Ένα φιλόδοξο σχέδιο, που περιλαμβάνει την αξιοποίηση των εκτάσεων του εγκαταλελειμμένου ορυχείου Βεγόρας για την ανάπτυξη πολυετών καλλιεργειών και ειδικότερα αμπελώνες, με φορέα διαχείρισης συνεταιριστικής βάσης από αγρότες και πληττόμενους, παρουσίασε το πρωί της Πέμπτης ο δήμαρχος Αμυνταίου Άνθιμος Μπιτάκης, στον Πρόεδρο Λάζαρο Αθανασιάδη και σε μέλη του Τοπικού Συμβουλίου Βεγόρας.
Όπως τόνισε μιλώντας στο e-ptolemeos.gr και τον Αντώνη Πουγαρίδη ο κ. Μπιτάκης, η εν λόγω έκταση, αφορά σε ένα εγκαταλελειμμένο ορυχείο εδώ και δεκαετίες, που τροφοδοτούσε με λιγνίτη τους κατοίκους της περιοχής και μερικώς τη ΔΕΗ, όμως ήταν μια περιβαλλοντική πληγή για την περιοχή.
Πρόκειται για το κύριο μέρος δημόσιες εκτάσεις, πλην ελαχίστων, ιδιωτικών και εντάσσεται στον ευρύτερο σχεδιασμό του δήμου: «Η αποκατάσταση των ορυχείων δεν πρέπει να ικανοποιεί μόνο τις περιβαλλοντικές απαιτήσεις. Η επαναξιοποίηση των εδαφών για τον πρωτογενή τομέα ήταν πρωταρχικός στόχος της δημοτικής αρχής. Η αυτοδιοίκηση πρέπει να εγκαταλείψει τη μέριμνά της μόνο για την καθημερινότητα του πολίτη. Η αυτοδιοίκηση στη Δ. Μακεδονία οφείλει να αναδείξει και τον αναπτυξιακό της ρόλο», τόνισε ο κ. Μπιτάκης.
Ο δήμος είχε επικοινωνία με τον καθηγητή του Εθνικού Μετσόβειου Πολυτεχνείου Βασίλη Μαρίνο, ο οποίος παρέδωσε τη μελέτη του την περασμένη Δευτέρα και ο δήμος με τη σειρά του τον έστειλε στον συντονιστή κ. Μουσουρούλη ώστε να πάει στους φορείς, ενώ παρουσιάστηκε και στο ΤΑ Βεγόρας.
Πολυετείς καλλιέργειες και ανάπτυξη σε 5 άξονες
Περιληπτικά η μελέτη περιλαμβάνει: Την αξιοποίηση 475 στρεμμάτων γόνιμης καλλιεργήσιμης γης ώστε να εγκατασταθεί πολυετή καλλιέργεια. Επίσης, πέραν αυτής της έκτασης περιλαμβάνει έργα οδοποιίας για τους χρήστες της αποκατεστημένης γης, ενώ υπάρχει και ένα ευρύχωρο διάζωμα 30 μ.
Με αυτή την πρόταση ο δήμος ικανοποιεί πέντε άξονες: Την περιβαλλοντική αποκατάσταση της περιοχής, την αγροτική εκμετάλλευση της περιοχής μέσω αύξησης της καλλιεργήσιμης γης, τη συμμετοχή στην κοινωνική συνοχή καθώς δημιουργούνται θέσεις εργασίας, υπάρχει οικονομική ανάπτυξη της περιοχής μέσω πολυετών καλλιεργειών για την αλλαγή του παραγοντικού μοντέλου, ενώ αξιοποιείται τουριστικά και εκπαιδευτικά η περιοχή.
Ο δήμαρχος, μάλιστα αναφέρθηκε στην αποκατάσταση περιοχής της Γερμανίας, όπου αξιοποιήθηκε επίσης, και για τουριστικούς λόγους.
