Προβλήματα στην Αγορά Ηλεκτρικής Ενέργειας

Το σωματείο «ΣΠΑΡΤΑΚΟΣ» απέστειλε επιστολή στο νέο υπουργό Περιβάλλοντος Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής Ευάγγελο Λιβιεράτο, με την οποία εκθέτει την κατάσταση και τα προβλήματα για την Αγορά Ηλεκτρικής ενέργειας:
Κύριε υπουργέ
Το Σωματείο Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας ΔΕΗ ¨ΣΠΑΡΤΑΚΟΣ¨, με έδρα το ενεργειακό λεκανοπέδιο Κοζάνης – Πτολεμαΐδας – Φλώρινας, εκπροσωπεί το σύνολο των εργαζομένων στη Δ.Ε.Η. Α.Ε. Με την ανάληψη των καθηκόντων σας, θέλουμε να εκφράσουμε τα συγχαρητήρια μας και να σας ευχηθούμε καλή δύναμη και αποτελεσματικό έργο, σε ένα Υπουργείο που καθίσταται πλέον λίαν δύσκολο, καθώς έχετε να διαχειριστείτε τα θέματα της ενεργειακής πολιτικής της χώρας, που συνδέονται άμεσα με την αναπτυξιακή προοπτική της πατρίδας μας.
Κύριε Υπουργέ
Με την παρούσα επιστολή, επιθυμούμε να εκθέσουμε αυτά που κατά τη γνώμη μας είναι τα σοβαρότερα προβλήματα που αντιμετωπίζει η ΔΕΗ Α.Ε., καθώς και τις προοπτικές που μπορεί να έχει η ελληνική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, μέσα στα πλαίσια του Ανταγωνισμού που επέβαλαν οι οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης στα κράτη μέλη.
Στη χώρα μας, η πρωτοφανής οικονομική κρίση είναι προφανές πως έχει ιδιαίτερα αρνητικές επιπτώσεις και στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, με τη ΔΕΗ Α.Ε. να καταγράφει τεράστιες ζημιές τα τελευταία χρόνια παρά τις μεγάλες αυξήσεις των τιμολογίων και τις τεράστιες μειώσεις στο κόστος μισθοδοσίας των εργαζομένων, που ξεπέρασαν τα 650 εκατομμύρια ευρώ τη διετία 2010-2011. Συνεπώς, οι συνθήκες απαιτούν και επιβάλλουν τη λήψη άμεσων μέτρων και διαρθρωτικών αλλαγών, έτσι ώστε η αγορά να σταματήσει να λειτουργεί με στρεβλώσεις που προκαλούν ζημιές σε βάρος της ΔΕΗ και έχουν αντίκτυπο στους εργαζόμενους, την κοινωνία, την οικονομία και τις αναπτυξιακές προοπτικές.
Κύριε Υπουργέ
Είναι γνωστό ότι οι καταναλωτές αδυνατούν να πληρώσουν τους ήδη βεβαρημένους λογαριασμούς και συνεπώς δεν μπορεί να υπάρχουν σκέψεις για νέες αυξήσεις των τιμολογίων.
Άμεση προτεραιότητα της κυβέρνησης πρέπει να είναι η αλλαγή του ενεργειακού σχεδιασμού της χώρας, περιορίζοντας την ανάπτυξη των ΑΠΕ, οι οποίες ως γνωστόν απολαμβάνουν εγγυημένες τιμές. Οι προωθούμενες αλλαγές στο ενεργειακό μίγμα της χώρας και ο υφιστάμενος Ενεργειακός Σχεδιασμός, είναι πιθανόν να δημιουργήσουν πλεονάζον δυναμικό ηλεκτρικής ενέργειας από θερμικές μονάδες -σε όφελος αποκλειστικά των ΑΠΕ που στηρίζονται ως γνωστόν σε υψηλές εγγυημένες τιμές- ενώ θα επιφέρουν σημαντική αύξηση των τιμολογίων και περαιτέρω κόστος στον καταναλωτή.
