη συντήρηση προκειμένου ο ναός του Αγίου Νικολάου να αναδειχθεί με τον καλύτερο δυνατό τρόπο».
Όσον αφορά στο Γεφύρι του Πασσά η Υπουργός Πολιτισμού επεσήμανε πως: «Είναι ένα μνημείο πολύ σημαντικό ευρύτερα. Με τη συνεργασία της Περιφέρειας και του Υπουργείου Πολιτισμού θα ξεκινήσει η δημοπράτηση του έργου από την αρμόδια Διεύθυνση Αναστήλωσης Βυζαντινών Και Μεταβυζαντινών Μνημείων του Υπουργείου προκειμένου το Γεφύρι να αποδοθεί στον αναγκαίο χρόνο στην τοπική κοινωνία και στην Ελλάδα ένα ακόμη πολύ σημαντικό μνημείο».