Μάλιστα ο κ. Μπιτάκης τόνισε πως πρέπει να υπάρξει περιβαλλοντική μέριμνα στην περιοχή των ορυχείων, λέγοντας ότι: «Από τα ορυχεία της Δ. Μακεδονίας ένα μεγάλο μέρος θα γεμίσει με λίμνες, από ό,τι διαφαίνεται, ιδίως στο ορυχείο Αμυνταίου, όπου προβλέπεται να γίνει λίμνη βάθους 350 μέτρων. Εκεί είναι θαμμένα βιομηχανικά απόβλητα, εγκαταλελειμμένα μηχανήματα, ταινιόδρομοι και ορυκτά επικίνδυνα για την ανθρώπινη υγεία, που θα κάνουν μια οικολογική βόμβα στην περιοχή, μολύνοντας τον υδροφόρο ορίζοντα της περιοχής, που υδρεύει οικισμούς και αρδεύει εκτάσεις». Άρα, τονίζει ο ίδιος, χρειάζεται προσοχή για να μη γίνει η περιοχή περιβαλλοντική βόμβα.
Πέρα από αυτούς τους άξονες, ο κ. Μπιτάκης αναφέρθηκε στην ανάπτυξη που πρέπει να γίνει από μέλη συνεταιριστικού φορέα που θα πρέπει να συσταθεί, και θα δώσει μέρισμα 10-15 στρεμμάτων και θα μπορεί να αποδώσει σε μεριδιούχους ένα ποσό 12-15.000 ευρώ το χρόνο. Τον φορέα θα μπορούν να πλαισιώσουν άνθρωποι που πιστοποιημένα έχουν χάσει τη δουλειά τους λόγω απολιγνιτοποίησης σε βάθος 10ετίας ή 15ετίας, όπως και άνεργοι της περιοχής, ακτήμονες και αγρότες.
Αμπελώνας και χρηματοδότηση μέσω Ταμείου Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης
Σε πρώτη φάση θα δημιουργηθεί ένας αμπελώνας 475 στρεμμάτων που θα δώσει 50 θέσεις εργασίας και αμέσως σε παρακείμενη δημοτική έκταση, στις αποθέσεις του ορυχείου, θα προκύψει από άλλη μελέτη ένας ακόμη αμπελώνας 500 στρεμμάτων, για να δώσει άλλες τόσες θέσεις εργασίας.
«Ο δήμος Αμυνταίου δεν περιμένει την πολιτεία να χαράξει σχέδιο, αλλά είναι έτοιμος με προτάσεις και μένει στην πολιτεία να αποφασίσει αν θα είναι ένα παράδειγμα προς αποφυγή (καθώς είναι ο πρώτος που μπαίνει στην απολιγνιτοποίηση) ή ένα παράδειγμα προς μίμηση, με τις προτάσεις, που στοχεύουν στον πρωτογενή τομέα και τη μεταποίηση», αναφέρει με νόημα ο κ. Μπιτάκης
Η περιοχή έχει ήδη πλούτο και λίμνες και οινοποιεία για αυτό και η πρόταση είναι κοντά στον παραγωγικό πλούτο που ήδη υπάρχει.
Σε ό,τι αφορά τη χρηματοδότηση του έργου, ο δήμαρχος είπε ότι υποχρεωτικά θα πρέπει γίνει από το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης, λέγοντας πως αυτό μπορεί να είναι ένα απτό παράδειγμα προς την πολιτεία, για σωστή, δίκαιη και αειφόρο ανάπτυξη. «Δίνουμε διέξοδο στην πολιτεία, σε ό,τι είπε για την αποκατάσταση των ορυχείων, αποδεσμεύοντας οικονομικούς πόρους και στηρίζοντας επαγγελματίες που στήριζαν με χωματουργικά εργαλεία τη ΔΕΗ. Θα πρέπει αν υπάρχουν ανοιχτά αυτιά, να χρηματοδοτηθεί το εγχείρημα από το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης».
Μάλιστα ο δήμος απαγορεύει την προσέγγιση και πρόσβαση ατόμων στα όρια των εκσκαφών και αποθέσεων, καθώς παρατηρούνται κατολισθητικά φαινόμενα, κάτι που παρατηρείται και από το ορυχείο Αμυνταίου.
