Ομιλία του Υπουργού Ανάπτυξης Κωστή Χατζηδάκη στη 2η Επιτροπή Παρακολούθησης του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Ανταγωνιστικότητα και Επιχειρηματικότητα» ΕΠΑΝ II

Το νέο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Ανταγωνιστικότητα και Επιχειρηματικότητα» 2007-2013 αποτελεί βασικό σημείο αναφοράς για τον αναπτυξιακό προγραμματισμό της χώρας μας την περίοδο 2007- 2013.
Το πρόγραμμα αυτό αποτελεί συνέχεια του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Ανταγωνιστικότητα» – του γνωστού ΕΠΑΝ – το οποίο αποτέλεσε ένα από τα σημαντικότερα εργαλεία για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας.
Κατά την εφαρμογή του, το ΕΠΑΝ συνέβαλε σημαντικά
• στην ενίσχυση επιχειρήσεων,
• στην προώθηση της καινοτομίας και των νέων τεχνολογιών,
• στην αναβάθμιση των εθνικών υποδομών,
• στην κατάρτιση ανθρώπινου δυναμικού και στην στήριξη ειδικών ομάδων,
• στην χρηματοδότηση δράσεων φιλικών προς το περιβάλλον.
Συνολικά ενισχύθηκαν περισσότερα από 25.000 επενδυτικά σχέδια επιχειρήσεων. Χρηματοδοτήθηκαν δομές στήριξης και αναβαθμίστηκε το ανθρώπινο δυναμικό. Πάνω από 100.000 άτομα, συμμετείχαν σε προγράμματα κατάρτισης εργαζομένων ή ανέργων. Πολλές ακόμη χιλιάδες ΜΜΕ ενισχύθηκαν εμμέσως από δράσεις του ΕΠΑΝ, όπως οι επιχειρήσεις που διασυνδέθηκαν στο δίκτυο φυσικού αερίου, μειώνοντας το κόστος λειτουργίας τους, ή οι 90.000 ΜΜΕ που έλαβαν συμβουλευτικές υπηρεσίες από τα Κέντρα Επιχειρηματικής και Τεχνολογικής Ανάπτυξης κ.α.
Ο συνολικός προϋπολογισμός του Προγράμματος ανήλθε σε λίγο πάνω από 6 δις ευρώ με ποσοστό απορρόφησης πόρων σήμερα στο 94,84% και έχουμε δημιουργήσει τις προϋποθέσεις να μην απολέσουμε ούτε ένα ευρώ. Το ΕΠΑΝ μάλιστα θα κλείσει με απορρόφηση 107%. Αυτό το θεωρώ πολύ σημαντικό, δεδομένου ότι ο ρυθμός απορρόφησης το 2004, πριν αναλάβει η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, ήταν εξαιρετικά χαμηλός, μόλις 14,7%.
Πλέον έχουμε αποκτήσει και την τεχνογνωσία και τη διοικητική επάρκεια ώστε οι ευκαιρίες που προσφέρουν τα προγράμματα αυτά, να μην πηγαίνουν χαμένες.
Το ΕΠΑΝ ΙΙ για την περίοδο 2007- 2013 έχει ως κεντρικό στόχο την περαιτέρω βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και της εξωστρέφειας του αναπτυξιακού μοντέλου της χώρας και εξειδικεύεται σε τέσσερις γενικούς στόχους:
1. Επιτάχυνση της μετάβασης στην οικονομία της γνώσης.
2. Ενίσχυση της επιχειρηματικότητας και της εξωστρέφειας.
3. Βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος.
4. Ολοκλήρωση του ενεργειακού συστήματος της χώρας και ενίσχυση της αειφορίας.
Κυρίως όμως, σε μια κρίσιμη περίοδο για την παγκόσμια οικονομία, με το πρόγραμμα ΕΠΑΝ ΙΙ στηρίζουμε τη ρευστότητα της οικονομίας μας και χιλιάδων επιχειρήσεων, δίνοντας ώθηση στην ανάπτυξη της χώρας και ανάσα στην αγορά.
