Του Στέφανου Τρύφωνα
Αθλητικογράφου από το 1977
Δημιούργημα του σκοταδιστικού Ανατολικού μεσαίωνα η πόλη της Κοζάνης βγήκε από αυτόν με ένα μυστικιστικό γοητευτικό ελληνομακεδονικό προφίλ…
Πρόκειται για μια νεοιστορική πόλη όπου σμίγουν επεξεργαστικά και αποστραγγιστικά όλες οι Δυτικομακεδονικές κουλτούρες και πολιτισμοί…
Γύρω από μια μεσαία Αστική τάξη ευδαιμονιστική, εγκρατή, τοπικιστική, εμπορική, εθνική, φιλοδυτική…
Σ’ αυτή τη παραδοσιακή Δυτικομακεδονική πόλη τη κατηφορικά κτισμένη πάνω σε ένα λοφίσκο μου αρέσουν τα παμπάλαια σπίτια με τους λουλουδιασμένους αυλόγυρους τις γραφικές ξύλινες πόρτες και τα κομψής αρχιτεκτονικής χαγιάτια…
Αλλά και οι αποκριάτικοι ήχοι των χάλκινων που συνοδεύουν τους χορευτικούς ρυθμούς των ντόπιων ντυμένων συνήθως με πατροπαράδοτες φορεσιές.
Η Κοζάνη είναι σίγουρα πρωταθλήτρια των γιαπρακιών των κιχιών και των κρεατοπιτών (από κυμά) που τόσο μου άρεσαν από τα παιδικά μου χρόνια του ‘’εξήντα’’…
Τότε που τα κορίτσια του σχολείου μας χόρευαν στις διάφορες γιορταστικές εκδηλώσεις της Κοζάνης τα σοκάκια και εγώ άνοιγα διάλογο με το δάσκαλο για την ιδιόμορφη Κοζανίτικη γλωσσική προφορά…
Παιδί της πόλης και ο μεταπολεμικός μακεδονικός πρωταθλητής Δυτικής Μακεδονίας το 1959 λίγους μήνες πριν την δημιουργία της Β΄Εθνικής σε δύο φάσεις μέχρι το 1962…
Έχοντας επικεφαλής το θρυλικό επιθετικό ‘’τρίο Κ’’ (Κυράνος, Καλωτας, Κυρατσούς) τον αξέχαστο τερματοφύλακα Τέλη Διάφα τον φούρναρη αμυντικό ογκόλιθο Λώλο Βαρδάκα…
Σ’ αυτή τη πόλη των πλακατζήδων (που αγοράζω συνήθως τσάντες από τον Σιόγγα) του άρεσε να μου διηγείται παλιές δαφνοστεφανωμένες ιστορίες του Μακεδονικού Κοζάνης ώσπου λίγο πριν από το τέλος της ζωή του δεν με αναγνώριζε…
-Ποιος είσαι εσύ;
-Ο φέρενς Πούσκας!!!
-Όχι είσαι ο Αλέκος Καραμανίδης!!!
Ο Μακεδονικός Κοζάνης έχασε τη συγκλονιστική μάχη σώμα με σώμα του 1964 με τον Νικηφόρο Φλώρινας για το εισιτήριο της Β΄εθνικής και στη συνέχεια συμμετείχε στη συγχώνευση με τον επίσης τοπικό αλλά προσφυγικών κοινωνικο ψυχολογικών προεκτάσεων του Ολυμπιακού.
Ο οποίος είχε υποβιβασθεί τότε από τη β΄Εθνική για ένα βαθμό ενώ είχε μηδενισθεί και σε ένα παιχνίδι με την ανάπλαση Τυρνάβου..
Δημιουργήθηκε ο ΦΣ Κοζάνης που συμπεριέλαβε στις τάξεις του τους γαλάζιους Καλιανιώτη, Παπακρασσά, Κουντουρά, Τιάλιο, Δράμαλη, Πεσλή, Κωσταρέλα κ.λ.π.