Η αντιμετώπιση των μελλοντικών ενεργειακών αναγκών της χώρας, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά στην ασφάλεια εφοδιασμού και πρωτίστως στην παροχή ηλεκτρικής ενέργειας στους καταναλωτές σε πολύ προσιτές τιμές, επιβάλλουν:
► Την επιτάχυνση των δρομολογούμενων επενδύσεων με άμεση υπογραφή του συμβολαίου με τον ανάδοχο για την κατασκευή της σύγχρονης λιγνιτικής μονάδας, αντιρρυπαντικής τεχνολογίας, «Πτολεμαΐδα V».
► Την επαναπροκήρυξη της δεύτερης λιγνιτικής μονάδας στη Φλώρινα «Μελίτη II».
► Την αναθεώρηση των άκρως περιοριστικών αλλά και πλήρως ατεκμηρίωτων οδηγιών για την Εκμετάλλευση των μεγάλων λιγνιτικών κοιτασμάτων της χώρας. Μόνο μια τέτοια πολιτική θα έδινε στη χώρα μας προοπτικές ανάπτυξης, με αύξηση των επενδύσεων και της απασχόλησης με νέες και βιώσιμες θέσεις εργασίας. Ταυτόχρονα δε, εξασφαλίζεται η επάρκεια, η αυτάρκεια και η πιθανή εξάρτηση της χώρας σε ηλεκτρική ενέργεια σε απόλυτα ανταγωνιστικές τιμές σε σχέση με τα εισαγόμενα καύσιμα.
Κύριε υπουργέ
Με αντικειμενικό αίτιο την έλλειψη ρευστότητας στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, δυστυχώς είναι πλέον ορατοί οι κίνδυνοι για ένα blackout, με δυσάρεστες οικονομικές συνέπειες στην ήδη δοκιμαζόμενη οικονομία της χώρας μας. Πρώτιστο μέλημα του Υπουργείου και της νέας κυβέρνησης θα πρέπει να είναι η άμεση ενίσχυση της ρευστότητας της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, που κατά την εκτίμησή μας θα πρέπει να επικεντρωθεί:
► Στην ΔΕΠΑ, για την ομαλή λειτουργία των εργοστασίων φυσικού αερίου.
► Στον ΛΑΓΗΕ, έτσι ώστε να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις του και φυσικά
► Πρωτίστως, στη ΔΕΗ Α.Ε. που σηκώνει το κόστος από την αδιάλειπτη παροχή ρεύματος σε περισσότερους από 7,5 εκατομμύρια οικιακούς πελάτες και επιχειρήσεις.
Στο σημείο αυτό, θα πρέπει να αναφέρουμε ότι είναι υψίστης σπουδαιότητας να επανεξεταστεί στο σύνολό του το ρυθμιστικό πλαίσιο, καθώς εμπεριέχει ρυθμίσεις που λειτουργούν σε βάρος της ΔΕΗ Α.Ε. Είναι χαρακτηριστικό το ότι η ΔΕΗ, με την υποχρέωση της να παρέχει υπηρεσίες Προμηθευτή Καθολικής Υπηρεσίας και να αποτελεί “τελευταίο καταφύγιο” από την πτώχευση τεσσάρων μη φερέγγυων εταιρειών/παρόχων ηλεκτρικού ρεύματος, είχε τις εξής αρνητικές συνέπειες:
Περισσότεροι από 210.000 καταναλωτές βρέθηκαν ξαφνικά χωρίς προμηθευτή, με αποτέλεσμα η ΔΕΗ ΑΕ να υποχρεωθεί να τους ηλεκτροδοτεί κανονικά, ανεξαρτήτως του μεγάλου κόστους αυτής της ενέργειας.
Άγνωστός δε αριθμός πελατών αυτών των εταιριών έχασαν χρήματα, ενώ ΛΑΓΗΕ και ΑΔΜΗΕ φορτώθηκαν με ζημιές πολλών δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ.