Μέχρι σήμερα η συζήτηση έχει επικεντρωθεί στο πρόγραμμα στήριξης των επιχειρήσεων μέσω του ΤΕΜΠΜΕ. Σήμερα παρουσιάζουμε πολλά και διαφορετικά προγράμματα, σε διαφορετικές μορφές και με επιμέρους στόχους, αλλά με κοινό παρονομαστή τη στήριξη της ρευστότητας της αγοράς. Το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα παρεμβαίνει στους τομείς της ενέργειας, της έρευνας και τεχνολογίας, της βιομηχανίας, του τουρισμού, του εμπορίου, της προστασίας καταναλωτή, του πολιτισμού και σε μικρότερο βαθμό της υγείας, με τη μορφή κρατικών ενισχύσεων και υποδομών, οι οποίες βελτιώνουν την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας μας.
Οι εθνικοί και κοινοτικοί πόροι που έχουν διασφαλιστεί για το ΕΠΑΝ ΙΙ ανέρχονται στα 3,2 δις € και μαζί με την ιδία συμμετοχή θα κινητοποιηθούν πόροι ύψους άνω των 6,3 δις €.
Το ΕΠΑΝ ΙΙ σχεδιάστηκε έχοντας στο επίκεντρο την ανάπτυξη στην περιφέρεια. Όπως έχει δεσμευτεί και ο πρωθυπουργός, Κώστας Καραμανλής, το 82% των πόρων πηγαίνει στην ελληνική περιφέρεια. Συμβάλλει έτσι στην ενίσχυση της περιφερειακής ανταγωνιστικότητας, τον περιορισμό των οικονομικών και κοινωνικών τοπικών ανισοτήτων και την ανάδειξη των συγκριτικών πλεονεκτημάτων κάθε περιφέρειας.
Στο Υπουργείο Ανάπτυξης υπάρχει ολοκληρωμένο σχέδιο δράσης για την περίοδο 2007 – 13. Το σχέδιό μας λαμβάνει υπόψη το έλλειμμα ανταγωνιστικότητας της ελληνικής οικονομίας, την ανάγκη επίτευξης των στόχων της στρατηγικής της Λισσαβόνας, καθώς και τις διαπιστώσεις των Διεθνών Εκθέσεων Ανταγωνιστικότητας για την Ελλάδα.
Περιλαμβάνει μια σειρά από στοχευμένες δράσεις, που θα συμβάλλουν ενίσχυση της επιχειρηματικότητας, στην προώθηση της καινοτομίας, στην αναβάθμιση του ανθρώπινου δυναμικού, στην προώθηση πράσινης οικονομίας και της αειφορίας.
Η υλοποίηση του νέου Προγράμματος προχωρεί με αυξανόμενους ρυθμούς και ήδη έχουν προκηρυχθεί δράσεις ύψους περίπου 560 εκατ. ευρώ. Το ΕΠΑΝ ΙΙ παρουσιάζει μία από τις μεγαλύτερες ενεργοποιήσεις στο πλαίσιο του ΕΣΠΑ. Τέτοιες δράσεις είναι:
– Το πρόγραμμα ΤΕΜΠΜΕ για δάνεια κεφαλαίου κίνησης σε ΜΜΕ.
– Τα «κουπόνια καινοτομίας» σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις για την αγορά καινοτόμων συμβουλευτικών και υποστηρικτικών υπηρεσιών από δημοσίους φορείς καινοτομίας.
– Η Εποπτεία της Αγοράς, μια δράση για την καλύτερη οργάνωση των ελέγχων από πλευράς ΥΠΑΝ σε ότι αφορά συμμόρφωση των επιχειρήσεων με τις οδηγίες της Ε.Ε. σε τομείς, όπως είναι π.χ. η ασφάλειες υλικών, κ.λπ.
– Το Πρόγραμμα «Εξοικονομώ» για τη βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας κτιρίων ΟΤΑ.
– Το πρόγραμμα ενίσχυσης της γυναικείας και νεανικής επιχειρηματικότητας, των οποίων οι οδηγοί δημοσιεύτηκαν προσφάτως.
– Το πρόγραμμα JEREMIE που στοχεύει στη βελτίωση της πρόσβασης των Μικρομεσαίων Επιχειρήσεων (ΜΜΕ) σε κεφάλαια μέσω δανείων, επιχειρηματικών συμμετοχών (venture capital), εγγυήσεων, μικροπιστώσεων, κλπ.
– Cluster Μικροηλεκτρονικής, για την ενίσχυση επιχειρήσεων, ερευνητικών και άλλων φορέων (από όλη την Ελλάδα) που δραστηριοποιούνται στο τομέα αυτό.