Δημιουργήθηκε μια δεύτερη ομάδα φυτώριο ο Λασσάνης ο οποίος λειτούργησε μέχρι το 1977 οπότε και τερμάτισε έβδομος στον πρώτο όμιλο της Α΄ΕΠΕΒΔΜ όπου πρωταθλητής ήταν ο μακεδονικός Σιάτιστας με 41 βαθμούς δεύτερος ο Άρης Πτολεμαϊδας με 40 και τρίτη η τοπική ΑΕ Ποντίων με 33 βαθμούς.
Ο Λασσάνης είχε φέρει λευκή ισοπαλία στο ΔΑΚ με τον πρωταθλητή Μακεδονικό Σιάτιστας ένα φθινοπωρινό Κυριακάτικο πρωινό σε ένα συναρπαστικό αγωνιώδες παιχνίδι με πολύ σασπένς και μισογεμάτο γήπεδο…
Σ’ αυτή τη δεκατετραετία ο Λασσάνης αναδείχθηκε δυο φορές κυπελούχος ΕΠΣΒΔΜ έχοντας ουσιαστικά μετατραπεί στην δεύτερη ομάδα της πόλης.
Στα 1972 νίκησε στο τελικό τον Μακεδονικό Σιάτιστας με 3-1 και στα 1976 τον Πυρσό Γρεβενών με 3-2..
Τότε στα πλαίσια του πανελλήνιου ερασιτεχνικού κυπέλου (που είχε ξεκινήσει επίσημα στα 1971-1972) είχε νικήσει στα Χανιά την Ιωνία με 2-1 ύστερα από μεγαλειώδη εμφάνιση.
Στη συνέχεια στάθηκε άτυχο στο ΔΑΚ με το μεγάλο τα χρόνια εκείνα ρουφ του Νίκου Αλέφαντου…
Αποκλείσθηκε απ τον προημιτελικό στα πέναλτυ (6-7) και ενώ ο κανονικός αγώνας είχε λήξει ισόπαλος με 1-1
Το καλοκαίρι εκείνο ο πλάγιος μπάκ Καραγιάννης μεταγράφηκε στην’’Κοζανάρ’’ προστιθέμενος στους Παναγιώτη και Γιώργο Δαδαμόγια, Δήμου Παρτώνα, Καπρίνη, Πλιάκη και τον αξέχαστο πολυπράγμωνα Νίκο Παπαδόπουλο.
Ήταν η εποχή που η Τοπική Κοζανίτικη κουλτούρα ήταν κυρίαρχη στη ‘’Κοζανάρα’’ που αποτελούσε μια πανίσχυρη ομάδα έδρας φόβητρο για κάθε φιλοξενούμενο.
Στα 1977-78 ο Λασσάνης μετονομάζεται σε Μακεδονικό και ο Μακαρίτης πια Γιώργος Τάλιος δημιουργεί μια ιδιαίτερη τεχνική και ομοιογεννή ψυχολογικά ομάδα που παίζει θεαματικό ποδόσφαιρο υψηλού ποιοτικού ποδοσφαίρου…με επικεφαλής τους Σάββα Παπαδόπουλο (πανύψηλο τερματοφύλακα και μπασκεμπολίστα) Μαρκόπουλο Κωτούλα που έκαναν τα επόμενα χρόνια σπουδαία καριέρα με τα χρώματα των ερυθρόλευκων…
Στην κυανόλευκη ομάδα άνηκε και ο εικοσιοκτάχρονος Νίκος Γκουσγκούνης που σκοράριζε συχνά σαν σέντερ φορ αλλά και μπαλαδόροι τύπου Τσολάκη, Παφίλη, Γρίβα, Μάτα, Μάρα κλπ που μάγευαν με το καλλιτεχνικού επιπέδου παιχνίδι τους…
Τελικά ο Μακεδονικός έχασε την υπόθεση της ανόδου από την ΑΕ Ποντίων Κοζάνης του Κληνικάρχη Ορέστη Κωνσταντινίδη και Παύλου Τσακιρίδη βασικού στελέχους της πρώτης ομάδας της πόλης από το 1959 έως και το 1992!!!