Συνεπώς επιβάλλεται:
Πλήρης επανεξέταση των αδειών και των εγγυήσεων που διαθέτουν ανεξαιρέτως όλοι οι πάροχοι ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς αποδείχτηκε ότι το “εύκολο κέρδος” και η έλλειψη ελέγχου από το κράτος είναι οι κύριοι παράγοντες πίσω από την πτώχευση αυτών των εταιριών.
Παράλληλα, θα πρέπει να υπάρξει επαναξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας, αφού με παραλήψεις και αποφάσεις της, η προωθούμενη απελευθέρωση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας αντί να φέρει τον υγιή ανταγωνισμό προς όφελος και των καταναλωτών με ευθύνη της ΡΑΕ, «έκλεισε» βίαια και με μεγάλες ζημιές, με αποτέλεσμα η ΔΕΗ να επωμίζεται μονομερώς όλα τα βάρη από την τροφοδοσία, με ρεύμα του 100% των καταναλωτών ηλεκτρικής ενέργειας, λόγω της γνωστής αλχημείας στον τρόπο υπολογισμού της ΟΤΣ, καθώς και την θεσμοθέτηση υπέρ των ιδιωτών του μηχανισμού ανάκτησης του μεταβλητού κόστους.
Θεωρούμε δε σκανδαλώδη και θα πρέπει να επανεξετασθεί λεπτομερώς και σε βάθος, η απόφαση της ΡΑΕ να ορίσει υποχρεωτική από τη ΔΕΗ παροχή ρεύματος προς την Αλουμίνιον ΑΕ του Ομίλου Μυτιληναίου στα 42 €/MWh. Μια απόφαση που συνιστά «προνομιακή επιδότηση» – απολύτως αντίθετη με την κοινοτική νομοθεσία – σε βάρος της ΔΕΗ, καθώς δεν υπάρχει καμία απολύτως χώρα στην Ε.Ε. των «27» με τόσο χαμηλή τιμή βιομηχανικού ρεύματος όσο αυτή που εξασφάλισε η ΡΑΕ υπέρ της Αλουμίνιον, προκαλώντας σημαντικές ζημιές στη ΔΕΗ. Σημειωτέον, η Αλουμίνιον ΑΕ εφόσον έκρινε ότι ήσαν υψηλές οι τιμές της ΔΕΗ, θα μπορούσε να απευθυνθεί είτε σε άλλους προμηθευτές είτε να πραγματοποιεί μόνη τις εισαγωγές είτε να αξιοποιήσει τη θερμική μονάδα που κατασκεύασε με επιδοτήσεις για ιδιοπαραγωγή.
Κύριε υπουργέ
Το ηλεκτρικό ρεύμα θα πρέπει να αντιμετωπίζεται διαχρονικά ως «αναπτυξιακό και κοινωνικό αγαθό» και όχι ως ανεξάντλητη πηγή είσπραξης φόρων και επιβαρύνσεων υπέρ τρίτων.
Η ΔΕΗ ΑΕ είναι εκείνη που σηκώνει (μέσω των λογαριασμών της) πολλαπλάσια οικονομικά βάρη από φόρους, τέλη υπέρ τρίτων κλπ, που δεν αφορούν την ηλεκτρική ενέργεια, όπως είναι:
• Τρεις (3) διαφορετικοί Ειδικοί Φόροι Κατανάλωσης που επιβλήθηκαν στην τελευταία διετία: δύο στα καύσιμα που χρησιμοποιούνται ως πρώτη ύλη στην ηλεκτροπαραγωγή (ΕΦΚ στο φυσικό αέριο, ΕΦΚ στο πετρέλαιο που χρησιμοποιείται στους σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής της ΔΕΗ στα νησιά) και ένα στο τελικό προϊόν (ΕΦΚ στο  ηλεκτρικό ρεύμα).
