Νοικοκυριά με βιβλία εσόδων-εξόδων

Οι αλλεπάλληλες αλλαγές στον τρόπο φορολόγησης προκαλούν νευρική κρίση στα νοικοκυριά. Με το νέο σύστημα αναλαμβάνουν την υποχρέωση να τηρούν βιβλία εσόδων ? εξόδων. Διευκρινίστηκε ότι θα ισχύσει για τα εισοδήματα του 2012. Αποτελεί προάγγελο για πλήρη κατάργηση των φοροαπαλλαγών
Σε εκ βάθρων αλλαγή του τρόπου φορολόγησης των εισοδημάτων προχωρεί το οικονομικό επιτελείο, εξαναγκάζοντας τα νοικοκυριά να κρατούν… βιβλία εσόδων-εξόδων.
Με το νέο σύστημα, το οποίο θα ισχύσει για τα εισοδήματα του 2012, γίνεται υποχρεωτική η δήλωση καταθέσεων, ομολόγων, μετοχών και ακινήτων, ενώ στο σκέλος εξόδων που θα λαμβάνονται υπόψη για τη συλλογή αποδείξεων θα καταγράφονται όλες οι δαπάνες των νοικοκυριών.
Η συνολική προσμέτρηση των δαπανών αποτελεί προάγγελο της επερχόμενης καθολικής κατάργησης των φοροαπαλλαγών.
Τα παραπάνω προκύπτουν από διευκρινίσεις που έδωσε χθες το υπουργείο Οικονομικών, το οποίο… μάζεψε την αναδρομική από τις αρχές του 2011 αύξηση του πλαφόν 25% στις αποδείξεις.
Η αναμενόμενη αύξηση, όπως και το νέο σύστημα για τη φορολόγηση των εισοδημάτων θα τεθούν σε ισχύ για τα εισοδήματα του 2012, τα οποία δηλώνονται το 2013.
Οι συνεχείς αλλαγές προκαλούν… νευρική κρίση στα νοικοκυριά.
Πιο αναλυτικά, με το νέο σύστημα καθιερώνεται επί της ουσίας ένα ηλεκτρονικό “πόθεν έσχες” για όλους. Οι φορολογούμενοι θα κληθούν να δηλώσουν σε ειδικό έντυπο, που θα συνοδεύει την κανονική φορολογική δήλωση, αναλυτικά στοιχεία για όλες τις καταναλωτικές δαπάνες, τις αποταμιεύσεις, τις αποκτήσεις περιουσιακών στοιχείων και τα ήδη υφιστάμενα περιουσιακά στοιχεία τους, καθώς και να υποβάλουν όλα τα προβλεπόμενα αποδεικτικά από τα οποία θα προκύπτει ότι τα ποσά που ξόδεψαν για καταναλωτικούς σκοπούς, αποταμίευσαν ή διέθεσαν για την απόκτηση περιουσιακών στοιχείων είναι αυτά που δήλωσαν και προήλθαν από νόμιμα εισοδήματα ή έσοδα.
Ειδικότερα, οι φορολογούμενοι θα δίνουν αναλυτική αναφορά στην εφορία για: Κάθε ευρώ που έχουν ξοδέψει από το διαθέσιμο εισόδημά τους και έχουν πάρει απόδειξη. Με χθεσινή του δήλωση ο υπουργός Οικονομικών, Ευάγ. Βενιζέλος, αποκάλυψε ότι οι φορολογούμενοι θα δηλώνουν το σύνολο των οικογενειακών δαπανών, όπως ηλεκτρική ενέργεια, φυσικό αέριο, ενοίκιο, δίδακτρα, κινητή τηλεφωνία, οικιακές υπηρεσίες, νομικές και ιατρικές υπηρεσίες, ταξίδια κ.ά.
Σύμφωνα με πληροφορίες, ένα μικρό ποσοστό περίπου 10% του εισοδήματος θα εξαιρεθεί από τη συλλογή παραστατικών, αφού για κάποιες δαπάνες δεν είναι δυνατόν να υπάρξουν αποδείξεις, όπως για παράδειγμα τα χρήματα που δίνουν οι παππούδες στα εγγόνια τους.
