H Βουλευτής Φλώρινας και Αναπληρώτρια Τομεάρχης Περιβάλλοντος και Ενέργειας της Κ.Ο. του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ, Πέτη Πέρκα και η Βουλευτής Κοζάνης, Καλλιόπη Βέττα κατέθεσαν ερώτηση προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, σε ότι αφορά στο χρονοδιάγραμμα απολιγνιτοποίησης και ειδικότερα πότε και σε ποια τεχνολογία θα μετατραπεί η λιγνιτική μονάδα Πτολεμαΐδα V. Η ερώτηση συνυπογράφεται συνολικά από 26 Βουλευτές της Κ.Ο. του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ. Ειδικότερα επισημαίνουν ότι:
Δυο χρόνια μετά την εξαγγελία του Πρωθυπουργού για την εμπροσθοβαρή απολιγνιτοποίηση το 2028 και ακόμα δεν έχει διευκρινιστεί επαρκώς, πότε και σε ποια τεχνολογία θα μετατραπεί η λιγνιτική μονάδα Πτολεμαΐδα V. Η λιγνιτική αυτή μονάδα δεν έχει ξεκινήσει ακόμα τη λειτουργία της, αφού προβλέπεται να ολοκληρωθεί η κατασκευή της το 2022, με κόστος 1.4 δις και έχει ήδη ανακοινωθεί η διακοπή λειτουργίας της, το 2028.
Σε όλα τα επίσημα θεσμικά κείμενα αναφέρεται ως ημερομηνία απόσυρσης για όλες τις υφιστάμενες λιγνιτικές μονάδες το 2023 με εξαίρεση την Πτολεμαΐδα V, όπου αναφέρεται ως επίσημη ημερομηνία αλλαγής καυσίμου το 2028, χωρίς να αποσαφηνίζεται η νέα τεχνολογία.
Στο πλαίσιο της παρουσίασης των οικονομικών αποτελεσμάτων της ΔΕΗ του 2020 στους αναλυτές, ο Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος της ΔΕΗ, δήλωσε ότι έχει αποφασισθεί η επίσπευση της διαδικασίας της απολιγνιτοποίησης κατά 3 χρόνια, με την μετατροπή της Πτολεμαΐδας V σε μονάδα φυσικού/ορυκτού αερίου μέχρι το 2025. Ακόμα αναμένουμε την τελική επενδυτική απόφαση της ΔΕΗ για την Πτολεμαΐδα V, συμπεριλαμβανομένου του χρονοδιαγράμματος και των απαραίτητων οικονομοτεχνικών μελετών.
Ο στόχος όμως της κλιματικής ουδετερότητας το αργότερο έως το 2050, οι νέοι πιο φιλόδοξοι ευρωπαϊκοί στόχοι για το 2030, η άνοδος των τιμών δικαιωμάτων εκπομπών CO2 (που επηρεάζει και τις μονάδες φυσικού αερίου), και η διεθνής άνοδος των τιμών φυσικού αερίου θέτουν εν αμφιβόλω τη μακρόχρονη οικονομική βιωσιμότητα αυτής της μετατροπής. Παράλληλα, η απόφαση για τη μετατροπή σχετίζεται επίσης και με το «διαθέσιμο χώρο» για νέες μονάδες φυσικού αερίου, όπου ήδη έχουν δοθεί τουλάχιστον τέσσερις νέες άδειες.
Με τις εξελίξεις αυτές και την κλιματική κρίση, οφείλουμε να καταλάβουμε ότι η στροφή προς τις ΑΠΕ, με ειδικό χωροταξικό πλαίσιο και όχι ανεξέλεγκτα, με νέες υποδομές αποθήκευσης ενέργειας αποτελεί μονόδρομο για το ενεργειακό μέλλον της χώρας τόσο από κλιματική όσο και από οικονομική σκοπιά.
Το πλήρες κείμενο της ερώτησης:
Αθήνα, 29.09.2021
ΕΡΩΤΗΣΗ
Προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας
«Χρονοδιάγραμμα απολιγνιτοποίησης: Πότε και σε ποια τεχνολογία θα μετατραπεί η λιγνιτική μονάδα Πτολεμαΐδα V;
Δυο χρόνια μετά την εξαγγελία του Πρωθυπουργού για την εμπροσθοβαρή απολιγνιτοποίηση το 2028 και ακόμα δεν έχει διευκρινιστεί επαρκώς, πότε και σε ποια τεχνολογία θα μετατραπεί η λιγνιτική μονάδα Πτολεμαΐδα V, στην Κοζάνη της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας. Η λιγνιτική αυτή μονάδα δεν έχει ξεκινήσει ακόμα τη λειτουργία της, αφού προβλέπεται να ολοκληρωθεί η κατασκευή της το 2022, με κόστος 1.4 δις και έχει ήδη ανακοινωθεί η διακοπή λειτουργίας της, το 2028. Οι αντιφάσεις και οι ασάφειες είναι το βασικό χαρακτηριστικό της πολιτικής της ΝΔ στον τομέα της απολιγνιτοποίησης με την έλλειψη ικανότητας του σχεδιασμού εμφαντική.
Σε όλα τα επίσημα θεσμικά κείμενα – Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ), Σχέδιο Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης ή master plan (ΣΔΑΜ), αρχικό και επικαιροποιημένο, Εδαφικά Σχέδια Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης (ΕΣΔΙΜ), Πρόγραμμα Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης (ΠΔΑΜ 2021-2027), κ.α- αναφέρεται ως ημερομηνία απόσυρσης για όλες τις υφιστάμενες λιγνιτικές μονάδες το 2023 με εξαίρεση την Πτολεμαΐδα V, όπου αναφέρεται ως επίσημη ημερομηνία αλλαγής καυσίμου το 2028, χωρίς να αποσαφηνίζεται η νέα τεχνολογία.