Επρόκειτο σίγουρα και για μια φυλετική μάχη γενικότερης τοπικής κοινωνικής και ιδεολογικής επικράτησης και ενώ το χαριτωμένο και συμπαθητικό τραγούδι του Μιχάλη βιολάρη ‘’τι Λωζάνη τι Κοζάνη ήταν στο φόρτε του!!!
To 1983-84 ο Παύλος Τσακιρίδης μετά τα μέσα του εβδομήντα επανακάμπτει στον Μακεδονικό Κοζάνης τον οποίο οδηγεί επιτέλους στην Δ΄Εθνική κάνοντας κυριολεκτικά ‘’καρρέ των άσων’’!!!
Πρόεδρος ο δικηγόρος Γιάννης Τζήμος πρώην ποδοσφαιριστής του συλλόγου και έφορος του στίβου του Εθνικού Κοζάνης πατέρας της πανέμορφης μπασκεπολίστριας του Λασσάνη και του παναθλητικού Συκεών Θεσσαλονίκης Χριστίνας Τζήμου.
Το δίδυμο Τσακιρίδη – Τζήμου οδηγεί τον Μακεδονικό Κοζάνης στο πρωτάθλημα της Δ΄Εθνικής και ενώ οι ερυθρόλευκοι τα απογεύματα καλπάζουν στο νεοσύστατο πρωτάθλημα της Γ΄εθνικής προκαλώντας ντελίριο ενθουσιασμό στις μεγάλες τοπικές μάζες φιλάθλων!!!
Αλλά και τα πρωϊνά στο ΔΑΚ ο Μακεδονικός παλεύει σαν λιοντάρι για να ανανεώσει την παραμονή του στη κατηγορία την οποία κέρδισε στα χαρτιά από τον Άρη Ποντοκώμης από τον οποίο είχε ηττηθεί στα πέναλτι στην…ουδέτερη Πτολεμαϊδα με διαιτητή τον πρώην σπουδαίο τετρακοσάρη Θόδωρο Τουράνη!!!
Στο πρωτάθλημα της Δ΄εθνικής του 1984-85 ο Μακεδονικός Κοζάνης θα παλέψει γενναία, ηρωικά, σκληρά για μια θέση στον ήλιο της κατηγορίας και την επόμενη αγωνιστική χρονιά.
Δύο απανωτές εντός έδρας ήττες από το Λιτόχωρο και τη Σιάτιστα στο ΔΑΚ στα μέσα του δεύτερου γύρου θα δώσουν τέλος στο όνειρο τις παραμονής στην Δ΄εθνική καθώς δεν θα τον αρκούν οι συνολικά οκτώ νίκες και οι οκτώ ισοπαλίες.
Άλλωστε ήταν πάντα μια κατηγορία από την οποία υποβιβάζονταν πολλές ομάδες και σίγουρα ο τοπικός Μακεδονικός ήταν άπειρος και όντας καινούργιο σώμα έκανε ένα πολύ άσχημο τελευταίο τετρακοσάρι στο πρωτάθλημα νικώντας μονάχα στο ΔΑΚ με 3-1 την Δήμητρα Τρικάλων.
Σαν γηπεδούχος νίκησε σε εφτά παιχνίδια, παρεχώρησε τέσσερις ισοπαλίες και ηττήθηκε πέντε φορές και από τα φάρσαλα τους τοπικούς ποντίους και τη χάλκη.
Εκτός έδρας νίκησε στην Σιάτιστα ενώ πήρε ισοπαλίες στη Καλαμπάκα από τον Λαρισαϊκό, τον Τοξότη Βόλου και την ΑΕ Ποντίων Κοζάνης.
Την Κυριακή 19 Μαϊου του 1985 έκλεισε την συμμετοχή του στην Δ΄εθνική, με την ντροπιαστική συντριβή τον Αλμυρό μετά από μια οκτάμηνη διαρκή προσπάθεια (έναρξη 17 Σεπτέμβρη με λευκή ισοπαλία στο ΔΑΚ με τους Σοφάδες) που τον απέφερε δεκαεφτά ατόφιους και πολυδουλεμένους βαθμούς στο πρώτο γύρο και μόλις εφτά στον δεύτερο όπου παρουσιάσθηκε κατώτερος του αναμενόμενου.