Τις αποταμιεύσεις σε καταθέσεις, μετοχές, ομόλογα, μερίδια αμοιβαίων κεφαλαίων κ.λπ.
Δηλαδή, στην περίπτωση που κάποιος φορολογούμενος έχει ετήσιο εισόδημα 40.000 ευρώ, θα πρέπει να δικαιολογήσει τι έκανε αυτά τα χρήματα. Για παράδειγμα, αν έχει 30.000 ευρώ σε καταναλωτικές δαπάνες (ενοίκια, ΔΕΗ τρόφιμα κ.λ.π), ενώ του αναγνωρίζονται και 10% δαπάνες χωρίς παραστατικά, δηλαδή 4.000 ευρώ, το υπόλοιπο ποσό των 6.000 ευρώ ή θα πρέπει να το έχει αποταμιεύσει ή να εξηγήσει πού δαπανήθηκε.
“Πόθεν έσχες”
Tα αδικαιολόγητα ποσά
Με βάση τις ηλεκτρονικές δηλώσεις “πόθεν έσχες” θα γίνονται οι έλεγχοι και οι διασταυρώσεις, προκειμένου να εντοπιστούν όσοι δηλώνουν χαμηλά εισοδήματα και ταυτόχρονα διαθέτουν τραπεζικούς λογαριασμούς με καταθέσεις αρκετών χιλιάδων ευρώ ή έχουν αποκτήσει περιουσιακά στοιχεία (ακίνητα, αυτοκίνητα, σκάφη αναψυχής) μεγάλης αξίας που δεν δικαιολογούνται από τα εισοδήματα που εμφανίζουν στην εφορία.
Οσοι δεν θα μπορέσουν να καλύψουν με νόμιμα παραστατικά ή άλλα αποδεκτά αποδεικτικά στοιχεία το σύνολο των χρημάτων που αποταμίευσαν ή δαπάνησαν για την απόκτηση των περιουσιών τους, θα επιβαρύνονται με επιπλέον φόρους εισοδήματος και πρόστιμα για τα αδικαιολόγητα ποσά, ενώ όσοι δεν θα μπορούν να δικαιολογήσουν πολύ μεγάλα ποσά θα κινδυνεύουν να βρεθούν αντιμέτωποι ακόμη και με κατηγορίες για “ξέπλυμα βρώμικου χρήματος”.
Θα καταχωρίζουν ηλεκτρονικά τις αποδείξεις
“Λογιστές” από το επόμενο έτος όλοι οι φορολογούμενοι
Ως “λογιστές” θα κληθούν να λειτουργήσουν από το επόμενο έτος όλοι οι φορολογούμενοι, αφού θα πρέπει να κρατούν αποδείξεις για όλα τα έσοδα, τις δαπάνες και τις αποταμιεύσεις. Για κάθε δαπάνη θα πρέπει όχι μόνο να κρατούν τις αποδείξεις, αλλά και να τις καταχωρίζουν ηλεκτρονικά σε ειδικό πρόγραμμα της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων.
Ορισμένα από αυτά τα στοιχεία θα έχουν τη δυνατότητα να τα καταχωρίζουν και οι επιχειρήσεις που εκδίδουν τις αποδείξεις μέσω της φοροκάρτας και όταν θα γίνει η ηλεκτρονική διασύνδεση των ταμειακών μηχανών με το υπουργείο Οικονομικών.
Ολοι οι φορολογούμενοι θα κληθούν το 2013 να δηλώσουν μαζί με τα εισοδήματά τους και όλες τις δαπάνες για την απόκτηση περιουσιακών στοιχείων που πραγματοποίησαν το 2011, όλα τα περιουσιακά στοιχεία (ακίνητα, ΙΧ αυτοκίνητα, σκάφη, πισίνες, έργα τέχνης κ.λπ.) και τις αποταμιεύσεις τους (καταθέσεις, μετοχές, ομόλογα, μερίδια αμοιβαίων κεφαλαίων κ.λπ.).
