Με επισκέψεις στον ατμοηλεκτρικό σταθμό Αγίου Δημητρίου και στο ΤΕΙ Δυτικής Μακεδονίας, όπου ανακηρύχτηκε επίτιμος διδάκτωρ, ο Οικουμενικός Πατριάρχης ολοκληρώνει σήμερα η τετραήμερη επίσκεψη στην Κοζάνη.
Κατά τις επισκέψεις του σε Βελβεντό, Σέρβια και Αιανή ο κ. Βαρθολομαίος έμεινε εκστασιασμένος από το φυσικό περιβάλλον, την ιστορία και την αρχαιολογική σημασία αυτής της γωνιάς της Δυτικομακεδονικής γης. Οι κάτοικοι των τριών κωμοπόλεων, οι τοπικοί άρχοντες και ο κλήρος επεφύλαξαν θερμή υποδοχή στον Πατριάρχη του Γένους.
Από το Βελβεντό, με φόντο αφενός τη λίμνη Πουφύτου και αφετέρου τις καταπράσινες πλαγιές των Πιερίων, ο «πράσινος» Πατριάρχης, επισήμανε τη σημασία της ισορροπημένης ανθρώπινης παρέμβασης στο φυσικό περιβάλλον, φέρνοντας ακριβώς ως παράδειγμα την τεχνητή λίμνη του φράγματος του Πολυφύτου, που βρίσκεται στην περιοχή. «Είναι μεγάλη ευθύνη μας να συντηρούμε το φυσικό περιβάλλον και να το παραδώσουμε ακέραιον, βιώσιμον, ανθρώπινον στους επερχομένους και διαδόχους μας», τόνισε μεταξύ άλλων. Στο γεύμα που παρέθεσε προς τιμήν του ο αντιπεριφερειάρχης Κοζάνης, Γιάννης Σόκουτης, παρουσία του περιφερειάρχη Δυτικής Μακεδονίας, Γιώργου Δακή και των τοπικών αρχών, ο κ. Βαρθολομαίος υπενθύμισε τη φράση της διάσημης ανθρωπολόγου Jane Goodal σε διεθνές σεμινάριο που έγινε προ ημερών στη Χάλκη, ότι «τον πλανήτη μας, το περιβάλλον, τους φυσικούς πόρους, δεν τα έχουμε δανειστεί από τις επόμενες γενιές, όπως συνηθίζεται να λέγεται, αλλά τα έχουμε κλέψει…» και υπογράμμισε ότι «αυτό το θεϊκό δώρο έχει υποχρέωση ο άνθρωπος να το συντηρεί και να το προστατεύει».
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης εξήρε επίσης την εικοσιπενταετή προσφορά στον Οικουμενικό Θρόνο και την επιστημονική αρτιότητα και αναγνώριση που απολαμβάνει ο συνοδός του στην περιοδεία, μητροπολίτης Περγάμου Ιωάννης, ο οποίος κατάγεται από το Καταφύγι Κοζάνης.
Νωρίτερα, ο κ. Βαρθολομαίος τέλεσε τα Θυρανοίξια του Ιερού Ναού Κοιμήσεως της Θεοτόκου στο Βελβεντό, ιστορικό ναό των αρχών του 19ου αιώνα που αποκαταστάθηκε πρόσφατα και μίλησε θερμά για την σταθερή προσήλωση των κατοίκων της περιοχής «παρά τας δυσκολίας, παρά τας αντιτασσομένας προς την Εκκλησίαν ιδεολογίας, παρά την εκκοσμίκευσιν» στις αρχές, στις παραδόσεις, στην Ορθόδοξη πίστη και στην εκκλησία.