• Χρεώσεις υπέρ τρίτων που είναι τελείως άσχετες με την ηλεκτρική ενέργεια (δημοτικοί φόροι και τέλη, τέλος ΕΡΤ, ΔΕΤΕ, κ.α.) το συνολικό ύψος των οποίων ξερνάει τα 1.500 εκατ. ευρώ σε ετήσια βάση. Πέραν αυτών, μόνο από το ΕΕΤΗΔΕ για το 2011, η Πολιτεία εισέπραξε 2.200 εκατ. ευρώ «γονατίζοντας» στην κυριολεξία την επιχείρηση. Συνεπώς, είναι επιβεβλημένη η αναθεώρηση των χρεώσεων υπέρ τρίτων στους λογαριασμούς της ΔΕΗ ΑΕ.
Κύριε υπουργέ
Η υιοθέτηση ενός «ρεαλιστικού ενεργειακού μοντέλου» που να ανταποκρίνεται στις δυνατότητες της Εθνικής Οικονομίας – ώστε να εξασφαλισθούν η βιώσιμη ανάπτυξη και η ανταγωνιστικότητα της επιχείρησης, θα πρέπει να βασιστεί στις ακόλουθες ενεργειακές πολιτικές:
Ματαίωση της πώλησης των λιγνιτικών και υδροηλεκτρικών μονάδων της ΔΕΗ Α.Ε. Σε διαφορετική περίπτωση, αυτό θα σημαίνει αυτόματα υλοποίηση μιας σκανδαλώδους ιδιωτικοποίησης σε βάρος των συμφερόντων τόσο του Ελληνικού Δημοσίου όσο και των καταναλωτών.
Αξιοποίηση των τεράστιων εγχώριων κοιτασμάτων λιγνίτη, που αποτελεί τη βάση για την παραγωγή φθηνής ηλεκτρικής ενέργειας και ενίσχυση της ασφάλειας του ενεργειακού εφοδιασμού της χώρας. Στο πλαίσιο αυτής της πολιτικής ειδικότερα, θα πρέπει:
. Να επιταχυνθούν οι διαγωνιστικές διαδικασίες για λιγνιτωρυχεία που «καρκινοβατούν» εδώ και πολλά χρόνια.
. Να αναθεωρηθεί η πολιτική του παρελθόντος για εξορύξεις λιγνιτών σε άλλες περιοχές, εκτός αυτών που υπάγονται στην ιδιοκτησία της ΔΕΗ και να δημοπρατηθούν τα Ορυχεία Δράμας, Ελασσόνας και Βεύης, σύμφωνα με τις αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής του Μαρτίου του 2008 και του Αυγούστου του 2009. Έτσι, όχι μόνο θα «ανοίξει» η λιγνιτική παραγωγή ενισχύοντας τον ανταγωνισμό, αλλά και θα αυξηθεί η ανταγωνιστικότητα της χώρας στην ενοποιούμενη ευρωπαϊκή αγορά ηλεκτρισμού.
. Ματαίωση των ιδιαίτερα κοστοβόρων νέων ενεργειακών υποδομών προκειμένου να μεταφέρεται (με υποβρύχια καλώδια) ηλεκτρική ενέργεια για κατανάλωση προερχόμενη από παραγωγούς «επιδοτούμενους» από το Κοινωνικό Σύνολο.
. Σημαντική μείωση των σημερινών και μελλοντικών «εγγυημένων τιμών» για τις ΑΠΕ, που συνεπάγονται «εύκολα κέρδη» για τους επενδυτές σε βάρος του Κοινωνικού Συνόλου (μέσω των τελών ΑΠΕ) και των παραγωγών θερμικής ενέργειας.
Κύριε υπουργέ
Ο ΣΠΑΡΤΑΚΟΣ ήταν και θα είναι μπροστά στον αγώνα για την αναπτυξιακή προοπτική της μεγαλύτερης βιομηχανικής επιχείρησης της χώρας. Ευχόμαστε ότι σύντομα θα καταστεί δυνατή μια συνάντησή μας προκειμένου να σας εκθέσουμε τις δράσεις και τις θέσεις του Σωματείου μας στα ενεργειακά θέματα και εκτιμούμε ότι η συνεργασία μας θα είναι καθοριστικής σημασίας, ώστε να πετύχουμε τα καλύτερα δυνατά αποτελέσματα.