Τα πλήρη αποτελέσματα του Μακεδονικού Κοζάνης στο πρωτάθλημα της Δ΄Εθνικής 1984-85 ήταν τα ακόλουθα:
Σοφάδες 0-0 1-2
Μετέωρα Καλαμπάκας 1-1 1-1
Φάρσαλα 1-5 1-2
Απόλλων Λάρισας 1-1 1-5
Κένταυρος Βόλου 1-0 0-2
Όλυμπος Λεπτοκαρυάς 1-0 1-3
Λαρισαϊκός 1-0 0-0
Τοξότης Βόλου 0-0 0-0
ΑΟ Καρδίτσα 1-0 1-2
Απόλλων Λιτοχώρου 2-3 2-4
ΑΕΠΚ 0-4 0-0
Σιάτιστα 1-2 2-1
Κεραυνός Βόλου 3-1 0-1
Δήμητρα Τρικάλων 3-1 1-2
Ηρακλής Χάλκης 0-4 0-4
Αλμυρός 2-1 0-10
Η τελική βαθμολογία ήταν η ακόλουθη
1)Αχιλλέας Φαρσάλων 48
2)Απόλλων Λάρισας 46
3)Ηρακλής Χάλκης 43
4)ΑΕ Ποντίων Κοζάνης 40
5)Απόλλων Λιτοχώρου 38
6)Σοφάδες 37
7)Αλμυρός 35
8)Μακεδονικός Σιάτιστας 35
9)Κένταυρος Βόλου 32
10)Τοξότης Βόλου 32
11)Όλυμπος Λεπτοκαρυάς 30
12)ΑΟ Καρδίτσα 26
13)ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΟΣ ΚΟΖΑΝΗΣ 24
14)Κεραυνός Βόλου 24
15)Μετέωρα Καλαμπάκας 21
16)Λαρισαϊκός 17
17)Δήμητρα Τρικάλων 9
Στα 1984-85 ο Μακεδονικός Κοζάνης για πρώτη φορά ξέφυγε από τα ευρύτερα Δυτικομακεδονικά δεδομένα κάτι που δεν κατόρθωσε στα 1959, 1964 και 1978 όταν με λίγη τύχη θα μπορούσε να βρεθεί στην Β΄Εθνική ή στην Εθνική Ερασιτεχνική…
Μία ομάδα η οποία στις 7/7/1953 έφερε στο ΔΑΚ 1-1 με τον πανίσχυρο ΠΑΟΚ της ‘’χρυσής’’ του μεταπολεμικής εποχής με τον Κονιρουκίδη στο 68ο να ισοφαρίζει το γκολ του Λαζάρου Καλώτα από τα μέσα του πρώτου ημιχρόνου…
Μια ομάδα η οποία στις 8-4-1962 στα πλαίσια του κυπέλου Ελλάδας και στο ίδιο γήπεδο έχασε με 0-1 από τον ‘’Δικέφαλο’’ του Βορρά με γκολ του Λεάνδρου Συμεωνίδη στο πρώτο δεκάλεπτο του αγώνα…
Μία ομάδα η οποία μόλις ξαναπήρε το παλιό ένδοξο όνομα της βρέθηκε στη σκιά της ‘’Κοζανάρας’’, των τοπικών Ποντίων και της ΑΕ Κοζάνης όσον αφορά τα επιτεύγματα της και στο θεσμό του κυπέλλου της ΕΠΣ Κοζάνης.
Χωρίς καμμιά συμμετοχή σε τελικό του κυπέλου της ΕΠΣ Κοζάνης θα μπορούσαμε να τραγουδήσουμε το παλιό παρορμητικό άσμα:
«Φεύγατε από μπρος φεύγατε από μπρος στο γήπεδο μπαίνει ο Μακεδονικός!!!».
