Επισκέψιμος είναι πλέον ο αρχαιολογικός χώρος της Ελληνιστικής πόλης Πετρών, του οποίου την έναρξη λειτουργίας του, κήρυξε χτες ο υπουργός Πολιτισμού, Μιχάλης Λιάπης. Πρόκειται για τον δεύτερο επισκέψιμο αρχαιολογικό χώρο του νομού Φλώρινας, με πρώτο τον αρχαιολογικό χώρο της ελληνιστικής πόλης στο λόφο του Άγιου Παντελεήμονα στην πόλη της Φλώρινας.
«Με τη λειτουργία του σπουδαίου αυτού αρχαιολογικού χώρου, συντελείται μια μεγάλη εθνική προσπάθεια, στην οποία σας θέλουμε όλους συμμέτοχους», υπογράμμισε ο υπουργός, απευθυνόμενος στους τοπικούς άρχοντες και στους πολίτες που παραβρέθηκαν στα εγκαίνια. Αναφερόμενος γενικότερα στην προβολή των μουσείων της χώρας, επισήμανε ότι «θέλουμε τα μουσεία μας να αποτελούν τα ιδανικά σημεία αναφοράς της πολιτιστικής γνώσης και κληρονομιάς, καθώς πέρα από τα άλλα αποτελούν απτές αποδείξεις της ιστορίας μας». Ο υπουργός Πολιτισμού έστειλε μήνυμα και προς την πολιτική ηγεσία της ΠΓΔΜ, υπογραμμίζοντας ότι «αυτές οι απτές αποδείξεις της ιστορίας έχουν ιδιαίτερη σημασία, σε μια περίοδο κατά την οποία ορισμένοι επιχειρούν απροκάλυπτα να ξαναγράψουν την ιστορία της περιοχής».
Ο υπουργός Πολιτισμού τόνισε ότι «βρίσκεται σε εξέλιξη ένα μεγάλο πρόγραμμα ανάδειξης αρχαιολογικών χώρων και μουσείων στην Ελλάδα που θα λειτουργήσει ως μοχλός της περιφερειακής ανάπτυξης. Θέλουμε να φέρουμε τον πολιτισμό πιο κοντά στην καθημερινότητα του πολίτη, κυρίως στην περιφέρεια που διψά για πολιτιστική δημιουργία». Σύμφωνα με τα στοιχεία που έδωσε ο υπουργός Πολιτισμού, από το 3ο ΚΠΣ δόθηκαν συνολικά στον πολιτισμό 800 εκ. ευρώ, εκ των οποίων 347 εκ. για 92 μουσεία και 453 για αρχαιολογικούς χώρους και μνημεία.
Τον Μ. Λιάπη ξενάγησε στον αρχαιολογικό χώρο Πετρών, η προϊσταμένη της ΙΖ΄ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασσικών Αρχαιοτήτων, Μαρία Ακαμάτη.
Η αρχαία πόλη των Πετρών εντοπίστηκε δυτικά της ομώνυμης λίμνης, στη θέση «Γκρατίστα» το 1913. Είκοσι χρόνια αργότερα ο καθηγητής Αντώνης Κεραμόπουλος πραγματοποίησε περιορισμένη αρχαιολογική ανασκαφή και ανακάλυψε την ύπαρξη θεμελίων οικιών. Η συστηματική έρευνα του οικισμού άρχισε το 1982 από την ΙΖ΄ Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων. Τα πρωιμότερα λείψανα εγκατοίκησης στο χώρο ανάγονται στην Ύστερη Εποχή του Χαλκού και στην Πρώιμη Εποχή του Σιδήρου (1200-1600 π.Χ.). Ο οικισμός που ήκμασε την περίοδο ανάμεσα στον 3ο και 1ο αιώνες π.Χ. αποτελεί τυπικό παράδειγμα κώμης της Άνω Μακεδονίας με γεωργοκτηνοτροφική οικονομία.
Η μέχρι τώρα ανασκαφική έρευνα έφερε στο φως ένα ισχυρό τείχος, το οποίοι περικλείει έναν οικισμό με ελεύθερη πολεοδομική οργάνωση. Οι οικιστικοί χώροι είναι οργανωμένοι σε ομάδες των τριών με κοινούς εξωτερικούς τοίχους, ενώ οι διώροφες κατασκευές χωρίς αυλή, με υπόγειους χώρους για αποθήκες και εργαστήρια συμβάλλουν στην καλύτερη κατανόηση της ελληνιστικής κατοικίας. Τα ισόγεια είναι κτισμένα με αργολιθοδομή, ενώ οι όροφοι με ελαφρότερα υλικά. Το εσωτερικό ήταν διακοσμημένο με έγχρωμα κονιάματα, εμπλουτισμένα σε ορισμένες περιπτώσεις με αφηρημένα μοτίβα. Ένα σύστημα δρόμων διέσχιζε τον οικισμό, ενώ έχουν βρεθεί και πηλοσωλήνες υδροδότησης που καταλήγουν σε κρήνες και πηγάδια. Σημαντικά δημόσια οικοδομήματα αποτελούσαν το ιερό του Διός – σύμφωνα με επιγραφή που βρέθηκε στο εσωτερικό του – και ο μεγάλος υπόγειος πιθεώνας που εντοπίστηκε σε κοντινή απόσταση.
Ο οικισμός έχει επιδείξει πλούτο και υψηλό βιοτικό επίπεδο, στοιχεία που ανάγονται στις βεβαιωμένες εμπορικές και πολιτιστικές του επαφές με πόλεις της Κεντρικής και Ανατολικής Μακεδονίας, καθώς επίσης και με τη δύση. Στον οικισμό λειτουργούσαν πολλά εργαστήρια κεραμικής, μεταλλοτεχνίας και πιθανότατα γλυπτικής. Παράλληλα, το πλήθος των γεωργικών εργαλείων μαρτυρά τις γεωργικές ασχολίες των κατοίκων. Ο οικισμός εγκαταλείφθηκε στα μέσα του 1ου αιώνα π.Χ. και μεταφέρθηκε στη θέση του σημερινού χωριού των Πετρών.
Μετά τον αρχαιολογικό χώρο Πετρών, ο υπουργός Πολιτισμού επισκέφτηκε το Αρχαιολογικό Μουσείο Φλώρινας και τον Αρχαιολογικό Χώρο της Ελληνιστικής Πόλης του Αγίου Παντελεήμονα, ενώ στη συνέχεια περπάτησε στο αναπλασμένο ιστορικό κέντρο της Φλώρινας.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΒΗΤΤΑΣ
