Συνέχιση των προβλημάτων χρηματοδότησης των Κέντρων Πρόληψης των Εξαρτήσεων

Το θέμα της υποχρηματοδότησης των υποστηρικτικών δομών, όπως είναι τα Κέντρα Πρόληψης σε όλη την Ελλάδα, φέρνουν στη Βουλή 35 βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ ΕΚΜ, μεταξύ των οποίων η βουλευτής Κοζάνης Ευγενία Ουζουνίδου και ο βουλευτής Καστοριάς Ευάγγελος Διαμαντόπουλος, με ερώτησή που κατέθεσαν προς τους Υπουργούς Εσωτερικών, Υγείας και Δικαιοσύνης. Επισημαίνουν μάλιστα ότι η απειλούμενη κατάρρευση των κέντρων πρόληψης θα αναγκάσει τους χρήστες των υπηρεσιών να στραφούν, όσοι έχουν την δυνατότητα, στην ιδιωτική αγορά, υψώνοντας, έτσι, τεράστιους οικονομικούς φραγμούς στην προσβασιμότητα σε ένα τόσο ευαίσθητο πεδίο όπως οι υπηρεσίες πρόληψης εξαρτησιογόνων ουσιών και ψυχοκοινωνικής υποστήριξης.
Παρατίθεται ολόκληρο το κείμενο της ερώτησης:
«Τα 71 Κέντρα Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας έχουν ιδρυθεί και λειτουργούν βάσει της συνεργασίας μεταξύ της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και του Οργανισμού Κατά των Ναρκωτικών ΟΚΑΝΑ (σύμφωνα με τον νόμο 2161/1993 και τις ειδικότερες προδιαγραφές, που τέθηκαν κατά την ίδρυσή τους, από τον ΟΚΑΝΑ).  Δραστηριοποιούνται σε όλη την Ελλάδα για περισσότερα από 10 χρόνια, καλύπτοντας σε πολύ μεγάλο βαθμό το σύνολο των 13 Διοικητικών Περιφερειών, πιο αναλυτικά δε τις 71 από τις 74 Περιφερειακές Ενότητες της χώρας (δεν λειτουργούν Κέντρα Πρόληψης στις Π.Ε. Πειραιά, Δράμας και Λασιθίου).
Το πλούσιο και αναγνωρισμένο έργο των Κέντρων Πρόληψης αξιολογείται σε εξαμηνιαία βάση από τον ΟΚΑΝΑ και καταγράφεται πλήρως και σε ετήσια βάση από το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης για τα Ναρκωτικά και την Τοξικομανία (ΕΚΤΕΠΝ), συμπεριλαμβάνεται δε στις ετήσιες εκθέσεις του. Μάλιστα το έργο αυτό επιτελείται σε ιδιαίτερα δύσκολες συνθήκες καθώς τα Κέντρα Πρόληψης τα τελευταία 7 χρόνια υποχρηματοδοτούνται .
Αναλυτικότερα για φέτος:  Έχει γενικά καταβληθεί λιγότερο από το 30% της προβλεπόμενης στην Προγραμματική Σύμβαση χρηματοδότησης , ενώ ειδικότερα υπάρχουν Κέντρα Πρόληψης που δεν έχουν λάβει ούτε το 10%. Πως συμβαίνει αυτό;
Η κεντρική χρηματοδότηση των Κέντρων Πρόληψης προβλέπεται στην «Προγραμματική Σύμβαση για τη Λειτουργία των Κέντρων Πρόληψης» και, σύμφωνα με αυτήν, προέρχεται κατά 50% από το ΥΠΕΣ- μέσω των ΚΑΠ-  και κατά 50% από το ΥΥΚΑ. Ωστόσο, πρόσφατα ανακοινώθηκε στους εκπροσώπους των εργαζομένων ότι για το 2012 το Υπουργείο Εσωτερικών έχει παράτυπα προβλέψει 4.000.000 ευρώ για τα 71 Κέντρα Πρόληψης, ενώ στην Προγραμματική Σύμβαση προβλέπεται ποσό 10.686.334 ευρώ (μείωση της τάξης του 62,5% περίπου). Αλλά και εξ αυτών ακόμη των 4.000.000 ευρώ έχουν αποδοθεί στις δομές μονάχα τα 1.500.000 ευρώ, τρεις μήνες πριν εκπνεύσει το 2012..
Από πλευράς Υπουργείου Υγείας η -εξίσου αυθαίρετη- περικοπή για το 2012 ανέρχεται σε ύψος 48,5% περίπου (εγγράφηκαν στον ΚΑΕ 2555 του ΥΥΚΑ 5.500.000 ευρώ αντί των 10.686.334 ευρώ που προβλέπονται από την ως άνω Προγραμματική Σύμβαση. Αν και τα -περικομμένα έστω- χρήματα του Υπουργείου Υγείας καταβάλλονται ανά μήνα στον ΟΚΑΝΑ με τελικούς αποδέκτες τα Κέντρα Πρόληψης, ωστόσο και από τον ΟΚΑΝΑ δεν κατανέμονται ολόκληρα τα ποσά, με αποτέλεσμα να έχουν συσσωρευτεί αδιάθετοι πόροι με αποδέκτες τα Κέντρα Πρόληψης. Η απόδοση αυτών των χρημάτων θα προσέφερε μια ανακούφιση στις δομές, εκ των οποίων οι περισσότερες έχουν πλέον σχεδόν μηδενικό τραπεζικό λογαριασμό. Η διοίκηση του ΟΚΑΝΑ επικαλείται διάφορες δικαιολογίες γι’ αυτό, εκμεταλλευόμενη το θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας των Κέντρων Πρόληψης, ωστόσο το γεγονός είναι ότι υπάρχουν ήδη σήμερα απλήρωτοι εργαζόμενοι και αν συνεχιστεί αυτός ο ρυθμός χρηματοδότησης τους επόμενους μήνες θα καταρρεύσουν τα περισσότερα Κ.Π. , αφού έχουν εξαντληθεί και τα αποθεματικά των αστικών εταιρειών.
