Στη λογική των νέων “ηθών” και “εθίμων” που έχει εισάγει η Περιφερειακή Αρχή του κ. Καρυπίδη κινείται και η απάντηση του Αντιπεριφερειάρχη Φλώρινας κ. Μπίρου στο ερώτημα μας για την απευθείας ανάθεση έργου 400.000€ που χρηματοδοτείται από τον Τοπικό Πόρο.
Αντιπαρερχόμαστε την προτροπή του να είμαστε πιο προσεκτικοί στις ερωτήσεις που υποβάλουμε, συνήθης πρακτική και μέθοδος όλης της Περιφερειακής Αρχής που έχει αλλεργία στον έλεγχο και την κριτική και εγκρίνει μόνο το… λιβάνισμα, και περνάμε στην ουσία.
Σε ραδιοφωνική του συνέντευξη ο κ. Μπίρος είπε αυτολεξεί τα εξής: «…Επειδή γνωρίζουμε ότι οι διαδικασίες που επικρατούν στο Ελληνικό Δημόσιο είναι και χρονοβόρες και με μεγάλες καθυστερήσεις πολλές φορές και στο τρόπο εκτέλεσης των έργων και με τις νέες νομοθετικές ρυθμίσεις η Περιφερειακή Αρχή αποφάσισε την αρμοδιότητα αυτή της ανακατασκευής του συγκεκριμένου κτιρίου να την αναθέσει στο σύλλογο γραμμάτων και τεχνών ο οποίος κατέχει πάρα πολλά κτίρια σε όλη τη Χώρα…»
Η απάντησή του είναι πρωτοφανής για όλους όσους διαχειρίζονται δημόσιους πόρους και θυμίζει τις περίφημες Δωρεές!
Τότε, ο Περιφερειάρχης για λόγους ευελιξίας (!) αποφάσισε να καταθέσει τις δύο Δωρεές που ήταν της Περιφέρειας στον προσωπικό του λογαριασμό και φυσικά αναγκάστηκε να τις επιστρέψει όταν αυτό αποκαλύφθηκε από το συνδυασμό μας.
Το πώς δικαιολόγησε την πράξη του, αφού πρώτα εξαπέλυσε δριμύτατη επίθεση με αήθεις χαρακτηρισμούς εναντίον μας, είναι γνωστό σε όλους.
Τώρα, ο Αντιπεριφερειάρχης θεωρεί …χρονοβόρα την κείμενη νομοθεσία που διέπει την εκτέλεση δημοσίων συμβάσεων (έργα, μελέτες, προμήθειες, υπηρεσίες κλπ) και αποφασίζει να την παρακάμψει.
Νομοθεσία που προσαρμόζει το Εθνικό Νομικό Πλαίσιο στις Ευρωπαϊκές Οδηγίες και σύμφωνα με την οποία, ΚΑΝΕΝΑ έργο άνω των 20.000,00 € (χωρίς ΦΠΑ) δεν ανατίθεται πλέον απευθείας, εκτός κι αν πρόκειται για έκτακτη και κατεπείγουσα ανάγκη (άρθρο 118 του Ν. 4412/2016). Όλα τα έργα άνω των 20.000,00 € εκτελούνται με «…χρονοβόρες» διαγωνιστικές διαδικασίες (~2-3 μήνες ανάλογα με τον προϋπολογισμό του έργου), οι οποίες εξασφαλίζουν τη Διαφάνεια και τον Ανταγωνισμό στην κατακύρωση ενός έργου σε Ανάδοχο.
Επιδεικνύοντας πλέον την ανάλογη… προσοχή, όπως μας «συμβουλεύει» ο κ. Αντιπεριφερειάρχης, θέτουμε νέα ερωτήματα.