Παράλληλα, προχωρεί η προκήρυξη και άλλων δράσεων του Προγράμματος με στόχο να κινητοποιηθούν κονδύλια της τάξεως του 1,3 δις ευρώ για ενισχύσεις επιχειρήσεων και έργα υποδομών, ενεργοποιώντας έτσι σχεδόν το 40% του ΕΠΑΝ ΙΙ ως το Φθινόπωρο, μέσα στους επόμενους περίπου 6 μήνες.
Αυτή, πιστεύω, είναι η βασική είδηση της σημερινής Επιτροπής Παρακολούθησης. Αυτό αντικατοπτρίζει τη βούληση της κυβέρνησης να προχωρήσουμε χωρίς καθυστερήσεις για τη στήριξη της ρευστότητας και της ανταγωνιστικότητας των ελληνικών επιχειρήσεων, ιδιαίτερα των μικρομεσαίων αυτή τη δύσκολη περίοδο.
Ανάμεσα στις δράσεις που θα προκηρυχθούν εντός των επόμενων έξι μηνών είναι:
Για την ενίσχυση της «πράσινης οικονομίας» και της αειφορίας:
– Το πρόγραμμα απόσυρσης ενεργοβόρων οικιακών συσκευών.
– Το πρόγραμμα για την αναβάθμιση ιδιωτικών κτιρίων (πολυκατοικιών, κατοικιών και γραφείων με σχετικές ενισχύσεις στους ιδιώτες. Είναι πρόγραμμα που μεταξύ των άλλων θα στηρίξει και τον κατασκευαστικό κλάδο.
– Δράσεις ενημέρωσης – ευαισθητοποίησης της κοινής γνώμης και ειδικών ομάδων για την προώθηση της εξοικονόμησης ενέργειας και των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
– Οι δράσεις για το «πράσινο νησί».
– Η προώθηση συστημάτων ΑΠΕ, με την παροχή οικονομικών κινήτρων για μεμονωμένες ιδιωτικές ενεργειακές επενδύσεις στην κατηγορία των αιολικών συστημάτων.
– Ο Αγωγός Φυσικού Αερίου Υψηλής Πίεσης προς Αλιβέρι.
– Η εγκατάσταση Σταθμού Συμπίεσης Φυσικού Αερίου στη Ν. Μεσημβρία Θεσσαλονίκης.
– Τα προγράμματα «Πράσινη Επιχείρηση» και «Πράσινες υποδομές» για την ενίσχυση επιχειρήσεων προκειμένου να υιοθετήσουν φιλικές στο περιβάλλον δράσεις και υποδομές.
Για τη στήριξη της επιχειρηματικότητας και των ΜΜΕ θα προκηρυχθούν:
– Προγράμματα ενίσχυσης των επενδυτικών σχεδίων επιχειρήσεων του εμπορικού τομέα και των υπηρεσιών, με στόχο την ενίσχυση της παρουσίας τους στην εγχώρια και σε διεθνείς αγορές.
– Η ενίσχυση θερμοκοιτίδων επιχειρήσεων και τεχνολογικών πάρκων για την ανάπτυξη και εκμετάλλευση καινοτομιών από νέες επιχειρήσεις.
– Προγράμματα ενίσχυσης και εκσυγχρονισμού τουριστικών επιχειρήσεων που δεν εντάσσονται στον Αναπτυξιακό Νόμο.
– Δράσεις ενίσχυσης μικρών και πολύ μικρών μεταποιητικών επιχειρήσεων, στους κλάδους Κλωστοϋφαντουργίας, Ένδυσης, Υπόδησης, Δέρματος.
– Τα προγράμματα «Στηρίζω 2009», «Εξελίσσομαι 2009», «Πρωτοτυπώ 2009», καθώς και πολλά υποπρογράμματα του προγράμματος «Επιχειρώ», τα οποία περιλαμβάνουν δράσεις για τη στήριξης ΜΜΕ στην προσπάθειά τους να αναπτύξουν καινοτόμες δράσεις, να μετασχηματισθούν ή να βελτιώσουν τις υποδομές τους.
Για τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας θα προχωρήσουν:
– Τα Κέντρα Υποδοχής Επενδυτών για τη στήριξη της Επιχειρηματικότητας στις Νομαρχιακές Αυτοδιοικήσεις της χώρας.
– Τα Κέντρα Υποστήριξης Επιχειρηματικότητας σε περιφέρειες της χώρας.