Πιο συγκεκριμένα, οι φορολογούμενοι θα πρέπει να συγκεντρώνουν και να καταχωρίζουν αποδείξεις και παραστατικά για όλες τις οικογενειακές δαπάνες τους, όπως αποδείξεις για τα καταβληθέντα ενοίκια κύριας κατοικίας και τα καταβληθέντα ενοίκια παιδιών που σπουδάζουν, για τα δίδακτρα φροντιστηρίων ξένων γλωσσών και μαθημάτων, για τις δικηγορικές αμοιβές, για τις αμοιβές γιατρών, για τις ιατρικές εξετάσεις και τα νοσήλια, για αεροπορικά και ακτοπλοϊκά εισιτήρια, έξοδα για λογαριασμούς σε ΔΕΗ, φυσικό αέριο, ύδρευση, κινητή και σταθερή τηλεφωνία, για αγορές ρούχων, παπουτσιών, ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών ειδών, για αγορές σε σούπερ μάρκετ, δαπάνες σε εστιατόρια, ταβέρνες, ξενοδοχεία κ.ά.
Επίσης, θα υποχρεωθούν να δηλώσουν αναλυτικά τις αποταμιεύσεις και τα λοιπά περιουσιακά στοιχεία τους.
Χαρτογράφηση του χρήματος
Θα δηλώνονται καταθέσεις, ομόλογα, μετοχές και ακίνητα
Χαρτογράφηση του χρήματος που παραμένει αδήλωτο σε θυρίδες και σεντούκια επιχειρεί το υπουργείο Οικονομικών.
Οπως δήλωσε ο υπουργός κ. Βενιζέλος, “το εισόδημα που τυχόν αποταμιεύεται θα πρέπει επίσης να δηλώνεται (καταθέσεις, τίτλοι, ακίνητα κ.ο.κ.)”.
Στόχος η πάταξη της φοροδιαφυγής αλλά και του “μαύρου χρήματος”.
Οπως εκτιμούν τραπεζικά στελέχη, το συγκεκριμένο μέτρο δεν θα οδηγήσει σε φυγή καταθέσεων, αλλά αντίθετα μπορεί να συμβάλει στο να επιστρέψουν χρήματα στις τράπεζες.
Και φέρνουν ένα απλό παράδειγμα: Εστω ότι κάποιος δήλωσε το 2009 100.000 ευρώ ετήσιο οικογενειακό εισόδημα, έχει δύο ακίνητα και καταθέσεις ύψους 200.000 ευρώ. Το 2010 δήλωσε επίσης 100.000 ευρώ εισόδημα, τρία ακίνητα και καταθέσεις 200.000 ευρώ. Εύλογα προκύπτει διαφορά και αυτός ο φορολογούμενος θα πρέπει να αποδείξει (με το νέο φορολογικό νομοσχέδιο) το πόθεν έσχες των χρημάτων με τα οποία αγόρασε το τρίτο ακίνητο.
Ταυτόχρονα, παράγοντες της αγοράς δεν αποκλείουν και το ενδεχόμενο “κάποιοι να δηλώσουν ανύπαρκτο χρήμα για να καλύψουν μελλοντικά εισοδήματα από ‘’μαύρο χρήμα’’”.
Ας σημειωθεί ότι προ ημερών το υπουργείο ζήτησε από τις τράπεζες να στείλουν όλα τα στοιχεία που αφορούν εμβάσματα για χρήματα που έχουν φύγει στο εξωτερικό, ώστε να εντοπιστούν όσοι έχουν βγάλει εκτός Ελλάδας ποσά άνω των 100.000 ευρώ από την 1η Ιανουαρίου 2009 και μετέπειτα. Τα στοιχεία της περιόδου 2009-Ιούλιος 2011 θα πρέπει να αποσταλούν στη Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων μέχρι τις 31 Οκτωβρίου.
Υπενθυμίζουμε ότι στο 7μηνο 2011 οι καταθέσεις των ελληνικών νοικοκυριών και επιχειρήσεων μειώθηκαν κατά 21 δισ. ευρώ, ενώ από το 2009 η διαρροή των καταθέσεων έχει ξεπεράσει τα 50 δισ. ευρώ.