 Είναι πασιφανές ότι βοηθητικό στην κατάρρευση των Κ.Π. θα σταθεί το θεσμικό έλλειμμα, το οποίο αποτυπώθηκε ακόμα και στον Κώδικα Νόμων για τα Ναρκωτικά με το άρθρο 58 του Ν. 3966/2011, το οποίο δεν προβλέπει μονιμότητα των δομών, απευθείας χρηματοδότηση από τον κρατικό προϋπολογισμό με βάση τις ανάγκες τους, ουσιαστική διασύνδεση με την Πολιτεία, μόνο αφήνει τον επιστημονικό επόπτη ΟΚΑΝΑ να έχει ασαφείς και αντιφατικές λειτουργίες και σε διοικητικό επίπεδο.
Η κατάρρευση του Δικτύου των Κέντρων Πρόληψης θα σήμαινε:
Διακοπή στη δωρεάν παροχή συμβουλευτικής και υποστήριξης στους πολίτες της χώρας μας σε θέματα που σχετίζονται με την οικογένεια, με το σχολείο, την ψυχοκοινωνική υγεία γενικότερα.
Διακοπή στις δωρεάν παρεμβάσεις πρόληψης και ενίσχυσης παιδιών και εφήβων εντός και εκτός σχολικού πλαισίου.
Διακοπή στη δωρεάν στήριξη των εκπαιδευτικών όλων των βαθμίδων, μέσω σεμιναρίων, εποπτειών και από κοινού δράσεων στις σχολικές τάξεις.
Διακοπή στη δωρεάν στήριξη των γονέων μέσω ομάδων γονέων
Διακοπή στη δωρεάν συμβουλευτική χρηστών νόμιμων και παράνομων ουσιών καθώς και των οικογενειών τους.
Κι όλα αυτά σε μια περίοδο που η οικονομική και κατ’ επέκταση η κοινωνική κρίση καθιστούν ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη ύπαρξης υποστηρικτικών δομών, όπως είναι τα Κέντρα Πρόληψης σε όλη την Ελλάδα. Η κατάρρευση των κέντρων πρόληψης θα αναγκάσει τους χρήστες των υπηρεσιών να στραφούν, όσοι έχουν την δυνατότητα, στην ιδιωτική αγορά, υψώνοντας, έτσι, τεράστιους οικονομικούς φραγμούς στην προσβασιμότητα σε ένα τόσο ευαίσθητο πεδίο όπως οι υπηρεσίες πρόληψης εξαρτησιογόνων ουσιών και ψυχοκοινωνικής υποστήριξης.
Ενδεικτικό της Κατάστασης είναι ότι από η από το 2010 εξαγγελία της ίδρυσης Κ.Π. στις περιοχές Δράμας και Αγ. Νικολάου Κρήτης (που δεν υπάρχουν) δεν έχει ακόμα πραγματοποιηθεί. Στην περίπτωση μάλιστα της Π.Ε. Δράμας υπήρξε ίδρυση αστικής Εταιρείας- Κέντρου Πρόληψης με την ονομασία «ΔΡΑΣΗ», ακολούθησε προκήρυξη 20/3/2012 για την   στελέχωση του και στις 5/4/2012 επαναπροκήρυξη, χωρίς ακόμα να έχει επιλεγεί προσωπικό και να ξεκινήσει η λειτουργία του.
Κατόπιν των ανωτέρω ερωτώνται οι κ. Υπουργοί:
 1.Ποια είναι τα ποσά που προγραμματίζεται να καταβάλλουν τα Υπουργεία Εσωτερικών και Υγείας στα Κέντρα Πρόληψης μέχρι τέλους του έτους; Πότε θα αποπληρωθεί το σύνολο του χρέους των Υπουργείων προς τα Κ.Π.;
2. Θα φροντίσετε ώστε άμεσα να καταβάλει τα ποσά ο ΟΚΑΝΑ, που έχει λάβει από το ΥΚΚΑ για τα Κ.Π. τα τελευταία χρόνια και δεν τα έχει αποδώσει, όπως καταγγέλλει το Σωματείο Εργαζομένων στα Κ.Π.;
3. Θα φροντίσετε ώστε στον προϋπολογισμό του 2013 να περιλαμβάνονται όλα τα ποσά που προβλέπονται στην Προγραμματική Σύμβαση λειτουργίας των ΚΠ;
4. Θα φροντίσετε στον υπό κατάθεση νέο κώδικα νόμων κατά των ναρκωτικών να υπάρχουν βελτιωτικές διατάξεις για την λειτουργία των Κ.Π., αν όχι ουσιαστική επίλυση του θεσμικού ελλείμματος, αξιοποιώντας και την ολοκληρωμένη πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ με ημερομηνία κατάθεσης 20.12.2010 ;
5. Θα ξεκινήσει η λειτουργία Κέντρων Πρόληψης στις Περιφερειακές ενότητες που δεν υπάρχουν όπως στον Πειραιά και στον Άγιο Νικόλαο Κρήτης;  Πότε θα ξεκινήσει η λειτουργία του Κ.Π. Δράμας όπου έχει ξεκινήσει ήδη η διαδικασία, εδώ και πολλούς μήνες και δεν έχει ολοκληρωθεί;»