Αν το πρόβλημα του Αντιπεριφερειάρχη ήταν η επείγουσα φύση του έργου, γιατί άφησε να περάσουν τα τρία ολόκληρα χρόνια διοίκησής του χωρίς να κάνει τίποτε; Αλήθεια τι είναι η τρίμηνη «καθυστέρηση» ενός διαγωνισμού μπροστά στα τρία χρόνια της δικής του απραξίας;
Από πού προκύπτει το δικαίωμα της Περιφερειακής Αρχής να εκχωρεί αρμοδιότητες που της δίνει ο Νόμος ως Φορέα Διαχείρισης Δημόσιων Πόρων σε ιδιωτικούς φορείς;
Από το θεσμικό πλαίσιο που διέπει το ΕΑΠ (Τοπικός Πόρος), είναι σαφές ότι φορείς όπως ο εν λόγω Σύλλογος μπορούν να προτείνουν έργα με την υποβολή σχετικού δελτίου (άρθρο 4 αριθμ. ∆5−ΗΛ/Β/Φ.5.179/οικ.2284 ΦΕΚ 400 τεύχος Β΄/ 22.2.2013 «….δικαίωμα πρότασης για την ένταξη έργων, έχουν όλοι οι ενδιαφερόμενοι και επιλέξιμοι φορείς με την υποβολή Τεχνικού Δελτίου Έργου….»
Είναι άλλο, όμως, το ποιος μπορεί να προτείνει ένα έργο ή μια μελέτη και άλλο ποιος μπορεί να είναι Φορέας Υλοποίησης ενός Έργου ή μιας Μελέτης. Η εκτέλεση έργων και μελετών αποτελεί ξεχωριστή διαδικασία που με σαφήνεια περιγράφεται τόσο στο Ν. 4412/2016 (Δημόσιες Συμβάσεις Έργων, Προμηθειών και Υπηρεσιών (προσαρμογή στις Οδηγίες 2014/24/ ΕΕ και 2014/25/ΕΕ) όσο και στο Ν. 3316/2005 ΦΕΚ Α΄ 42/22.2.2005 («Ανάθεση και εκτέλεση δηµοσίων συμβάσεων εκπόνησης μελετών και παροχής συναφών υπηρεσιών και άλλες διατάξεις»).
Με βάση τα παραπάνω μπορεί να μας απαντήσει ο κ. Μπίρος πότε ήρθε, και υπερψηφίστηκε ομόφωνα κιόλας, εισήγηση προς το Περιφερειακό Συμβούλιο για τον τρόπο εκτέλεσης του συγκεκριμένου Έργου προϋπολογισμού 400.000€ με απευθείας ανάθεση;
Ο Αντιπεριφερειάρχης ουδέποτε παρουσίασε στο Περιφερειακό Συμβούλιο στοιχεία του Συλλόγου που να αποδεικνύουν την επάρκειά του για την υλοποίηση του έργου και ούτε παρουσίασε εισήγηση της Διεύθυνσης Τεχνικών Υπηρεσιών της ΠΕ Φλώρινας με την οποία να τεκμηριώνεται ο προϋπολογισμός του εν λόγω έργου.
Η απόφαση του Περιφερειακού Συμβουλίου για την ΕΝΤΑΞΗ του Έργου ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΑΠΑΛΛΑΞΕΙ ΚΑΝΕΝΑΝ Φορέα Υλοποίησης από την υποχρέωση που επιβάλλει το Εθνικό και Κοινοτικό Δίκαιο για την τήρηση των αρχών περί Διαφάνειας και Ανταγωνισμού καθώς αυτό υπερισχύει οποιασδήποτε άλλης απόφασης Συλλογικού Οργάνου και θα έπρεπε να το γνωρίζει εκ της θεσμικής του ιδιότητας ο κ. Μπίρος.
Λόγω της έρευνας που κάναμε για το συγκεκριμένο θέμα στη Διαύγεια, πέσαμε πάνω σε ορισμένες «περίεργες» περιπτώσεις χρηματοδότησης έργων και μελετών μέσω του Τοπικού Πόρου, όπου και εκεί παρακάμπτεται η διαγωνιστική διαδικασία που ορίζει η Νομοθεσία για ανάθεση Μελετών και Έργων.