Στη Βυζαντινή Καστρόπολη Σερβίων
Στα Σέρβια, «πόλις της Μακεδονίας αρχαία», ο κ. Βαρθολομαίος ξεναγήθηκε στη Βυζαντινή Καστροπολιτεία. Στην κεντρική πλατεία της πόλης, έτυχε θερμής υποδοχής από το δήμαρχο Βασίλη Κωνσταντόπουλο, τις Αρχές και τον πιστό λαό της σημαιοστολισμένης πόλης. «Οι κάτοικοι της πόλεως των Σερβίων, εκδηλούντες ανέκαθεν την βαθείαν πίστιν και την ευσέβειαν αυτών, εκόσμησαν την πόλιν των δια πλήθους ναών ήδη από την βυζαντινήν περίοδον, ως αποδεικνύει ημίν περιτράνως η αρχαιολογική σκαπάνη. Γνωστότερος ίσως εξ αυτών είναι η μεγάλη βυζαντινή βασιλική, κατά τον ενδέκατον πιθανότατα αιώνα οικοδομηθείσα, και άγνωστον εις ποίον αφιερωμένη. Πλην ταύτης και των λοιπών μη ταυτιζομένων ιερών ναών της πόλεως σώζονται κατάλοιπα των ιερών ναών των αγίων Θεοδώρων, του αγίου Ιωάννου του Προδρόμου, των αγίων Αναργύρων και άλλων τινών», είπε ο Οικουμενικός Πατριάρχης και συνέχισε:
«Η ούτω μαρτυρουμένη ισχυρά πίστις των κατοίκων των Σερβίων παρέμεινεν αδιάπτωτος δια μέσου των αιώνων έως την σήμερον, μάλιστα δε εν στενώ και στερρώ συνδέσμω μετά της πνευματικής αυτών Μητρός Αγίας του Χριστού Μεγάλης Εκκλησίας της Κωνσταντινουπόλεως, ως εκ πολλών άλλων τεκμηρίων συνάγεται, αλλά και εκ της αναφοράς των Ελληνοβλάχων κατοίκων της πόλεως των Σερβίων, δημοσιευθείσης εις τεύχος της «Εκκλησιαστικής Αληθείας», εις κρίσιμον φάσιν του Μακεδονικού Αγώνος, εις την οποίαν αναφοράν αυτοί σημειούν κατά τρόπον συγκινητικόν ότι «… διακηρύττομεν στεντορείως ότι πατροπαραδότως, απ’ αιώνων, είμεθα Ορθόδοξοι Έλληνες αφωσιωμένοι ακραδάντως εις το Οικουμενικόν Πατριαρχείον και την φιλοστοργοτάτην ημών Μητέρα Μεγάλην του Χριστού Εκκλησίαν την γαλουχήσασαν ημάς, δια των θείων ναμάτων της αμωμήτου ημών ορθοδόξου πίστεως, και εμπνεύσασαν την μητρικωτάτην στοργήν, από της οποίας ουδείς ουδέποτε αποχωρίσει ημάς, ει μη μόνον ο θάνατος».
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης αναφέρθηκε στην ιστορικής διαδρομής αρχικώς της «Επισκοπής Σερβίων» και ακολούθως της «Μητροπόλεως Σερβίων και Κοζάνης».
Η πνευματική διάσταση της κρίσης και ο δανεισμός
Αναφερόμενος στην κρίση, ο Οικουμενικός Πατριάρχης σημείωσε: «Εις την σημερινήν δύσκολον συγκυρίαν, κατά την οποίαν το εν Ελλάδι διαβιούν τμήμα του ευσεβούς ημών Γένους απειλείται υπό του φάσματος της κρίσεως και της εξ αυτής προκαλουμένης ενδείας, η Εκκλησία δύναται και να ενσταλάξη εις τας ψυχάς των αγωνιώντων δια το μέλλον των χριστιανών μας βάλσαμον παραμυθίας, εφ’ όσον αυτοί θελήσουν να αξιοποιήσουν τον πνευματικόν αυτής πλούτον ως έπραξαν οι αναδειχθέντες εις αγίους αυτής χριστιανοί των παρελθόντων αιώνων. Αι μορφαί των αγίων ανθρώπων δύνανται να αποτελέσουν πρότυπα ζωής και πορείας εν μέσω των συγχρόνων δυσκολιών».
Μιλώντας μάλιστα νωρίτερα σε ιερατική σύναξη στον Ι.Ν. Παναγίας Φανερωμένης Κοζάνης, σημείωσε ότι «η απομάκρυνση από τον Θεό συνδέεται με τη σημερινή κρίση», ενώ δίνοντας την πνευματική διάσταση της κρίσης, υπογράμμισε, ότι «η σημερινή κρίση συνδέεται ασφαλώς στενώς με την απομάκρυνση από τον Κύριο», όχι με την έννοια της «τιμωρίας» του, αλλά επειδή «η αποστασία, η οποίαν εβασίλευσε εις την σύγχρονον κοινωνίαν» δημιούργησε μια «νοσηράν κατάστασιν» με τις ορατές συνέπειες της και πρόσθεσε : «Και εφ όσον η σκληροκαρδία μας δεν μαλάσσεται ευχερώς έρχεται η δοκιμασία, ως συνέπεια των επιλογών μας με την ανοχή του Κυρίου, η οποία, δοκιμασία, ως το πυρ διαλύει τον πάγον της ψυχής και την αναισθησία μας. Επιτρέπει ο Κύριος τη δοκιμασίαν, είτε δια να εξέλθουμε ισχυρότεροι και καθαρώτεροι, είτε δια να αποκαλυφθή δια της ιδικής μας στάσεως η Πίστις μας εις Αυτόν». Ο Οικουμενικός Πατριάρχης προέτρεψε τους ιερείς να υποδεικνύουν στον λαό «τα άνω φρονεί, μη τα επί της γης» και να τον διδάσκουν να ζει τη ζωή εκείνη «ήτις κέπρυπται συν το Χριστώ εν τω Θεώ» και πρόσθεσε: «Εις αυτήν την περίπτωση η διαχείρισις των υλικών αγαθών θα είναι πιο συνετή, η διαχείρισις της ελλείψεως θα είναι πιο αποτελεσματική, η δε διαπίστωσις της ένδειας δε θα απελπίζη και δεν θα απογοητεύει».
