Σε μια περίοδο κατά την οποία η ενεργειακή μετάβαση και η ανάπτυξη νέων τεχνολογιών χαμηλού ανθρακικού αποτυπώματος αποκτούν ιδιαίτερη σημασία για περιοχές όπως η Δυτική Μακεδονία, το Εθνικό Κέντρο Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης (ΕΚΕΤΑ), μέσω του Ινστιτούτου Χημικών Διεργασιών και Ενεργειακών Πόρων (ΙΔΕΠ), συμμετέχει στο ευρωπαϊκό ερευνητικό έργο eREGENERATE.
Το έργο αναπτύσσει μια νέα τεχνολογία Direct Air Capture (DAC), δηλαδή άμεσης δέσμευσης διοξειδίου του άνθρακα από τον ατμοσφαιρικό αέρα. Σε αντίθεση με τις τεχνολογίες που δεσμεύουν CO₂ σε μια συγκεκριμένη βιομηχανική πηγή, η τεχνολογία DAC απομακρύνει το διοξείδιο του άνθρακα που βρίσκεται ήδη στην ατμόσφαιρα. Το δεσμευμένο CO₂ μπορεί στη συνέχεια να οδηγηθεί προς κατάλληλη αποθήκευση ή αξιοποίηση.
Η άμεση δέσμευση CO₂ από την ατμόσφαιρα παρουσιάζει ακόμη σημαντικές τεχνικές και οικονομικές προκλήσεις. Σε ένα κυβικό μέτρο αέρα το CO₂ βρίσκεται σε αναλογικά χαμηλή συγκέντρωση, έτσι απαιτείται η επεξεργασία πολύ μεγάλων ποσοτήτων αέρα για να δεσμευτεί μια σχετικά μικρή ποσότητα διοξειδίου του άνθρακα. Παράλληλα, απαραίτητη είναι η κατανάλωση ενέργειας τόσο για την κυκλοφορία του αέρα μέσα από το σύστημα όσο και για την απόληψη του CO₂ από τα υλικά που το έχουν δεσμεύσει, ώστε αυτά να μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν. Το eREGENERATE επιχειρεί να περιορίσει αυτές τις ενεργειακές απαιτήσεις και το σχετικό κόστος, αναπτύσσοντας πιο αποδοτικά υλικά και μια πλήρως ηλεκτροδοτούμενη διεργασία δέσμευσης και αναγέννησης.
Στην καρδιά του έργου βρίσκονται υδρόφοβοι ζεόλιθοι, πορώδη υλικά που αναπτύσσονται ώστε να δεσμεύουν αποτελεσματικά CO₂ ακόμη και παρουσία υγρασίας. Τα υλικά αυτά τοποθετούνται πάνω σε ειδικά ηλεκτρικά αγώγιμες δομές. Με αυτόν τον τρόπο, η θέρμανσή τους για την απελευθέρωση του δεσμευμένου CO₂ μπορεί να πραγματοποιείται άμεσα με ηλεκτρική ενέργεια, περιορίζοντας την ανάγκη για πιο σύνθετα και ενεργοβόρα συστήματα αναγέννησης.
Παράλληλα, το έργο αναπτύσσει ένα ολοκληρωμένο σύστημα βελτιστοποίησης που θα συνδέει τη διεργασία δέσμευσης με την κατανάλωση και προμήθεια ανανεώσιμης ενέργειας, την επεξεργασία του CO₂ και τα επόμενα στάδια της αλυσίδας. Η τεχνολογία θα προχωρήσει από την ανάπτυξη και δοκιμή των επιμέρους υλικών και διεργασιών σε πιλοτική επίδειξη τεχνολογικού επιπέδου έξι (TRL6), ώστε να αξιολογηθεί η δυνατότητα μελλοντικής βιομηχανικής κλιμάκωσής της.
Το eREGENERATE υλοποιείται από μια διεθνή κοινοπραξία ερευνητικών οργανισμών, πανεπιστημίων και επιχειρήσεων από την Ευρώπη και τον Καναδά, υπό τον συντονισμό της SINTEF. Το ΕΚΕΤΑ/ΙΔΕΠ συμμετέχει τόσο σε τεχνικές δραστηριότητες που σχετίζονται με τον σχεδιασμό και τη βελτιστοποίηση της τεχνολογίας όσο και σε οριζόντιες δράσεις του έργου. Μεταξύ άλλων, συμβάλλει μέσω αριθμητικών προσομοιώσεων στον σχεδιασμό και τη βελτιστοποίηση του συστήματος προσρόφησης της πιλοτικής μονάδας, ενώ παράλληλα έχει κεντρικό ρόλο στον συντονισμό των δράσεων επικοινωνίας, διάχυσης, δικτύωσης και αξιοποίησης των αποτελεσμάτων του έργου.
Τα επόμενα στάδια του έργου, μετά την φάση ανάπτυξης και αξιολόγησης των τεχνολογικών λύσεων, θα δείξουν κατά πόσο η προσέγγιση μπορεί να συμβάλει σε πιο αποδοτικές και κλιμακώσιμες τεχνολογίες απομάκρυνσης CO₂. Στόχος είναι η τεχνολογία του έργου να αποτελέσει ένα ακόμη εργαλείο, παράλληλα με τη δραστική μείωση των εκπομπών, για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.
Δρ. Νικόλαος Κούκουζας, Διευθυντής Ερευνών ΕΚΕΤΑ/ΙΔΕΠ,
και η Ομάδα Έργου eREGENERATE του ΕΚΕΤΑ
Περισσότερες πληροφορίες για το eREGENERATE και τις δραστηριότητες του έργου:
🌐 Ιστοσελίδα: https://eregenerate.eu/
🔗 LinkedIn: https://www.linkedin.com/company/eregenerate-project/
🔗 Facebook: https://lnkd.in/d9UccpHj
▶️ YouTube: https://lnkd.in/dyWwtWsh
Το eREGENERATE χρηματοδοτείται από το πρόγραμμα Horizon Europe της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στο πλαίσιο της Συμφωνίας Επιχορήγησης αρ. 101235560.