Φαίνεται ότι αρχικά αυτό επιχειρήθηκε να γίνει μέσω Προγραμματικών Συμβάσεων.
Κάποιες από αυτές, σύμφωνα με στοιχεία που αναρτήθηκαν στη Διαύγεια και έχουμε στη διάθεσή μας, έγιναν αντιληπτές από τις αρμόδιες Υπηρεσίες Δημοσιονομικού Ελέγχου, οι οποίες κατ’ εφαρμογή τόσο της Νομοθεσίας, όσο και σχετικών Γνωμοδοτήσεων του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους τις ακύρωσαν καθώς κρίθηκε ότι υπέκρυπταν απευθείας αναθέσεις.
Στην περίπτωση του έργου της Φλώρινας για το οποίο καταθέσαμε ερώτηση, η τακτική φαίνεται να αλλάζει με τον ορισμό ως Φορέα Υλοποίησης ενός Νομικού Προσώπου Ιδιωτικού Δικαίου.
Αυτό γίνεται :
– αφενός γιατί δεν υπόκειται στον έλεγχο της Υπηρεσίας Δημοσιονομικού Ελέγχου, και ως εκ τούτου «παρακάμπτεται» η τήρηση της Νομοθεσίας περί Ανταγωνισμού, και
– αφετέρου γιατί φαίνεται να παρακάμπτονται και οι αρμόδιες για την κοστολόγηση των εργασιών και τον έλεγχο των δαπανών Διευθύνσεις Τεχνικών Υπηρεσιών, με τις δαπάνες να προϋπολογίζονται, να εκτελούνται και να ελέγχονται πλέον από τον ίδιο Φορέα που Υλοποιεί το έργο στη λογική του «Γιάννης πίνει Γιάννης κερνάει»
Ο κ. Μπίρος, είτε εσκεμμένα είτε από άγνοια, προσπαθεί να συγκρίνει αυτή τη διαδικασία απευθείας ανάθεσης που ο ίδιος εφάρμοσε, με το πολύ συγκεκριμένο και αυστηρό πλαίσιο διαχείρισης του ΕΣΠΑ για τη χρηματοδότηση ιδιωτικών επενδύσεων. Όμως, κάθε επιχειρηματίας που εντάχθηκε στον Αναπτυξιακό Νόμο ή σε κάποιο πρόγραμμα ενισχύσεων γνωρίζει πάρα πολύ καλά τι σημαίνει έλεγχος κατά την ένταξη της Επένδυσης μετά από Δημόσια Πρόσκληση και, κυρίως, τι σημαίνει ο έλεγχος δαπανών από τη Δημόσια Αρχή πιστοποίησης δαπανών προκειμένου να πληρωθεί ο κάθε λογαριασμός.
Σε κάθε περίπτωση η λειτουργία της Περιφερειακής Αρχής στο θέμα του Τοπικού Πόρου, όπως εκφράστηκε από τον κ. Μπίρο, θέτει επί τάπητος το θέμα του ελέγχου και της Διαχείρισής του συνολικά, καθώς φαίνεται κάποιοι να μην έχουν αντιληφθεί τι σημαίνει δημόσιο χρήμα και πώς είμαστε υποχρεωμένοι να το αξιοποιούμε.
Περιμένουμε με ενδιαφέρον τη γραπτή απάντηση στα ερωτήματά μας, συνοδευόμενη από τα επίσημα έγγραφα που έχουμε ζητήσει προκειμένου να προβούμε στις επόμενες ενέργειες μας.
Γεωργία Ζεμπιλιάδου
Περιφερειακή Σύμβουλος
Επικεφαλής του Συνδυασμού «ΕΛΠΙΔΑ»