Για τη μείωση της γραφειοκρατίας, την προστασία του καταναλωτή και βελτίωση του πλαισίου λειτουργίας των επιχειρήσεων θα προκηρυχθούν:
– Η πιλοτική λειτουργία του Εθνικού Παρατηρητηρίου Εμπορίου, το οποίο έχει ως στόχο την καταγραφή και ανάλυση των τάσεων στο χώρο του εμπορίου και την διαμόρφωση προτάσεων για την ενίσχυση των επιχειρήσεων του εμπορίου.
– Η ενίσχυση της διοικητικής και λειτουργικής υποδομής των εποπτικών μηχανισμών της αγοράς, όπως η Επιτροπή Ανταγωνισμού και η Ειδική Υπηρεσία Ελέγχου και Έρευνας Αγοράς
– Οι μελέτες για την ανάπτυξη Κεντρικού Συστήματος εποπτείας της Αγοράς, καθώς και τη δημιουργία και οργάνωση Γραφείων Ενημέρωσης Καταναλωτών.
Για την προώθηση της καινοτομίας και των νέων τεχνολογιών θα προκηρυχθούν:
– Στρατηγικές συνεργασίες ανάμεσα σε επιχειρήσεις και ερευνητικά κέντρα της Χώρας. Είναι ένα από τα πιο βασικά στοιχεία του προγράμματος, το οποίο αναπτύσσεται μέσα από πολλές συμπληρωματικές δράσεις. Οι δράσεις αυτές αφορούν τόσο έργα μικρής και μεσαίας κλίμακας (διάρκεια 2-3 χρόνια, μέσος προϋπολογισμός 500.000 € και έως 5 φορείς υλοποίησης), όσο και έργα μεγάλης κλίμακας (διάρκεια 4-5 χρόνια, μέσος προϋπολογισμός 2εκ. € και έως 10 φορείς υλοποίησης). Στόχος των δράσεων αυτών είναι να αναπτυχθεί και να μεταφερθεί τεχνογνωσία και να παραχθούν καινοτόμα προϊόντα και υπηρεσίες, που θα κάνουν τις ελληνικές επιχειρήσεις και την ελληνική οικονομία πιο ανταγωνιστική.
– Επίσης, προχωρεί το έργο της αποτίμησης των επιδόσεων των ερευνητικών κέντρων της ΓΓΕΤ που θα υλοποιηθεί από ανεξάρτητο φορέα και θα αποτελεί πάγια διαδικασία της ΓΓΕΤ.
Κυρίες και κύριοι,
Κλείνω, υπογραμμίζοντας, ότι μέσα από τις δράσεις αυτές του ΕΠΑΝ ΙΙ, θα έχουμε πολλά και σημαντικά οφέλη. Στηρίζουμε την επιχειρηματικότητα, γεγονός που θα δημιουργήσει νέες και ποιοτικά καλύτερες θέσεις εργασίας. Εισάγουμε στο ελληνικό αναπτυξιακό πρότυπο πολιτικές προστασίας του περιβάλλοντος και ενίσχυσης της πράσινης οικονομίας. Στηρίζουμε τη ρευστότητα της οικονομίας και της αγοράς σε μια δύσκολη διεθνή συγκυρία. Έχουμε μπροστά μας μια μεγάλη πρόκληση, την οποία πρέπει να εκμεταλλευτούμε. Ως Υπουργείο Ανάπτυξης έχουμε κάνει το σχεδιασμό μας τον οποίο σας περιέγραψα και θα αναπτύξουν περαιτέρω οι συνεργάτες μου.
Καλούμε λοιπόν, σήμερα, όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, επιχειρήσεις, επαγγελματικές ενώσεις, αλλά και απλούς πολίτες, να αξιοποιήσουν τις δυνατότητες που προσφέρει το ΕΠΑΝ ΙΙ. Πρέπει όλοι μαζί να κερδίσουμε το στοίχημα της ανάπτυξης για τον τόπο και τους πολίτες. Στη μάχη αυτή έχουμε το όπλο μιας πολύ σημαντικής κοινοτικής χρηματοδότησης στα χέρια μας. Πρέπει, όχι μόνο να απορροφήσουμε, αλλά να εκμεταλλευτούμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο αυτά τα κονδύλια. Για την αντιμετώπιση των συνεπειών της κρίσης και την επίσπευση της εξόδου από αυτήν.
Παρά τις δυσκολίες η Ελλάδα αλλάζει και αλλάζει προς το καλύτερο. Αυτός είναι ο στόχος μας και αυτό το στόχο υπηρετεί η πολιτική μας. Μαζί θα τα καταφέρουμε.