Στο πλαίσιο της παρουσίασης των οικονομικών αποτελεσμάτων της ΔΕΗ του 2020 στους αναλυτές, στις 20.4.2021, ο Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος της ΔΕΗ, δήλωσε ότι έχει αποφασισθεί η επίσπευση της διαδικασίας της απολιγνιτοποίησης κατά 3 χρόνια, με την μετατροπή της Πτολεμαΐδας V σε μονάδα φυσικού/ορυκτού αερίου μέχρι το 2025. Η απόφαση αυτή παρουσιάστηκε και ως η καλύτερη δυνατή, λαμβάνοντας υπόψη τις προβλέψεις για τις τιμές δικαιωμάτων εκπομπών CO2. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, η τυπική τελική επενδυτική απόφαση της ΔΕΗ για την Πτολεμαΐδα V αναμενόταν το καλοκαίρι, συμπεριλαμβανομένου του χρονοδιαγράμματος και των απαραίτητων οικονομοτεχνικών μελετών για τη μετατροπή της Πτολεμαΐδας V σε μονάδα φυσικού/ορυκτού αερίου.
Ο στόχος όμως της κλιματικής ουδετερότητας το αργότερο έως το 2050, οι νέοι πιο φιλόδοξοι ευρωπαϊκοί στόχοι για το 2030, η άνοδος των τιμών δικαιωμάτων εκπομπών CO2 (που επηρεάζει και τις μονάδες φυσικού αερίου), και η διεθνής άνοδος των τιμών φυσικού αερίου θέτουν εν αμφιβόλω τη μακρόχρονη οικονομική βιωσιμότητα αυτής της μετατροπής. Παράλληλα, η απόφαση για τη μετατροπή σχετίζεται επίσης και με το «διαθέσιμο χώρο» για νέες μονάδες φυσικού αερίου, όπου ήδη έχουν δοθεί τουλάχιστον τέσσερις νέες άδειες.
Με βάση το υφιστάμενο ΕΣΕΚ, είναι σαφές ότι η Ελλάδα δεν βαδίζει στον δρόμο της πλήρους απεξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα, αλλά αντίθετα, με το πρόσχημα της απολιγνιτοποίησης ενισχύεται η ηλεκτροπαραγωγή από φυσικό/ορυκτό αέριο και μάλιστα από ιδιωτικές μονάδες, χωρίς παράλληλα να έχει αποφασιστεί το μέλλον μιας μονάδας για την οποία έχουν επενδυθεί τεράστια ποσά.
Επισημαίνουμε ότι η χρήση του ορυκτού/φυσικού αερίου είναι ασύμβατη με το νέο πανευρωπαϊκό κλιματικό στόχο για το 2030 για μείωση των καθαρών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου κατά τουλάχιστον 55% το 2030 σε σχέση με τα επίπεδα του 1990 και τις αλλαγές στην ευρωπαϊκή νομοθεσία του πακέτου “fit for 55”, και απαιτείται αναθεώρηση του ΕΣΕΚ ώστε να συμπεριλάβει τους νέους φιλόδοξους στόχους της ΕΕ.
Με την τεράστια αύξηση των τιμών δικαιωμάτων εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα CO2), την εκτόξευση των τιμών του εισαγόμενου φυσικού/ορυκτού αερίου και την κλιματική κρίση, οφείλουμε να καταλάβουμε ότι η στροφή προς τις ΑΠΕ, με ειδικό χωροταξικό πλαίσιο και όχι ανεξέλεγκτα, με νέες υποδομές αποθήκευσης ενέργειας αποτελεί μονόδρομο για το ενεργειακό μέλλον της χώρας τόσο από κλιματική όσο και από οικονομική σκοπιά.
Λαμβάνοντας υπόψη τα ανωτέρω ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός:
- Πότε θα πάρει η ΔΕΗ την τελική επενδυτική της απόφαση αναφορικά με την απολιγνιτοποίηση; Πότε τελικά θα κλείσει η λιγνιτική μονάδα Πτολεμαΐδα V; το 2028 ή το 2025;
- Σε ποια τεχνολογία θα μετατραπεί η Πτολεμαΐδα V και πότε; Σε ποιες μελέτες βασίζεται ο σχεδιασμός της ΔΕΗ για την μετατροπή της Πτολεμαΐδας V; Πόσο θα κοστίσει η μετατροπή της; Έχει ληφθεί υπόψη η εκτόξευση των τιμών του εισαγόμενου φυσικού/ορυκτού αέριου;
- Η ενδεχόμενη μετατροπή της Πτολεμαΐδας V σε μονάδα φυσικού αερίου συμβαδίζει με το νέο ευρωπαϊκό κλιματικό νόμο, το πακέτο μέτρων «fit for 55» και τις τάσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο; Υπάρχουν οικονομοτεχνικά δεδομένα που να τεκμηριώνουν τη βιωσιμότητα της επιλογής αυτής για επαρκές χρονικό διάστημα και πόσο είναι αυτό;
- Οι δηλώσεις του Πρωθυπουργού στην ΔΕΘ σχετικά με τα ορυκτά καύσιμα, συνάδουν με τον σχεδιασμό για την Πτολεμαΐδα V και τις άδειες που έχουν δοθεί σε ιδιωτικές μονάδες φυσικού/ορυκτού αερίου, αλλά και το υφιστάμενο ΕΣΕΚ όπου ο λιγνίτης αντικαθίσταται με νέες ιδιωτικές μονάδες φυσικού αερίου, οι οποίες χρειάζονται ικανό χρονικό διάστημα για να αποσβεστούν;