Το οποίο τραγουδούσαν στα μεγάλα παιχνίδια του συλλόγου όπως με την Μπουσκ και την Ραντνίσκο Βελιγραδίου στα χρόνια του πενήντα, οι γνήσιοι και βέροι Κοζανίτες αληθινοί και πιστοί φίλοι της ομάδας!!!
Στα χρόνια του “ογδόντα” από το πάγκο των “Καυανόλευκων” πέρασαν και άλλοι παλιοί άσσοι των “ερυθρολεύκων” όπως οι Μακεδόνας, Καλέας, Δράμαλης Βλάχος κ.λ.π.
Αλλά και ο Μανώλης Δεληγιωργίδης σαν ένας οργανωτής υψηλών στόχων και προσανατολισμών…
Στα 1988 ο επιθετικός του Μακεδονικού Κοζιάκης ταύτισε τα όνειρα του με την “Κοζανάρα” των τελών του ογδόντα για μια τουλάχιστον συμμετοχή στην πανελλήνια Β΄εθνική των 18 ή 20 ομάδων από ολόκληρη την χώρα…
Ο Μακεδονικός Κοζάνης σταδιακά άρχιζε να παρακμάζει αγωνιστικά και στα τέλη του “ενενήντα” βρέθηκε στο πάτο των πρωταθλημάτων της ΕΠΣ Κοζάνης…
Θυμάμαι σε μια πλακατζίδικη τοπική στήλη που είχε την εποχή εκείνη έγραψα αστειευόμενος στην Αθλητική Μακεδονία Θράκης:
«Πρόεδρε Αλέκο Νιάκα η Γ΄κατηγορία της ΕΠΣ Κοζάνης είναι πολύ μικρή για τον Μακεδονικό Κοζάνης του 1999-2000».
Η αλήθεια πάντως είναι ότι σχεδόν μόνος τα χρόνια εκείνα ο Αλέξανδρος Νιάκας προσπαθούσε να κρατήσει ψηλά το λάβαρο ενός Ιστορικού Ελληνομακεδονικού συλλόγου ο οποίος σαράντα χρόνια νωρίτερα είχε συντρίψει στο ΔΑΚ με 5-0 στον τελικό του πρωταθλήματος Δυτικής Μακεδονίας τον Ατρόμητο Καστοριάς!!!
Η κατάσταση βελτιώθηκε και αποκαταστάθηκε τα επόμενα χρόνια και στα 2005 ο Μακεδονικός με τεχνικό οδηγό τον Θόδωρο Μανδραβέλη και ένα μαγευτικό επιθετικό τρίο τερμάτισε όγδοος…
Ο Αντωνόπουλος είχε σημειώσει 14 γκολ, ο Πιτένης έντεκα και ο Ζαχαριάδης επτά και οι “Κυανόλευκοι” μεταξύ άλλων είχαν νικήσει στο “Στρατιωτικό” με 4 – 3 τον τελικό πρωταθλητή Υψηλάντη Ποντοκώμης.
Για επαγγελματικούς λόγους είχα παρακολουθήσει το πρωτάθλημα της Α’ ΕΠΣ Κοζάνης 2004 – 2005 με τον Μακεδονικό Κοζάνης να παίρνει την ανάλογη θέση στις σελίδες της εφημερίδας που εργαζόμουν!!!
Στα 2009 έφτασε στο χάλκινο μετάλλιο και φέτος το δίδυμο Κατσίκα – Παπακώστα τον οδήγησε στο χρυσό χάρη στην επιστημονική μεθοδολογική δουλειά που γίνεται στα φυτώρια και τα τμήματα υποδομής του ιστορικού κοζανίτικου συλλόγου…
Το Στρατιωτικό διέθετε στα 2012 τους καλύτερους φρουρούς της πόλης της Κοζάνης αλλά με την επιστροφή του στο ΔΑΚ ο τοπικός Μακεδονικός θα επιχειρήσει σίγουρα να πραγματοποιήσει ένα παλιό του κρυφό όνειρο…
Να γίνει η πρώτη ποδοσφαιρική ομάδα της πρωτεύουσας της Δυτικής Μακεδονίας με ότι άλλο θετικό ήθελε προκύψει!!!