Έκανε μάλιστα ειδική αναφορά στα «δανεικά» και στη θηλιά στο λαιμό της χώρας με το δάνειο, σημειώνοντας ότι «οι κανόνες βεβαίως της οικονομίας δεν είναι αντίθετοι προς ένα λογικό δανεισμό», «αλλά αι καταστροφικαί συνέπειαι του δανεισμού επέρχονται όταν ούτος υπερβαίνει τα όρια, τα κάθε είδους όρια αναπαύσεως, αλλά και απληστίας και αδικίας και έχθρας, και τας δυνατότητας του δανειζομένου όχι μόνο υλικά, αλλά και πνευματικά αγαθά, προς εξυπηρέτησιν του κάθε είδους δανείου.
Συνεπώς και ο Μέγας Βασίλειος επιπλήττει τους ευκόλως και ακρίτως δανειζόμενους και επιγραμματικώς συμβουλεύει: Πλούσιος εί; Μη δανείζου, διότι έχεις πλούτον αρκετόν διά τας ανάγκας σου. Πτωχός εί; Μη δανείζου, διότι δεν θα έχεις τα αναγκαία προς επιστροφήν του δανείου και θα πωληθής ως δούλος συ και τα μέλη της οικογενείας σου».
Στο Λαογραφικό Μουσείο
Χτες το μεσημέρι ο κ. Βαρθολομαίος επισκέφτηκε το Λαογραφικό Μουσείο Κοζάνης. Τον προσφώνησε και τον ξενάγησε ο πρόεδρος του Συνδέσμου Γραμμάτων και Τεχνών Πολυνείκης Αγγέλης. Στην αντιφώνησή του ο Παναγιότατος υπογράμμισε: «Τα εκθέματα ταύτα αποτελούν μία πρόκλησιν προς ημάς να παρακολουθήσωμεν όλη την ιστορικήν διαδρομήν της Κοζάνης και την ζωήν των κατοίκων της από αρχαιοτάτων χρόνων μέχρι της σήμερον και να θαυμάσωμεν την μακράν αυτήν και πλουσίαν εις εμπειρίας και επιτεύγματα διαδρομήν απεικονιζομένην εναργώς όχι μόνον διά των κειμηλίων και αντικειμένων τα οποία παρουσιάζονται εις την έκθεσιν αλλά και διά του παραστατικού τρόπου διά του οποίου εκτίθενται και ο οποίος μεταφέρει τον επισκέπτην εις εποχάς παλαιοτέρας και εις τους φυσικούς χώρους όπου ευρίσκοντο τα εκθέματα».
Ο κ. Π. Αγγέλης πρόσφερε στον Οικουμενικό Πατριάρχη έναν Πάπυρο – Δίπλωμα Τιμής, έναν Χρυσό Μετάλλιο, που απεικονίζει στη μία πλευρά το λαογραφικό Μουσείο και στην άλλη μία σύνθεση του αρχαιολόγου Νικολάου Μουτσόπουλου, καθώς και ένα απολιθωμένο φύλλο ελιάς, ηλικίας 60.000 ετών – έκθεμα του Λαογραφικού Μουσείου, το οποίο προέρχεται από την Καλντέρα της Σαντορίνης. Ο Κ. Βαρθολομαίος ανταπέδωσε προσφέροντας στον πρόεδρο του Συνδέσμου Γραμμάτων και Τεχνών έναν ασημένιο σταυρό. Το χτεσινό πρόγραμμα της περιοδείας έκλεισε το βράδυ με πανηγυρική συνεδρίαση – εκδήλωση του περιφερειακού συμβουλίου Δυτικής Μακεδονίας, το οποίο τίμησε τον Οικουμενικό Πατριάρχη.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΒΗΤΤΑΣ
